Όλες οι #ad_hoc εκπομπές

Featured

pinterest

Mixcloud-large-white-300dpi

YouTube-logo-full_color

Find-us-on-facebook_logo

Υπόθεση «ΥΓΕΙΑ»: Ένα δράμα σε 9+ πράξεις

Ένα συγκλονιστικό ντοκουμέντο, μια απίστευτη έρευνα στα άδυτα και σκοτεινά γραφεία των Υπουργών, Υφυπουργών, Γραμματέων Υπουργείων και Πρωθυπουργών για τις προμήθειες των φαρμάκων και των ιατρικών μηχανημάτων και λοιπών ιατρικών προμηθειών! Ενα απεχθές και βρώμικο παρασκήνιο, ένα ελεεινό παιχνίδι δισεκατομμυρίων που παίχτηκε και παίζεται ακόμη στις πλάτες ενός προδομένου και εξαθλιωμένου λαού, από την άθλια μαφία των τιποτένιων της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ!  Η απόλυτη λεηλασία μιας χώρας, που το μόνο που ζητούσε ήταν να είναι λεύτερη…

Κι ενώ οι καρκινοπαθείς ανεβαίνουν τον Γολγοθά τους διαβάζουμε στην on line έκδοση του «Πρώτου Θέματος» (4-6-2012):

O πρόεδρος του ΕΟΠΥΥ, Γεράσιμος Βουδούρης, ενέκρινε την εκταμίευση 30 εκατ. ευρώ για την αγορά φαρμάκων για τους ασφαλισμένους με σοβαρές παθήσεις όπως καρκίνο και σκλήρυνση κατά πλάκας.

Οι τρεις εταιρείες που διακινούν τα περισσότερα φάρμακα αυτού του είδους, κατά πληροφορίες, αρνήθηκαν δια των εκπροσώπων τους να δώσουν έστω και ένα φάρμακο, αν δεν τους καταβληθεί προκαταβολικά (!) το μεγαλύτερο χρηματικό μέρος της παραγγελίας. 

Ο κ. Κίττας συμφώνησε για την εκταμίευση, παρ’ ότι θεωρείται ότι με την απόφασή του αυτή ανοίγει τον ασκό του Αιόλου για τους προμηθευτές φαρμάκων και υλικών του ΕΣΥ.

Τόσο η διοίκηση του ΕΟΠΥΥ όσο και άλλα στελέχη του υπουργείου Υγείας εξέφρασαν έντονες αντιρρήσεις, χαρακτηρίζοντας σκληρό εκβιασμό την στάση των φαρμακευτικών εταιρειών, αλλά ο υπηρεσιακός υπουργός Υγείας αποφάσισε ότι ήταν αναγκαία η υποχώρηση σε αυτήν τη φάση, για να μην κινδυνέψουν ανθρώπινες ζωές. 

Mε αφορμή την κόλαση των ασθενών συνανθρώπων μας επαναφέρουμε στην επικαιρότητα την μήνυση ενός πρώην στελέχους της ΝΔ αλλά και τις αποκαλύψεις του για τις υπερτιμολογήσεις στο χώρο της Υγείας που έφτασαν ως και τον Επίτροπο Οικονομικών της Κοινότητας Χοακίμ Αλμούνια. Ο σχετικός φάκελος βρίσκεται σήμερα στην κ. Ράικου.

Στις 15 Μαΐου του 2010, ο Τάσος Τέλλογλου απεκάλυπτε στην «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» την μηνυτήρια αναφορά ενός πρώην στελέχους της ΝΔ κατά των Καραμανλή, Αβραμόπουλου και Παπαθανασίου για «ηθική αυτουργία» στην έκδοση ψευδών βεβαιώσεων προς τα όργανα της Ε.Ε. σχετικά με το ύψος των χρεών των δημόσιων νοσοκομείων. Ένα πρώην στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας, ο κ. Θέμης Καζαντζίδης, κατέθεσε στις 12 Μαΐου μηνυτήρια αναφορά κατά του τέως πρωθυπουργού κ. Κ. Καραμανλή και των πρώην υπουργών κ. Δ. Αβραμόπουλου και κ. Γ. Παπαθανασίου για «ηθική αυτουργία» στην έκδοση ψευδών βεβαιώσεων προς τα όργανα της Ε.Ε. σχετικά με το ύψος των χρεών των δημόσιων νοσοκομείων. Ο κ. Καζαντζίδης αναφέρει συγκεκριμένα ότι τον Μάρτιο του 2009 η Eurostat διαπίστωσε τεράστια απόκλιση μεταξύ των στοιχείων που έδινε η Ελλάδα στην Εθνική Στατιστική Αρχή και των πραγματικών χρεών των νοσοκομείων. Ο κ. Καζαντζίδης απέστειλε στο γραφείο του επιτρόπου Οικονομικών Χοακίν Αλμούνια στις 18 Μαρτίου 2009 επιστολή με την οποία τον ενημέρωνε για τις αποκλίσεις αυτές. Η επιστολή κατέληγε με την επισήμανση ότι «σε περίπτωση οικονομικής κατάρρευσης της Ελλάδας, εξαιτίας της κακής διαχείρισης των οικονομικών της υποθέσεων, οι χώρες της Ε.Ε. θα είναι αυτές που θα κληθούν να πληρώσουν το κόστος της απαραίτητης διάσωσης…».

Το γραφείο του κ. Αλμούνια έφερε σε επαφή τον μηνυτή με δύο υπαλλήλους της Eurostat, οι οποίοι τον Μάιο του 2009 έθεσαν ερωτήματα προς την ελληνική κυβέρνηση. Η Επιτροπή εν τω μεταξύ είχε εφοδιαστεί με μια γραπτή απάντηση του τότε υφυπουργού κ. Γεωργίου Παπαγεωργίου, σύμφωνα με την οποία τα χρέη των νοσοκομείων από 1/1/2005 ώς 31/12/2008 άγγιζαν τα 5,2 δισ., έναντι 2,2 δισ. που δήλωνε το ελληνικό Δημόσιο στις ευρωπαϊκές υπηρεσίες.

Όταν οι υπηρεσίες του υπουργείου Υγείας παρέλαβαν μέσω της ΕΣΥΕ το έγγραφο της Eurostat, «διαβεβαίωσαν για μία ακόμα φορά ψευδώς», όπως αναφέρει ο κ. Καζαντζίδης, για το ύψος του ελλείμματος. «Η πρακτική αυτή είναι ανορθόδοξη και από μόνη της ένδειξη για την πρόθεση της πολιτικής ηγεσίας να συνεχίσει να αποκρύπτει το πραγματικό ύψος του ελλείμματος, εκμεταλλευόμενη την αδυναμία της ευρωπαϊκής Αρχής να πραγματοποιήσει ανεξάρτητες έρευνες».

Ο μηνυτής σημειώνει ότι ήταν η δεύτερη φορά κατά την οποία οι υπάλληλοι της ΕΣΥΕ «εξαπατούσαν τη Eurostat».

Για αυτό τον λόγο δεν επιθυμούσαν, κατά τον μηνυτή, να αναλάβουν την ευθύνη μιας δεύτερης απάντησης, που δεν ανταποκρινόταν στους πραγματικούς αριθμούς. Έτσι αποφασίστηκε να σταλεί στα αγγλικά η απάντηση απευθείας από το υπουργείο Υγείας. Ο κ. Καζαντζίδης υποστηρίζει ότι το έγγραφο συντάχθηκε «από άγνωστο υπάλληλο του υπουργείου Υγείας και παραδόθηκε για υπογραφή στη γενική διευθύντρια κ. Αλεξάνδρα Παπαδιά η οποία, ως μη κάτοχος της γνώσης της ξένης γλώσσας, δεν ήταν σε θέση να ενημερωθεί για το περιεχόμενό του. Παρά το γεγονός αυτό, το υπέγραψε ισχυριζόμενη ότι “έκανε χάρη σε κάποιους συναδέλφους της”».

«Δικαιολογίες»

Το υπουργείο Υγείας, προσπαθώντας να δικαιολογήσει την απόκλιση των στοιχείων που είχαν δηλωθεί στη Βουλή σε σχέση με εκείνα που είχαν δοθεί στα όργανα της Ε.Ε., «προσπάθησε να εφεύρει νέες δικαιολογίες», υποστηρίζοντας ότι η απόκλιση των ποσών οφειλόταν στο γεγονός ότι όλες οι δαπάνες δεν είχαν ελεγχθεί και ότι υπήρχαν αμφισβητήσεις, συνεχίζει η μηνυτήρια αναφορά. Τα στοιχεία όμως που είχε καταθέσει ο υφυπουργός του κ. Δ. Αβραμόπουλου στη Βουλή είχαν τον τίτλο «Συγκεντρωτικός Πίνακας Ανεξόφλητων Υποχρεώσεων Νοσοκομείων».

Το κείμενο της μηνυτήριας αναφοράς, για τα αδικήματα της παράβασης καθήκοντος και ηθικής αυτουργίας σε έκδοση ψευδών βεβαιώσεων, κατατέθηκε στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ιωάννη Τέντε.

Ο κ. Θέμης Καζαντίδης ανήρτησε στην ιστοσελίδα «ΈΡΜΙΠΠΟΣ» όλο το ιστορικό της  υπόθεσης η οποία βρίσκεται πλέον στα χέρια της κ. Ράικου.

Σύμφωνα με τον κ. Καζαντζίδη τους Ασκούς του Αιόλου άνοιξε η παράγρ. 2, άρθρο 7 του Ν. 2955/2001, του Αλ. Παπαδόπουλου, -ως υπ. Υγείας-, με το οποίο «νομιμοποιήθηκαν» οι υπερτιμολογήσεις στα φάρμακα. Μιλώντας στο «Κουρδιστό Πορτοκάλι» ο κ. Δημ. Αβραμόπουλος θα πει ότι: «Εγώ ήμουν που κατήργησα αυτόν τον Νόμο…»

Ακολουθούν τα δημοσιεύματα του κ. Καζαντζίδη στην ιστοσελίδα «ΕΡΜΙΠΠΟΣ» και τα σχετικά εξώδικα!

Μέρος Πρώτον

ΓΙΑ ΟΠΟΙΟΝ ΘΕΛΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ ΠΟΥ ΠΗΓΑΝ ΤΑ ΛΕΦΤΑ

Που πήγαν τα λεφτά; Ένα μεγάλο, πολύ μεγάλο μέρος, μεγαλύτερο από όσο θα μπορούσε να φαντασθεί κανείς, πήγε εκεί που γράφουν τα σημερινά «ΝΕΑ». Εξ ου και δύσκολα θα επιστρέψουν.

Για κάθε λογαριασμό που θα ανοίγει από δω και πέρα πολλαπλασιάστε επί πέντε, (για να βγάλετε τον τζίρο της εταιρείας, μια και το ποσοστό του γιατρού είναι πάνω κάτω 20%), διαιρέστε δια του τέσσερα, (για να έχετε μια καλή εικόνα της πραγματικής τιμής σε πολιτισμένες χώρες, αφού και οι γάτες στα κεραμίδια ξέρουν ότι το υλικό είναι τουλάχιστον κατά 400% υπερτιμολογημένο) και αφαιρέστε το δεύτερο γινόμενο από το πρώτο για να δείτε τι έχασε το δημόσιο.

Έχουμε και λέμε λοιπόν: 31 Χ 5 = 150 και 150:4=32,5 και 150-32,5=117,5 εκ. 

Βάλτε και μια μικρή προσαύξηση 10 έως 20%. Γιατί δεν θα τα έβαζε όλα στην πάντα ο λαμπρός επιστήμων, (αλλά πρώτα και πάνω από όλα άνθρωπος). Όλο και κάποιο παλιόσπιτο, κάποιο μικρό εξοχικό, κανένα φουλ εξτρά με δερμάτινα καθίσματα θα αγόρασε όλο αυτό το διάστημα. Βάλτε λοιπόν την προσαύξηση, στρογγυλοποιείστε προς τα πάνω και διαγράψτε σεμνά και ταπεινά 140 με 150 εκ. € υπέρ του δημοσίου συμφέροντος. Προσθέστε και άλλους δέκα πάνω κάτω ίδιους επιστήμονες και νάτο το πρώτο δισεκατομμύριο. Σαν αυτό που θα περισσέψουvε από τις περικοπές στις συντάξεις στα γεροντάκια, που λέει και ο Πρετεντέρης. Λίγη υπομονή να έχει κανείς και βρίσκει εύκολα και τα υπόλοιπα μέχρι τα 300.

Ο Αλέκος Παπαδόπουλος,
Υπουργός Υγείας, Πρόνοιας
και Κοινωνικών Ασφαλίσεων
(Απρίλιος 2000 – Ιούνιος 2002)

Θα μου πείτε, μεμονωμένο περιστατικό. Βεβαίως. Αφού  βγήκε και η συνδικαλιστική εκπροσώπηση της συμπαθούς τάξεως και είπε ότι δεν πρέπει να δυσφημείται ο ιατρικός κόσμος και ότι κάποιοι ελάχιστοι ασυνείδητοι δεν πρέπει να γίνονται αφορμή για να χαρακτηρίζονται άδικα χιλιάδες τίμιοι και συνειδητοί επαγγελματίες που καθημερινά αγωνίζονται στις επάλξεις του ΕΣΥ και μπλα μπλα μπλα μπλα. Συνήθης λευκός θόρυβος. Οι άνθρωποι ξέρουν ότι απευθύνονται σε αδιάφορο και αφελές ακροατήριο. Και τ’ αρπάζουν σχεδόν όλοι. Άλλος λιγότερο και άλλος περισσότερο. Πιστεύουν μάλιστα ότι είναι και δικαίωμα τους.

Τώρα θα μου πείτε: Και τι σχέση έχει με όλα αυτά η άνωθεν εικονιζόμενη χρυσή εφεδρεία του έθνους; Αυτός ο σοφός Νέστωρ, που στα τραπέζια έμορφα ομιλεί και που περιμένει την ευλογημένη ώρα που ο αγανακτισμένος λαός θα διώξει τους άτιμους πολιτικούς του κατεστημένου και θα καλέσει τις άφθαρτες δυνάμεις της λογικής και της βαθιάς σύνεσης, για να βγάλουν την πατρίδα από τα τραγικά της αδιέξοδα;

Έχει και παραέχει. Γιατί, ξέρετε, το δημόσιο δεν το ληστεύουν νύχτα Ρουμάνοι κακοποιοί με «τοκάρεφ», μαύρες μάσκες, εργαλεία ριφιφί και παράτολμους σάλτους από ταράτσες και μπαλκόνια. Αντίθετα. Οι καταχραστές του κοινού μας πλούτου φορούν ακριβά κουστούμια και γραβάτες και συνήθως εισπράττουν την λεία τους μέρα μεσημέρι σε καλογραμμένες επιταγές πολλών μηδενικών. Που φέρουν τις στρογγυλές σφραγίδες με το εθνόσημο και κατατίθενται σε νομιμότατους λογαριασμούς εξίσου νόμιμων τραπεζών. Για να γίνει, όμως, αυτό χρειάζονται νόμοι και προεδρικά διατάγματα και υπουργικές αποφάσεις.

Και αν πάμε λιγάκι πίσω, τότε που ο αξιότιμος κύριος της φωτογραφίας έδινε πολιτικές μάχες ζωής και θανάτου με τα πιράνχας του ΕΣΥ, -όπως όλοι τους άλλωστε, ας μην αδικούμε τους προηγούμενους και τους επόμενους, γιατί όλοι υπήρξαν τίμιοι υπηρέτες του δημοσίου συμφέροντος-, θα διαβάσουμε στο ΦΕΚ 256/2-11-2001 (φωτό αριστερά).

Θαυμαστό και ιδιαίτερα σαφές. Μέσα σε δύο εβδομάδες λοιπόν από την έκδοση της φαινομενικά ασήμαντης αυτής διάταξης, (πρόκειται για την παράγραφο 2 του άρθρου 7 του ν. 2955/2001), και σε χρόνους πρωτόγνωρους για την συνήθως βραδυκίνητη ελληνική μας διοίκηση εκδόθηκαν οι περίφημες υπουργικές αποφάσεις με τις οποίες το σύνολο όλων των ορθοπεδικών, αλλά και πολλών άλλων ιατρικών υλικών μεγάλης αξίας, εντάχθηκαν στην κατηγορία των «μη συγκρίσιμων». Την ίδια στιγμή όλοι οι Έλληνες ασθενείς έγιναν ασθενείς με πολλές ιδιαιτερότητες. Και παράλληλα, με τις ίδιες αποφάσεις, καθορίστηκαν και οι τιμές που πρόθυμα θα πλήρωνε το ελληνικό δημόσιο για να αποκτήσει τα πολύτιμα υλικά. Κάθε διαδικασία ανταγωνισμού καταργήθηκε (νομοθετικά) και η αγορά πέρασε ανεξέλεγκτα στα χέρια των γιατρών και των εμπόρων. Μετά η Υπουργεία Παπαδόπουλου έληξε και ο σπάνια υπεύθυνος αυτός πολιτικός πήγε να κάνει αλλού καινούργια χαΐρια.

Σήμερα όλοι τους, πολιτικοί, δημοσιογράφοι και πολίτες (πιο πολύ από όλους οι πολιτικοί όμως) γουρλώνουν τα μάτια από έκπληξη κάθε (πρώτη) φορά που ακούν για τις τριπλάσιες, τετραπλάσιες και πενταπλάσιες τιμές, που πληρώνει το ελληνικό κράτος, σε σχέση με το σύνολο των υπόλοιπων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και κατηγορούν γιατρούς και εμπόρους. Μα οι άνθρωποι αυτοί την δουλειά τους έκαναν. Οι ληστρικές πολλαπλάσιες τιμές δεν έπεσαν από το διάστημα. Καθορίστηκαν με επισημότατες Υπουργικές Αποφάσεις, που δημοσιεύτηκαν μέρα μεσημέρι στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας.

Αυτά για να μην ξεχνιόμαστε. Με τρεις γραμμούλες πετάχτηκαν μερικές δεκάδες δις. Ιδού λοιπόν πεδίον λαμπρό για τις εξεταστικές επιτροπές του Παπανδρέου. Με στοιχεία, διευθύνσεις και ονόματα.

Η ιστορία, όμως, δεν τελειώνει εδώ. Η Νέα Δημοκρατία, όσο ήταν αντιπολίτευση, πολέμησε με πάθος αυτή τη διάταξη. Σε πολλές επάλξεις. Με τους καλύτερους μαχητές της. Και τι έκανε όταν έγινε Κυβέρνηση; Την κατάργησε αμέσως θα μου πείτε. Είστε αφελείς θα σας απαντήσω εγώ. Διότι όχι μόνο δεν την κατάργησε αλλά με νέους νόμους και νέες Υπουργικές Αποφάσεις την επέκτεινε και σε άλλα αντικείμενα και σε ακόμη περισσότερους φορείς. Μπορεί το 2004 ο συγκεκριμένος Παπαδόπουλος να πέρασε στο ράφι των χρυσών εφεδρειών αλλά η πολιτική μας σκηνή δεν στερείται Παπαδόπουλων. Κάθε κόμμα έχει τους δικούς του. Η ωραία συνέχεια, όμως, στο επόμενο.

Και αν ακούνε αυτοί οι μάγκες με τις εξεταστικές επιτροπές, εδώ είμαστε. Με διευθύνσεις, όπως είπαμε. Και ονόματα.

Μέρος Δεύτερον 

ΠΟΥ ΠΗΓΑΝ ΤΑ ΛΕΦΤΑ ΛΟΙΠΟΝ;

Κάπου εκεί στην αρχή του 2003 κάποιος σφυρίζει στους μεγαλοσχήμονες της γεμάτης αυτοπεποίθηση και καλπάζουσας προς την εξουσία Νέας Δημοκρατίας την ύπαρξη του κατάπτυστου άρθρου 7§2 του Ν.2955/2001. Λέω τους το σφυρίζει, γιατί ανάθεμα μου αν υπάρχουν δέκα βουλευτές μέσα στο ευαγές ίδρυμα που ξέρουν κάθε φορά τι νόμους ψηφίζουν. Ή που αντιλαμβάνονται την έννοια του νόμου σαν κάτι περισσότερο από ένα τυπικό κείμενο. Που απλά υπάρχει, για να εφαρμόζεται μόνον όταν βολεύει ή όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν. Ποιες συνθήκες; Μα, η ηθική του σεμνού και ταπεινού
δημόσιου λειτουργού που χειρίζεται κάθε φορά τα κοινά. Τι είναι άλλωστε ο νόμος μπροστά στο ηθικό μεγαλείο των φωτισμένων;

Τους το σφυρίζει λοιπόν αυτός ο κάποιος και αρχίζει το πανηγύρι. Όχι από κοινούς βουλευτές αλλά από στελέχη μεγάλου ειδικού βάρους, που είναι γνωστό ήδη ότι προορίζονται για βαριές επιτελικές θέσεις στην Νέα Εποχή της Νέας Διακυβέρνησης που ξημερώνει.

Πρώτος πυροβολεί ο Φώλιας.

Στην Ευρωβουλή παρακαλώ. Ερώτηση Ε-0852/03.

Ο ευρωβουλευτής καταγγέλλει ότι με βάση τον ελληνικό νόμο και τις υπουργικές αποφάσεις, που, όπως σημειώνει ο ίδιος, εκδόθηκαν χωρίς να βασίζονται σε κανένα απολύτως τεχνικό στοιχείο, καταργείται ο ανταγωνισμός.

Τι μέτρα σκοπεύει να πάρει η Επιτροπή, -κατά της Ελληνικής Κυβέρνησης, εννοείται-, και
πότε; Προσέξτε! Οι Υπουργικές Αποφάσεις εκδόθηκαν χωρίς απολύτως κανένα τεχνικό στοιχείο, που να αποδεικνύει ότι τα εξαιρούμενα από τον ανταγωνισμό είδη είναι όντως μη συγκρίσιμα μεταξύ τους. Έτσι καταγγέλλει ο αυστηρότατος.

Ο Νικήτας Κακλαμάνης

Ακολουθούν τα «ιερά τέρατα» της «παράταξης». Αλογοσκούφης και Κακλαμάνης για να σηματοδοτήσουν το υψηλό πνεύμα της αλλαγής. Μαζί με μικρότερους, όπως ο Κωνσταντόπουλος, που αναλαμβάνουν την τεχνική υποστήριξη και την λάντζα.

Μέχρι και ο Παυλόπουλος
για την υψηλή νομική θεωρία στις επιστολές διαμαρτυρίας και αγανακτισμένης καταγγελίας προς το Ελεγκτικό Συνέδριο, από το οποίο ζητείται η άμεση παρέμβαση!!!

Ερωτήσεις Κοινοβουλευτικού Ελέγχου. Και άλλες ερωτήσεις. Περισσότερες ερωτήσεις. Ερωτήσεις στιβαρές και ευθύβολες. Παγίδες πραγματικές για την σαστισμένη πασοκική διοίκηση, που για πρώτη φορά δέχεται έναν καταιγιστικό έλεγχο, που ξεπερνά τα συνηθισμένα όρια των γραφικών εκείνων κειμένων που καταθέτουν με τον σωρό οι βουλευτές μας, ζητώντας να μάθουν «πότε επιτέλους ο κ. Υπουργός θα προχωρήσει σε ενέργειες για την πληρωμή των υπερωριών που χρωστά εδώ και 20 μήνες στους συμβασιούχους του ο δήμος Άνω Κοκινομαγουλίτσας».

Καταγγέλλονται αναλυτικά και εμπεριστατωμένα οι ύποπτες μεθοδεύσεις, η κατάργηση του ανταγωνισμού, η μαζική παραβίαση των Κοινοτικών Οδηγιών, η έλλειψη τεκμηρίωσης και η απόλυτη αδιαφάνεια, οι σκοτεινές διαδικασίες.
Διατυπώνονται τα σοβαρά ερωτηματικά ή ακόμη και οι βεβαιότητες για την ύπαρξη άνομων σκοπιμοτήτων. Εκδηλώνεται η ιερή οργή για την ενδεχόμενη ανάμειξη των Βρυξελλών. Και προσέξτε ειδικά αυτό: Σκοπεύει η κυβέρνηση να επεκτείνει την εφαρμογή της διάταξης και σε άλλες κατηγορίες υλικών;;; Θυμηθείτε το για την συνέχεια. Θα το ξαναβρείτε κάπου στο τέλος.

Και άλλα πολλά και άκρως ενδιαφέροντα. Τα στελέχη της «παράταξης» είναι αμείλικτα. Στα κείμενα τους διαγράφεται ήδη ο τρόπος με τον οποίο θα κυβερνήσουν. Σεβασμός στον νόμο, μελέτη και βαθιά γνώση του αντικειμένου, υπευθυνότητα, καμιά έκπτωση σε ζητήματα αρχών και διαφάνειας. Οι απαντήσεις της κυβέρνησης είναι αμήχανες και συγχυτικές. Είναι προφανές ότι κανείς δεν μπορεί να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα.

Στο μεταξύ, η τότε Υφυπουργός Υγείας Ελπίδα Τσουρή, -πλαισιωμένη από κάποιους ανθρώπους «σπάνιας ευφυΐας και ποιότητας», που είναι να απορεί κανείς πως βρέθηκαν μπλεγμένοι στο κομματικό παρακράτος που επανδρώνει συνήθως τα υπουργικά γραφεία, έχει αντιληφθεί την θηριώδη κομπίνα. Εκδίδει εγκύκλιο με την οποία επισημαίνει ότι η επίμαχη διάταξη μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για σπάνιες εξαιρέσεις και δίνει εντολή για διενέργεια διαγωνισμών.

Αποτέλεσμα;

Δέχεται απειλές για μηνύσεις από το θρασύτατο καρτέλ των προμηθευτών. Η εγκύκλιος της πετιέται στα σκουπίδια. Γράφει εμπιστευτική επιστολή προς το Υπουργείο Ανάπτυξης. Στον Κίμωνα Κουλούρη δηλαδή. Δεν παίρνει απάντηση. Ενημερώνει προσωπικά τον πρωθυπουργό Κ. Σημίτη και επισημαίνει ειδικότερα το ενδεχόμενο παρέμβασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την πιθανή δικαστική εμπλοκή της χώρας σε κοινοτικό επίπεδο.

Φωνή βοώντος εν τη ερήμω.

Τίποτε.

Την ίδια ώρα η Νέα Δημοκρατία καλπάζει. Το θέμα σηκώνεται και άλλο. Γίνεται θεατρική σύσκεψη τομεαρχών υπό την προεδρία του ίδιου του Καραμανλή. Ακολουθεί συνέντευξη τύπου με λόγια αυστηρά του Ρουσόπουλου. Και Επίκαιρη Επερώτηση με υπογραφές 43 βουλευτών. Μεταξύ αυτών οι Αλογοσκούφης, Σιούφας, Παυλόπουλος. Η μακριά λίστα των υπογραφών είναι αλφαβητική αλλά κλείνει συμβολικά με το όνομα του υπεύθυνου στον Τομέα Υγείας Νικήτα Κακλαμάνη. Εκπέμπονται πλέον υψηλοί συμβολισμοί. Τα στήθη φουσκώνουν από περηφάνια και αγωνιστική διάθεση. Έτσι θα κυβερνήσουμε.

Και μετά οι εκλογές του 2004. Ο σχηματισμός της Κυβέρνησης της ελπίδας. Το μεθύσι του Euro 2004. Ο οργασμός των Ολυμπιακών Αγώνων. Και τον Σεπτέμβριο σηκώνουμε τα μανίκια για να αλλάξουμε το πρόσωπο της χώρας.

Τις ημέρες εκείνες, λοιπόν, μέσα στις στίβες των εγγράφων που περιμένουν την υπογραφή Κακλαμάνη ξεχωρίζει μια μοναχική κακογραμμένη σελίδα. Τροπολογία ήταν. Μια από τις πρώτες νομοθετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης Καραμανλή. Τροπολογία για το άρθρο 7§2 του Ν. 2955/2001. Να πως τηρούμε τις υποσχέσεις μας και εξυγιαίνουμε τον δημόσιο βίο, θα έλεγε κανείς!

Μισό λεπτό όμως! Τι έλεγε αυτή η τροπολογία; Έλεγε, όσο και αν φαίνεται απίστευτο, ότι, με τις υπογραφές τεσσάρων υπουργών, η διάταξη 7§2 του Ν.2955/2001 επεκτείνεται (!!!) ώστε να συμπεριλάβει στην κατηγορία των «μη συγκρίσιμων» υλικών και τα φίλτρα αιμοκάθαρσης νεφροπαθών (!!!) και να καταργηθούν και για αυτά οι διαγωνισμοί και οι λοιπές περιττές γραφειοκρατικές διαδικασίες (!!!).

(Αλήθεια, θυμάστε πιο πάνω την αυστηρή ερώτηση των ηθικών, για την πιθανή επέκταση της διάταξης και σε άλλα υλικά; Την είχε έτοιμη από τότε το καρτέλ. Απλά οι εντολοδόχοι πολιτικοί άλλαξαν.)

Επιπλέον, έλεγε, ότι, η διάταξη θα εφαρμόζεται, εκτός των δημόσιων νοσοκομείων,
και στα ασφαλιστικά ταμεία (!!!). Προσέξτε το τελευταίο ειδικά. Οι υπέρογκες τιμές που καθορίστηκαν με τις περίφημες Υπουργικές Αποφάσεις (και που σήμερα δήθεν προκαλούν τόση έκπληξη κάθε φορά που αναφέρονται στον τύπο) θα ισχύουν πλέον και στα ασφαλιστικά ταμεία. Υπάρχει βλέπετε και εκεί ζεστό χρήμα και πρέπει με κάποιο τρόπο να τραβηχτεί.

Κάποια μάτια ανακαλύπτουν το άθλιο έντυπο πριν υπογραφεί. Στην αρχή είναι έκπληξη. Μετά θυμός και οργίλες αντιδράσεις. Αυτό είναι απάτη και αυτοεξευτελισμός κραυγάζουν. Δεν είναι δυνατόν να ξεσηκώνουμε τον τόπο προεκλογικά, να εγκαλούμε, να κατηγορούμε, να καταγγέλλουμε και όταν γινόμαστε κυβέρνηση αντί να στεκόμαστε συνεπείς στις υποσχέσεις μας και στην συνείδηση μας να τρέχουμε και να τα κάνουμε πλακάκια με την διαφθορά.

Το χαρτί αποσύρεται εσπευσμένα. Ενημερώνεται ο ίδιος ο «Καίσαρ» πρωθυπουργός. Όλοι περιμένουν ότι θα ζητήσει να μάθει ποιος ξεκίνησε την πρωτοβουλία. Ποιος συνέταξε και προώθησε την αθλιότητα. Όλοι περιμένουν να δουν στην πράξη τι σημαίνει μηδενική ανοχή. Ο πρωθυπουργός όμως δεν ρωτάει. Αφού αποσύρθηκε, λέει, ας το ξεχάσουμε. Στην αρχή η στάση προκαλεί απορία. Μα … Πως … Δεν λέγαμε, ότι … Μετά όμως, αντανακλαστικά, η απορία γίνεται θαυμασμός και δέος. Ο ηγέτης αποδεικνύει ότι δεν είναι ένας από τον σωρό. Διαθέτει υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη. Δεν δρα εν θερμώ. Σχεδιάζει σε βάθος χρόνου με μια σοφία που υπερβαίνει τα ανθρώπινα.

Για να αποφασίσει να μην τιμωρήσει τώρα ξέρει κάτι βαθύ, που εμείς αγνοούμε. Δυο μέρες μετά, ο φυσικός αυτουργός της αισχρής τροπολογίας τηλεφωνεί στον αγανακτισμένο αυτουργό της απόσυρσής της. «Εσύ τώρα τι κέρδισες;» τον ρωτάει και κλείνει το τηλέφωνο. Παπαθανασίου τον έλεγαν. Τον φυσικό αυτουργό. 

Τον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου η τροπολογία περνάει, ίδια και απαράλλακτη, σε άλλο νομοσχέδιο. Την φορά αυτή η Νέα Διακυβέρνηση είναι πιο έμπειρη και πιο σοφή. Ο Κακλαμάνης υπογράφει ευχαρίστως. Το ίδιο και ο Αλογοσκούφης. Συνήθης κυβερνητική δραστηριότητα. Η εξεγερμένη συνείδηση κοιτάει από την γωνία γεμάτη ανάμεικτα συναισθήματα. Κανείς δεν μπαίνει πλέον στον κόπο να ενημερώσει τον Καραμανλή. Έχει και πολλές δουλειές ο μεγάλος άλλωστε. Οι πιο ξύπνιοι αρχίζουν να καταλαβαίνουν. Οι πιο προχωρημένοι αρχίζουν να νοιώθουν ανεπαίσθητα τα πρώτα αδιόρατα σημάδια της μελλοντικής κατάρρευσης. Σοφοί δε προσιόντων.

Στο μεταξύ ο γραφειοκρατικός μηχανισμός ελέγχου των Βρυξελλών έχει πάρει μπροστά και προχωράει. Τα ταμεία αρχίζουν να πληρώνουν και αυτά τις «πολλαπλάσιες» τιμές. Αυτές που σήμερα ακούμε και διαβάζουμε και τρίβουμε τα μάτια μας.

Μέρος Τρίτον
ΑΠΟ ΤΟΝ ΝΙΚΗΤΑ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΣΤΟΝ ΠΡΕΣΒΥ

Το εικονιζόμενο πρόσωπο αριστερά, (προς Θεού όχι ο Ρουβάς, ο άλλος), κρατάει στιβαρά στα χέρια του το τιμόνι του Υπουργείου Υγείας. Ποιος είναι; Μα, ο «καλύτερος υπουργός
που πέρασε ποτέ από αυτόν τον τόπο». Η άποψη αυτή είναι κυρίαρχη. Την συμμερίζονται με πάθος δεξιοί και αριστεροί και την προωθούν με συνέπεια οι γαλάζιες, πράσινες και κόκκινες φυλλάδες. Προβάλλει διαρκώς προς τα έξω ένα αλλόκοτο μείγμα γλυκερής ανθρωπιάς και φτηνής αυθάδικης μαγκιάς. Το πρώτο ερμηνεύεται ως πυρήνας οράματος. Το δεύτερο ως ειλικρίνεια και ακλόνητη πολιτική αποφασιστικότητα. Βρίσκεται στο απόλυτο απυρόβλητο. Ο κόσμος τον λατρεύει.

Κάθε κριτική στα πεπραγμένα της διοίκησής του εκλαμβάνεται αυτόματα ως κακόβουλη επίθεση κατά του «καθαγιασμένου προσώπου» αυτού του μεγάλου φίλου του λαού. Και δεν μπορεί παρά να υποκρύπτει και να εξυπηρετεί κάποιους μυστικούς και ανίερους στόχους. Διανύουμε αισίως την αυγή της καταστροφικής «επικοινωνιακής» καραμανλικής 5ετίας. Το τι λες, κατά των ινδαλμάτων των μαζών, παύει να έχει σημασία. Το σημαντικό είναι το γιατί το λες, ποιος σε έβαλε να το πεις και τι προσπαθείς να πετύχεις. Προσωπικά για σένα ή για αυτούς που κρύβονται και συνωμοτούν πίσω από την δημόσια παρουσία σου.

Η πολιτική μετατρέπεται σε μια θεατρική σκηνή όπου κρίνονται και σκιαμαχούν οι ανομολόγητες και ύποπτες προθέσεις, που αποδίδονται στους πρωταγωνιστές, και όχι τα έργα και οι πράξεις τους. Βρισκόμαστε σε έναν διαρκή πόλεμο αόρατων και σκοτεινών δυνάμεων. Υπό τις συνθήκες αυτές ή εμπιστεύεσαι τους ηγέτες σου ή όχι. Κάθε τι άλλο θεωρείται πράξη εχθρική. Που κανείς σώφρων άνθρωπος δεν αποτολμά, ξέροντας ότι θα καταλήξει γραφικός και περίγελος.

Κάπου εκεί, λοιπόν, έρχεται η πρώτη επιστολή από τις Βρυξέλλες. Η Επιτροπή κρίνει ότι η εφαρμογή των προβλέψεων του άρθρου 7§2 του Ν.2955/2001 είναι αντίθετη με το Κοινοτικό Δίκαιο του Ανταγωνισμού και, με το 204625/2004 έγγραφό της, ζητά την κατάργηση της. Η κυβέρνηση απαντά με την 127544/10-12-2004 επιστολή, με την οποία ορίζει ρητά ως χρόνο κατάργησης της παράνομης διάταξης τον Ιανουάριο του 2005.

Δεκατρείς ημέρες μετά, την 23η του ίδιου μήνα, δημοσιεύεται στο ΦΕΚ 259Α η τροπολογία Παπαθανασίου, που επεκτείνει το αντικείμενο της διάταξης και διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της στους ασφαλιστικούς οργανισμούς και στις εκτός ΕΣΥ μονάδες υγείας. Είναι ξεκάθαρη αλητεία και εξαπάτηση. Σε οποιαδήποτε άλλη ευρωπαϊκή χώρα το γεγονός αυτό θα προκαλούσε την άμεση αποπομπή και τον μόνιμο εξοβελισμό από την πολιτική ζωή των υπουργών που υπέγραψαν τον νόμο. Με την κατηγορία του κοινού απατεώνα. Και την δημόσια συγγνώμη της χώρας προς τους εταίρους της. Όχι όμως στην Ελλάδα της Καραμανλικής σεμνότητας και ταπεινότητας.

Η Επιτροπή επανέρχεται με την 3069/28-6-2005 επιστολή. Η κυβέρνηση απαντά με το έγγραφο 80870/28-7-2005 και βεβαιώνει ότι η κατάργηση εξετάζεται στο πλαίσιο της σχεδιαζόμενης νομοθετικής πρωτοβουλίας για τις προμήθειες του τομέα υγείας.

Η Επιτροπή αναμένει την πρωτοβουλία αυτή ματαίως και επανέρχεται με την 5259/13-12-2005 νέα προειδοποίηση. Για μια ακόμη φορά η κυβέρνηση, με την 15377/7-2-2006 βεβαίωση της, υπόσχεται την κατάργηση μέχρι το τέλος του Μαΐου του 2006 και ξεφορτώνεται τους κουτόφραγκους.

Τα ελλείμματα των νοσοκομείων και των ασφαλιστικών ταμείων αρχίζουν να διογκώνονται επικίνδυνα. Λεφτά όμως υπάρχουν. Δανεικά μεν αλλά υπάρχουν. Ποιος ξέρει άλλωστε τι θα μας ξημερώσει.

Τον Μάρτιο του 2006 ο «Νικήτας του λαού» δραπετεύει από το Υπουργείο Υγείας και βαδίζει προς άλλα λαμπρά πεδία προσφοράς και θυσίας. Ο πρωθυπουργεύων Καραμανλής αποφασίζει να αναβαθμίσει ακόμη περισσότερο το ορφανεμένο χαρτοφυλάκιο παραδίδοντας το σε μια από τις σημαντικότερες μορφές της σύγχρονης πολιτικής ιστορίας μας. Στον «εκλαμπρότατο» πρέσβυ Δημήτριο Αβραμόπουλο αυτοπροσώπως. Στην προσωποποίηση δηλαδή του απόλυτου μηδενός.

Μια νέα περίοδος ακμής και ανυψώσεων ξεκινά. Φαίνεται άλλωστε και από την φωτογραφία. Όπου ο ηγέτης, σε κατάσταση οραματικής έκστασης, κοιτάει προς το μέρος των μυστικών φωνών που ακούει από τα επέκεινα και σηκώνει ελαφρά το χέρι για να ψηλαφήσει το μέλλον.

Τα καρτέλ των εμπόρων, που το 2001 είχαν «αγοράσει» την επίμαχη διάταξη, ήξεραν ασφαλώς με ποιους είχαν να κάνουν. Ήξεραν ότι δεν κινδυνεύουν σοβαρά. Σαν λογικοί και προνοητικοί άνθρωποι, όμως, δεν παρέλειπαν να συντηρούν από καιρού εις καιρόν την πολύτιμη «επένδυση» τους.

Έτσι, τον Μάιο του 2006 συναντώνται με τον Αριστείδη Καλογερόπουλο, δεξί χέρι του πρέσβυ και νέο Γενικό Γραμματέα του υπουργείου. Η συνάντηση είναι κάτι παραπάνω από γόνιμη. Το καρτέλ παραληρεί από ενθουσιασμό και, από ότι γράφει στην από 10/5/06/ επιστολή του, «αισθάνεται την ανάγκη», ακούστε, «την «ανάγκη», την «ανθρώπινη ανάγκη», να επικοινωνήσει με τον ίδιο τον υπουργό για να τον ευχαριστήσει για την «πραγματικά εποικοδομητική και πρωτόγνωρα θετική και ουσιαστική συνάντηση».

Στο πλαίσιο της ξέχειλης από ευγνωμοσύνη έγγραφης αυτής επικοινωνίας, ο σύλλογος των εμπόρων ορθοπεδικών, θίγει και ένα μικρό θεματάκι. Προς όφελος της διαφάνειας και του δημοσίου συμφέροντος, όπως χαρακτηριστικά και επί λέξει γράφει. Κάποιος θρασύς διοικητής περιφέρειας αποφάσισε να αψηφίσει τις διογκωμένες τιμές των υπουργικών αποφάσεων και να διενεργήσει μειοδοτικό διαγωνισμό για την προμήθεια των πολύτιμων υλικών.

Το καρτέλ ζητά από τον εκλαμπρότατο την τιμωρία του απείθαρχου, του οποίου οι πράξεις, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «καταλύουν κάθε έννοια νόμιμων διαδικασιών, καταργούν την έννοια της διαφάνειας και, εν τέλει, βλάπτουν και το δημόσιο συμφέρον».

Το καρτέλ ενδιαφέρεται πέρα και πάνω από όλα για την νομιμότητα και το κύρος του συστήματος υγείας. Οι άνθρωποι ντρέπονται πραγματικά να ζουν σε μια χώρα όπου κάποιοι επιμένουν να ασεβούν κάνοντας διαγωνισμούς, για είδη που η Βουλή των Ελλήνων έχει νομοθετικά προσδιορίσει ως μη συγκρίσιμα, γιαυτό και καταλήγει στην επιστολή του προς τον «εντιμότατο υπουργό»:

«… Όπως είναι γνωστό παρόμοιες καταστάσεις, επιφέρουν καίριο πλήγμα στο όλο σύστημα υγείας. Δεν αξίζει μια τέτοια εικόνα στα σημαντικότερα νοσοκομεία της Μακεδονίας, μεταξύ αυτών και πανεπιστημιακά, των οποίων την φήμη και την αξιοπιστία καλούμεθα όλοι να διαφυλάξουμε.» γράφουν.

Θα πρέπει να συγκινήθηκε υπερβολικά ο πρέσβυς και υπουργός Δημήτρης από αυτό το ξέσπασμα πατριωτισμού και προσήλωσης στην έννομη τάξη. Εξ ου και φρόντισε να διαμηνύσει αμέσως την βαθύτατη δυσαρέσκεια του στον απείθαρχο διοικητή και να ζητήσει την άμεση διακοπή των παράνομων διαγωνιστικών διαδικασιών.

Η τύχη όμως έχει γυρίσματα. Η Επιτροπή, που στο μεταξύ έχει ήδη αποστείλει προειδοποιητική επιστολή (που έμεινε αναπάντητη) και αιτιολογημένη γνώμη (που ομοίως αγνοήθηκε), αποφασίζει την παραπομπή του ζητήματος στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Είναι Ιούνιος του 2006 και ο τύπος κάνει το θέμα πρωτοσέλιδο.

Ο υπουργός Δημήτρης, όμως, δεν είναι κανένα παιδάκι. Είναι ρεαλιστής πολιτικός και άσσος της απλής, διπλής ή, εάν χρειαστεί, ακόμη και της τριπλής κωλοτούμπας. Αφήνει το ζήτημα να κρυώσει ελαφρά και, αμέσως μετά τα μπάνια του λαού, εκδίδει μεγαλοπρεπή εγκύκλιο με την οποία ζητά από τα νοσοκομεία την άμεση διενέργεια διαγωνισμών και την σύναψη συμβάσεων μέχρι το τέλος του χρόνου.

Ασφαλώς η διάσταση του προβλήματος στα ασφαλιστικά ταμεία του «κόκκινου Πάνου», έστω και για τα προσχήματα, αγνοείται πλήρως. Για εκεί άλλωστε δεν έγινε καμία αναφορά στον τύπο. Αφού δεν μας ρωτάνε γιατί να απαντήσουμε.

Ο απείθαρχος διοικητής που επέμενε να παίζει με τους διαγωνισμούς, και που λίγο έλειψε να εκπαραθυρωθεί βιαίως, αποκαθίσταται πανηγυρικά, ως ατράνταχτο επικοινωνιακό άλλοθι για περιπτώσεις ανάγκης, και παίρνει την θέση του στο Πάνθεον των ηρώων του συστήματος.

Το καρτέλ μπορεί να περιμένει. Στο κάτω κάτω τα συμφέροντα του δεν θίγονται από τις θεατρικές κινήσεις. Είπαμε, θα κάνουμε διαγωνισμούς. Δεν τους κάναμε κιόλας. Μπόρα είναι και θα περάσει. Οι Έλληνες ξεχνούν εύκολα. Ο τύπος δεν εμβαθύνει. Τα δημόσια έγγραφα δεν τα διαβάζει κανείς. Λούφα και παραλλαγή για την ώρα και βλέποντας και κάνοντας. 

Η υπόθεση παίρνει αριθμό στο ΔΕΚ (Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων) και η μακρόσυρτη διαδικασία αρχίζει. Είναι η C-481/06. Αλλά η «στιβαρή» φιγούρα του Καραμανλή δεν αφήνει κανένα περιθώριο για κακές σκέψεις.

Ο τύπος, μετά από ένα τσαλαβούτημα λίγων ημερών, σε ανακρίβειες και αοριστολογίες, αφήνει το θέμα, για να πιάσει άλλα, πιο «σοβαρά». Ο εξοχότατος Αβραμόπουλος μπορεί να ξεχάσει προς το παρόν τις εγκυκλίους, τους διαγωνισμούς και τα παρόμοια και να επιστρέψει στην ατάραχη καθημερινότητα του. Business as usual. Τα νοσοκομεία και τα ταμεία εξακολουθούν να πληρώνουν. Οι δαπάνες εκτοξεύονται. Και η χώρα βαδίζει αμέριμνη προς την χρεοκοπία της

Αλλά η «στιβαρή» φιγούρα του Καραμανλή δεν αφήνει κανένα περιθώριο για κακές σκέψεις.

Μέρος Τέταρτον
ΤΑ ΧΡΥΣΟΠΛΗΡΩΜΕΝΑ ΦΙΛΤΡΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΠΟΚΡΥΦΑ (ΦΕΚ) ΤΩΝ ΠΙΡΑΝΧΑΣ ΤΗΣ ΣΙΩΝ

Δέκα ολόκληρα χρόνια κανείς δεν ήξερε. Κανείς δεν άκουγε και κανείς δεν έβλεπε. Και τώρα, τελείως ξαφνικά, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί του κράτους, η δικαιοσύνη, ο τύπος, όλοι αυτοί μαζί, ανακάλυψαν ότι, το κατ’ επίφαση σύστημα υγείας μας, πληρώνει τα φίλτρα αιμοκάθαρσης 8 φορές περισσότερο από την Κύπρο, τους βηματοδότες 3 και 4 φορές περισσότερο από την κραταιά Γερμανία και τα ορθοπεδικά υλικά 5 φορές περισσότερο από την Αγγλία.

Θρηνωδεί λοιπόν το ΒΗΜΑ στην Κυριακάτικη Έκδοση του. Όχι όμως για τους Ελληνες, που θα χρειαστεί να υποφέρουν για τα επόμενα πολλά χρόνια για να πληρώσουν το κόστος της απίστευτης και ασυγκράτητης διαφθοράς, που μόλυνε και το τελευταίο κύτταρο αυτής της ανέμελης και αδιάφορης κοινωνίας. Όχι, δεν θρηνωδεί γι’ αυτούς. Για το δράμα του κ. Παπαδόπουλου και του κ. Κακλαμάνη νοιάζεται περισσότερο.

«Φεύγω πριν με φάνε τα πιράνχας» κραύγαζε ο πρώτος εγκαταλείποντας το Υπουργείο Υγείας μετά από σκληρές μάχες γεμάτες ηρωισμούς και αυτοθυσία. «Φοβάμαι μη με φάνε και μένα» έλεγε στις εξομολογήσεις του ο «ανθρώπινος» Κακλαμάνης. Απογοητευμένοι και οι δύο για την διάψευση των ονείρων τους. Και νικημένοι από κάποιες σκοτεινές, αόρατες και πανίσχυρες δυνάμεις.

Τι σημαίνουν όλα αυτά; Ποια είναι τα πιράνχας; Ποιες είναι αυτές οι ανίκητες δυνάμεις που το κράτος, με όλη την ισχύ, με όλη την δύναμη, με όλα τα απεριόριστα μέσα που διαθέτει δεν μπορεί χρόνια τώρα να εντοπίσει και να εξουδετερώσει; Μήπως τελικά αυτοί οι διαβόητοι δαίμονες δεν υπάρχουν; Και όλος ο μηχανισμός του φαύλου κατεστημένου επιχειρεί, για μια ακόμη φορά, μια θρασύτατη απόπειρα αποπροσανατολισμού και συγκάλυψης; Μήπως; Έψαξαν πολύ και εξαντλητικά οι εισαγγελείς και οι ελεγκτές του δημοσίου. Έψαξαν και ανακάλυψαν όλες αυτές τις φρικώδεις τιμές και τις τρομακτικές αποκλίσεις, που ρούφηξαν για τόσα χρόνια τον δημόσιο πλούτο και μας κατάντησαν αναξιοπρεπείς και αξιοθρήνητους επαίτες στις ευρωπαϊκές αυλές. Έψαξαν πολύ και παντού αλλά δεν έτυχε να περάσουν και τις πόρτες του Εθνικού Τυπογραφείου.

Όχι επειδή αμέλησαν, αλλά μάλλον επειδή απέφυγαν. Γιατί εκεί θα έβρισκαν τις απαντήσεις. Εκεί θα διαπίστωναν ότι τα πιράνχας δεν ευδοκιμούν στους σκοτεινούς διαδρόμους των νοσοκομείων αλλά στο περιστύλιο της Βουλής και στα ευρύχωρα και πολυτελή υπουργικά γραφεία.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα με την σειρά.

Στα νεφρολογικά υλικά, λέει το ΒΗΜΑ, γίνονται φοβερά και τρομερά και ανήκουστα πράγματα που πρώτη φορά τα ακούμε και πρέπει να μας προβληματίσουν. Ένα φίλτρο υψηλής διαπερατότητας αγοράζεται από το ελληνικό δημόσιο 50 ευρώ, ενώ στην Κύπρο κοστίζει 7 και στις ΗΠΑ 8,5 δολάρια.

Ο τελευταίος διαγωνισμός του τότε Υπουργείου Ανάπτυξης, για την προμήθεια φίλτρων και υλικών αιμοκάθαρσης, διενεργήθηκε το 1997 με την διακήρυξη 308/97. Το καρτέλ των προμηθευτών προσήλθε στην διαδικασία συντεταγμένα. Κάτι που στην γλώσσα της, πάντα απούσας, Επιτροπής Ανταγωνισμού αποκαλείται «εναρμονισμένη πρακτική». Οι
τιμές που προσφέρθηκαν ήταν ήδη από τότε υπερβολικά υψηλές. Πιο ψηλές από αυτές που αναφέρει το σημερινό ΒΗΜΑ ως διπλάσιες από της Κύπρου και των ΗΠΑ. Πιο υψηλές από τις σημερινές. Πριν από 13 χρόνια. Απίστευτο δεν είναι;

Η επιτροπή του διαγωνισμού αρνείται να αξιολογήσει τεχνικά τις προσφορές προφασιζόμενη ότι τα προσφερθέντα υλικά δεν είναι συγκρίσιμα. Η ηγεσία του Υπουργείου παριστάνει πως δεν καταλαβαίνει και με την απόφαση 4712/20-11-98 προχωρά στην προσφυγή σε εικονική διαπραγμάτευση. Που όμως δεν ήταν διαπραγμάτευση.

Το αποτέλεσμα; Η σύναψη συμβάσεων με όλες τις εταιρείες που είχαν συμμετάσχει και η ανάθεση στους κατά περίπτωση γιατρούς να επιλέγουν κάθε φορά ελεύθερα «το πλέον κατάλληλο» φίλτρο για την νοσηλεία των ασθενών τους.
Το καρτέλ μπορεί ανενόχλητο πλέον να μοιράσει την αγορά. Ασφαλώς οι συμβάσεις δεν περιέχουν ποσότητες. Δηλαδή, με άλλα λόγια δεν είναι συμβάσεις σύμφωνα με το δημόσιο λογιστικό. Πρόκειται για απλούς τιμοκαταλόγους ελεύθερης χρήσης. Απλά κουρελόχαρτα.
Ο καιρός περνάει και, -όπως έχει αναλυτικά εκτεθεί στις προηγούμενες αναρτήσεις-, μεσούσης της υπουργείας Παπαδόπουλου, τα άλλα καρτέλ των ορθοπεδικών υλικών, των βηματοδοτών των καρδιολογικών κ.λ.π., επιτυγχάνουν την ψήφιση του άρθρου 7§2 του Ν.2955/2001, που τα απαλλάσσει οριστικά από την διενέργεια των ενοχλητικών διαγωνιστικών διαδικασιών. Διαγωνισμών, που ακόμη και εάν είναι μαϊμούδες είναι σκόπιμο να αποφευχθούν.
Ο τομέας των φίλτρων δεν έχει προλάβει να υπαχθεί στην διάταξη. Οι έμποροι όμως βλέπουν την μοναδική ευκαιρία και δεν έχουν σκοπό να την χάσουν. Το υπουργείο Ανάπτυξης έχει ήδη επιχειρήσει, χωρίς επιτυχία, να διενεργήσει νέο διαγωνισμό με την διακήρυξη 198/2001. Οι προμηθευτές αντιδρούν. Μέσα από την παρωδία της διαδικασίας της προηγούμενης διακήρυξης 308/97, έχουν πετύχει τιμές ζηλευτές, είπαμε, μεγαλύτερες ακόμη και από τις σημερινές, και δεν έχουν σκοπό να ενοχληθούν για μια ακόμη φορά. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να υπαχθούν και αυτοί στην διάταξη του Ν.2955/01. Για να μπορέσουν να ξενοιάσουν και να επιδοθούν ανενόχλητοι στο ακόμη αποτελεσματικότερο μοίρασμα της αγοράς και, ποιος ξέρει, να διεκδικήσουν στο μέλλον ακόμη και τιμαριθμικές αναπροσαρμογές. Τα ταμεία του κράτους είναι γεμάτα και οι κρατικοί λειτουργοί πρόθυμοι.

Έτσι τον Μάϊο του 2003 φεύγει από το Υπουργείο Ανάπτυξης, για τα Υπουργεία
Οικονομικών, Υγείας και Εργασίας, μια Υπουργική Απόφαση. Λέω τον Μάιο και όχι την συγκεκριμένη τάδε του Μαΐου. Δεν πρόκειται για παράλειψη. Το κουρελόχαρτο αυτό, παρά το γεγονός ότι είναι υπογεγραμμένο από τον Υφυπουργό Θεοδώρου, την Γενική Γραμματέα Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου (αλήθεια σας θυμίζει κάτι το όνομα αυτό;) και τους υπηρεσιακούς παράγοντες δεν φέρει ούτε ημερομηνία ούτε αριθμό πρωτοκόλλου. Πρόκειται για πρόνοια που θα επιτρέψει να αποσιωπηθεί η έκδοση του σε περίπτωση
που η δουλειά δεν περπατήσει; Ειλικρινά δεν ξέρω να απαντήσω. Σκεφθείτε κάτι μόνοι σας.

Η απόφαση ορίζει ότι «Η προμήθεια των φίλτρων αιμοκάθαρσης θα γίνεται
χωρίς διαγωνισμό, σύμφωνα με τον Ν.2955/2001(256/Α/2-11-2001) άρθρο 7§2».
Το χαρτί όντως δεν περπατάει. Οι θέσεις των υπογραφών των Φλωρίδη (τότε υφ/ργου Οικονομικών), Σπυρόπουλου (τότε υφ/ργού Εργασίας) και Τσουρή (τότε υφ/ργου Υγείας), μένουν κενές. Αρνούνται. Μάλλον δεν πρέπει να είναι όλοι ίδιοι και να κολυμπάνε στο ίδιο καζάνι.
Το χαρτί επιστρέφει ανυπόγραφο στο Ανάπτυξης και, μια και δεν είχε ούτε αριθμό πρωτοκόλλου ούτε ημερομηνία, πετιέται στον κάλαθο των αχρήστων. Μαζί του, οι ατσίδες του Ανάπτυξης, παραλαμβάνουν και μια εμπιστευτική επιστολή της υπεύθυνης Υφυπουργού Υγείας, στην οποία παρατίθενται αναλυτικά όλες οι νομικές και ουσιαστικές αντιρρήσεις για μια τέτοια ρύθμιση.
Επισημαίνεται μάλιστα «ο κίνδυνος παρεκτροπής συνολικά του συστήματος προμηθειών» και συστήνεται η διενέργεια διαγωνισμού.
Το έγγραφο της κ. Τσουρή αποδεικνύεται μετα από τόσα χρόνια δραματικά προφητικό.
Το καρτέλ, όπως είναι φυσικό, δεν το βάζει κάτω. Το χαρτί ξαναεμφανίζεται στο τέλος του Ιουλίου του ίδιου χρόνου και ενώ ο αμέριμνος λαός και οι ακόμη πιο αμέριμνοι αξιωματούχοι λείπουν στις παραλίες για τα μπάνια τους.
Την φορά αυτή Υφυπουργός Ανάπτυξης είναι ο Κουλούρης, ο γνωστός αγωνιστής της δημοκρατίας Κίμωνας. Από το Οικονομίας υπογράφει πρόθυμα ο
Φαρμάκης, από το Εργασίας ο ίδιος ο Ρέππας και από το Υγείας ο αλήστου μνήμης πρωθυπουργικός ψυχίατρος Κ. Στεφανής. Στα δύο τελευταία υπουργεία οι υπουργοί Ρέππας και Στεφανής υπογράφουν κατ’ εξαίρεση και καθ’ υπέρβαση οι ίδιοι, αφού οι σχετικές αρμοδιότητες ανήκαν νόμιμα στους υφυπουργούς. Αυτό σίγουρα σημαίνει πολλά. Μια εξυπηρέτηση έκαναν οι άνθρωποι. Και μάλλον ήξεραν τι έκαναν.
Προσέξτε εκείνο το αμίμητο στο πάνω μέρος με τον αριθμό 7. Εκεί στα «έχοντας υπ΄ όψιν». Το «γεγονός ότι από τις προτεινόμενες διατάξεις δεν προκύπτει επιπλέον δαπάνη για τον κρατικό προϋπολογισμό». Απίστευτη ειρωνεία.
Λίγο μετά, την 30-12-2003, δημοσιεύονται στο ΦΕΚ 1952/Β οι νέες τιμές των φίλτρων αιμοκάθαρσης με την Κοινή Υπουργική απόφαση 8130/30-12-2003. Στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Όχι στο απόκρυφο δελτίο των μυστικών πιράνχας. Είναι οι τιμές που, με μικρές διαφορές και μετά από πολλές παρατάσεις και επανεκδόσεις, ισχύουν ακόμη και μέχρι σήμερα. Οι τιμές που τόση έκπληξη προκαλούν στην Υπουργό Μαριλίζα, τους αυστηρούς Εισαγγελείς, στους δραστήριους Δημόσιους Επιθεωρητές και στο πάντα ανυποψίαστο πλην έγκυρο, ανεξάρτητο και αδέσμευτο ΒΗΜΑ.
(Τουλάχιστον η υπουργός Μαριλίζα που υπήρξε εκ των πρωτεργατών της υπαγωγής των φίλτρων στο καθεστώς του Ν. 2955/2001 δεν θα έπρεπε να εκπλήσσεται. Τέλος πάντων όμως. Είναι προφανές ότι κάποιοι άνθρωποι μένουν για πάντα παιδιά.)
Απολαύστε λοιπόν τις νέες τιμές ΦΕΚ (αυτών των μυστικών χαρτιών των πιράνχας ντε!). Κοιτάξτε τες παράλληλα με το έκπληκτο ΒΗΜΑ της Κυριακής. Απολαύστε και μην ξεχάσετε να περάσετε από το ταμείο για να πληρώσετε.
Και ένα μικρό κουίζ για τους αναγνώστες της στήλης που είναι νομικοί. Γιατί αφού το ΠΑΣΟΚ έκανε το κακό και εξέδωσε την Υπουργική Απόφαση υπαγωγής και των φίλτρων αιμοκάθαρσης στις διατάξεις του άρθρου 7§2 του Ν. 2955/2001 η ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ (η οποία αν θυμάστε από τις προηγούμενες αναρτήσεις είχε ξεσαλώσει ως αντιπολίτευση) έκρινε σκόπιμο να τροποποιήσει και τον ίδιο τον νόμο (με την τροπολογία Παπαθανασίου, άρθρο 13 του Ν.3297/2004) προσθέτοντας στις ενδεικτικές αναφορές και τα υλικά αυτά;

Μέρος Πέμπτον

ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΘΑ ΤΟ ΒΡΕΙΤΕ ΣΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΓΓΡΑΦΑ. ΜΗΝ ΨΑΧΝΕΤΕ ΑΛΛΟΥ. 

Για ληστρικές τιμές στους βηματοδότες, πολλαπλάσιες αυτών που ισχύουν στο εξωτερικό, μας ενημερώνει το Κυριακάτικο ΒΗΜΑ. Αλλά και όλος ο υπόλοιπος «επίσημος» τύπος. Και μιλάει για συμφωνίες μεταξύ γιατρών και προμηθευτών, για ύποπτες διαδικασίες και για υπό διερεύνηση ευθύνες υπαλλήλων και διοικητών, που με τις πράξεις τους συνέβαλαν τα μέγιστα στην χρεοκοπία του ΕΣΥ και του ελληνικού κράτους.

Μήπως, όμως, πριν αρχίσουμε να αναζητούμε σκοτεινές συνωμοσίες, μυστικές συμφωνίες και αόρατες δυνάμεις, είναι σκόπιμο να ρίξουμε πρώτα μια ματιά στα καθαρά και σε όλους προσβάσιμα δημόσια έγγραφα; Και μάλιστα στα πιο επίσημα από αυτά. Στα Φύλλα της Εφημερίδας της Κυβέρνησης. Κάτι που σπανίως κάνουμε σε αυτήν την χώρα.

Και εάν βρούμε εκεί τις δήθεν «μυστικές» τιμές να μην χάσουμε χρόνο στο κυνήγι των φαντασμάτων και να στρέψουμε τα βλέμματα εκεί που πραγματικά πρέπει.

Στις υπογραφές που φιγουράρουν φαρδιά πλατιά κάτω από τα ολοφάνερα στοιχεία του εγκλήματος.

Μήπως, τελικά, πριν αρχίσουν οι «μυστικές συμφωνίες» μεταξύ γιατρών και εταιρειών, είχαν προηγηθεί κάποιες άλλες «συμφωνίες»;

Ο «επίσημος τύπος» θέλει για άλλη μια φορά να μας κάνει να γυρίσουμε το βλέμμα σε λανθασμένη κατεύθυνση.
Και, αφού τρομάξουμε για τις σκοτεινές συνωμοσίες, να συνεχίσουμε σαν ραγιάδες να αναζητούμε την σωτηρία μας από αυτούς τους ίδιους που μας οδήγησαν στην καταστροφή. Δεν είναι καιρός να αντιδράσουμε;

Το ξαναλέω. Τα μεγαλύτερα από όλα τα μυστικά είναι γραμμένα στα πιο επίσημα χαρτιά μας. Αυτά που είναι προσβάσιμα στον κάθε πολίτη. Αν θέλει φυσικά να είναι πολίτης. Και όχι ταπεινό και ευτελές υποζύγιο.

Μέρος Έκτον
Η ΧΡΥΣΗ ΤΡΙΕΤΙΑ ΤΟΥ ΠΡΕΣΒΕΩΣ

Συγγνώμη παιδιά, αλλά πάνω στην αναμπουμπούλα μας, με τις προχθεσινές απίθανες
αποκαλύψεις του ΒΗΜΑΤΟΣ και του ΕΘΝΟΥΣ, ξεχάσαμε τον πρέσβυ Δημήτρη. Τον
μακροβιότερο και καλύτερο υπουργό υγείας που πέρασε ποτέ από αυτή τη ώρα. Τον εκλαμπρότατο Υπουργό Αβραμόπουλο.

Που είχαμε μείνει λοιπόν; Στον Σεπτέμβριο του 2006, αν δεν κάνω λάθος, όταν ο Δημήτρης, -εν όψει της παραπομπής της υπόθεσης της κατάργησης των διαγωνισμών και των απευθείας αναθέσεων του άρθρου 7§2 του Ν.2955/2001 στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων-, εκδίδει προσωπική εγκύκλιο, με την οποία καλεί τα νοσοκομεία να διενεργήσουν άμεσα (!!!) διαγωνισμούς και να έχουν έτοιμες τις συμβάσεις τους μέχρι το τέλος του χρόνου (!!!). Μάγκας ο υπουργός. «Αν μας την πέσουνε ξανά», σου λέει, «να έχω κάτι να δείχνω». Εκδίδει προσωπική υπουργική εγκύκλιο λοιπόν. Αλλά τις επίδικες διατάξεις και τις αμαρτωλές υπουργικές αποφάσεις με τις 3πλάσιες, 5πλάσιες και 10πλάσιες τιμές δεν τις καταργεί. Γιατί άραγε;

Οι μήνες περνούν, ο θόρυβος κοπάζει, και, όπως πολύ καλά το φανταστήκατε, η εγκύκλιος του Μεγαλειότατου περνά στην ιστορία σαν αν μην υπήρξε ποτέ. Ουδείς ησχολήθη και ουδείς επιέσθη για να ασχοληθεί. Άλλωστε οι πάντες γνωρίζουν ότι ο Δημήτρης δεν εννοεί ποτέ αυτά που λέει. Ούτε τώρα λοιπόν τα εννοούσε. Η πολιτική, όπως έλεγε και στους προσωπικούς του κύκλους ο διδάκτωρ σε αυτά Καραμανλής, δεν είναι τίποτε άλλο από την πετυχημένη διαχείριση της κοινής γνώμης.

Την άνοιξη του 2007, ο εκλαμπρότατος νοιώθει ότι ο βιοϊστορικός του κύκλος στο  Υπουργείο Υγείας κλείνει και ζητά να αποχωρήσει αναβαθμιζόμενος. Ο Καραμανλής όμως, σαν καλός κυβερνήτης, δεν δέχεται με τίποτε να αλλάξει τον καλύτερο υπουργό του και τον κρατά καθηλωμένο στην Αριστοτέλους. Η Νέα Δημοκρατία άλλωστε έχει στον τομέα υγείας μια ανοικτή επικοινωνιακή υποχρέωση. Την έκδοση ενός νέου δήθεν νόμου για τις προμήθειες της υγείας. Κάτι που είχε εξαγγελθεί ως μία από τις πρώτες προτεραιότητες με το κυβερνητικό πρόγραμμα του 2004. Ας πάμε λίγο πιο πίσω, στην άνοιξη του 2006, για να το δούμε.

Ο νέος νόμος περί προμηθειών μπορεί να αποτελούσε μείζονα προεκλογική εξαγγελία αλλά ο Κακλαμάνης, μανούλα σε κάτι τέτοια, κατόρθωνε επί δύο ολόκληρα χρόνια να ξεφεύγει. Ελάχιστες ημέρες πριν αφήσει την αναπαυτική καρέκλα, για να προετοιμάσει την καμπάνια του για τον Δήμο, το επιτελείο του αναρτά στην ιστοσελίδα του υπουργείου ένα ημιτελές κείμενο που έμοιαζε με νόμο. Στην σεμνή τελετή παράδοσης στον Εκλαμπρότατο διάδοχό, ο Νικήτας δίνει συμβολικά στην Μεγαλειότητά του ένα στυλό και του ζητάει «να υπογράψει με αυτό το νέο νομοσχέδιο που, αυτός ο δυστυχής, παρόλο που τόσο θέλησε, δεν πρόλαβε.

Ο πρέσβυς όμως δεν καταλαβαίνει από αυτά. Δεν αφιέρωσε την ζωή του στην πολιτική για να απλώνει τις μισοτελειωμένες μπουγάδες του Νικήτα. Δεν ήταν αυτός, κατά πως λέει ο ποιητής, «… για να τον οδηγούν και για να τον προστάζουν σαν πολύτιμο υπηρέτη … … άλλωστε τους Ελληνες, μια πανελλήνια εκστρατεία χωρίς Δημήτρη αρχηγό δεν θα τους φαίνονταν και πολλής περιωπής». Πετάει λοιπόν το στυλό, αφήνει να περάσουν μερικές ημέρες για να κρυώσουν οι εντυπώσεις και μετά δίνει εντολή να εξαφανιστεί το ημιτελές πόνημα των προκατόχων από το διαδίκτυο. Ο νόμος Κακλαμάνη περνάει έτσι άδοξα στην ιστορία. Σήμερα, μπορεί να τον βρει κανείς μόνον στα σκονισμένα αρχεία κάποιων μανιωδών συλλεκτών (καλή ώρα εμάς).

Ο Δημήτρης προσεταιρίζεται αμέσως τον χειρότερο εχθρό του Κακλαμάνη, τον υφυπουργό Γιαννόπουλο. Ο Γιαννόπουλος βγάζει τα απωθημένα δύο ετών κακιάς καταπίεσης και αρχίζει να ξερνάει χολή στις εφημερίδες. Πρώτα για τους διοικητές που δέχονται κριτική ως ανεπαρκείς. «Δεν έχω βάλει κανέναν σε θέση διοικητή και δεν απολογούμαι». Μετά για το συνολικό έργο. «Απέχουμε πολύ από το προεκλογικό μας πρόγραμμα».

Και τέλος για τον περίφημο νόμο περί προμηθειών. «Πολλά νομοσχέδια έχουν ελλείψεις και άλλα δεν θα προχωρήσουν άμεσα όπως αυτό για τις προμήθειες που είναι αναχρονιστικό!!!»

Ο υφυπουργός Γιαννόπουλος τα λέει και ανακουφίζεται. Ανθρώπινο είναι.

Ο Νικήτας εξαγριώνεται και ζητάει την παρέμβαση του Καραμανλή. Έχει μπροστά του τις εκλογές για τον Δήμο και το μόνο που δεν χρειάζεται είναι το συστηματικό ροκάνισμα της εικόνας του. Ο Δημήτρης συμμαζεύεται με μια ακόμη διπλή κωλοτούμπα.

«Τραβήξαμε τον νόμο απλά για να τον επανεξετάσουμε» δηλώνει. «Δεν θα απομακρυνθούμε από την βασική κατεύθυνση του αρχικού σχεδίου». Η ένταση εκτονώνεται και η ζωή ξαναγυρνάει στους κανονικούς της ρυθμούς. Το νομοθετικό έργο αναβάλλεται για καλύτερους καιρούς. Άλλωστε νόμους έχουμε. Το άρθρο 7§2 του 2955/2001 και τις Υπουργικές Αποφάσεις, με τις βολικές τιμές, που εξυπηρετούν τους πάντες.

Την άνοιξη όμως του 2007 η πίεση ήταν ήδη πολύ μεγάλη. Οι δαπάνες εκτροχιάζονται. Οι αναφορές στον τύπο είναι καθημερινές. Ο «νέος νόμος» έπρεπε να ετοιμαστεί. Ο Δημήτρης πρέπει να περάσει στην δράση.

Εν όψει λοιπόν του brainstorming του υπουργικού επιτελείου, ο διοικητικός μηχανισμός του υπουργείου, (κανονικοί δημόσιοι υπάλληλοι που τόσο κακώς τους υποτιμάμε αλλά ξεχνάμε ότι τις τελευταίες δεκαετίες, που το κράτος διοικείται από τους
κομματικούς υπουργικούς εγκαθέτους, δεν τους αφήνουμε να κάνουν την δουλειά τους), εκδίδει ένα εσωτερικό εμπιστευτικό έγγραφο προς την πολιτική ηγεσία. 

Με το χαρτί αυτό επισημαίνει τα προβλήματα του καθεστώτος των «μη συγκρίσιμων», προειδοποιεί για την πιθανότητα καταδίκης της χώρας από το ΔΕΚ στην δίκη που βρίσκεται σε εξέλιξη και συνιστά, με την ευκαιρία της έκδοσης του «νέου νόμου», την κατάργηση της επίδικης διάταξης και την επαναφορά στην εφαρμογή των κοινοτικών οδηγιών. 
Ο Δημήτρης δεν διαβάζει την επιστολή των ψωριάρηδων και προχωρεί ακάθεκτος.

Ο νέος νόμος ψηφίζεται το καλοκαίρι του 2007. Είναι ο Ν.3580/2007. Πρόκειται για ένα απίθανο κουρελογράφημα, που το έχουν συντάξει άνθρωποι παντελώς άσχετοι με το αντικείμενο. Βασίζεται, όπως όλα άλλωστε στη χρυσή πενταετία της Νέας Δημοκρατίας, στην Καραμανλική ηθική. Θεμελιώδης αρχή του είναι ότι όλοι, πλην των κομματικών παραγόντων της Νέας Διακυβέρνησης, είναι απολύτως διεφθαρμένοι και δεν αλλάζουν. Για τον λόγο αυτό αν οι αρμοδιότητες τους αφαιρεθούν και μεταφερθούν στους «καθαρούς» του κέντρου τα πράγματα θα αλλάξουν αυτομάτως. Δημιουργείται λοιπόν μια ολιγομελής ομάδα που θα ονομάζεται Επιτροπή Προμηθειών Υγείας. Για την ποιότητα και την επάρκεια της υπάρχει η απόλυτη διασφάλιση αφού τα μέλη της θα επιλέγονται απευθείας από τον Υπουργό. Με το νέο σχήμα τα νοσοκομεία θα στέλνουν απλά κάποιες λίστες με τις ανάγκες τους και η ομάδα των αδιαφθόρων, η Επιτροπή Προμηθειών Υγείας θα κάνει όλα τα υπόλοιπα. Ελέγχους, εγκρίσεις, διαγωνισμούς, αναθέσεις, συνάψεις συμβάσεων. Ακόμη και τις εισπράξεις των νοσηλίων, από τα ασφαλιστικά ταμεία για λογαριασμό των νοσοκομείων και τις πληρωμές των προμηθευτών. Μεγαλειώδες. Πλην βλακώδες και πλήρως ανεφάρμοστο.

Ο Δημήτρης, μετά την έκδοση αυτού του αριστουργήματος, κλείνει για μια ακόμη φορά τον βιοϊστορικό του κύκλο στο Υπουργείο Υγείας και ζητά μετάθεση σε ανώτερες θέσεις προσφοράς και θυσίας. Ο Καραμανλής του λέει να κάτσει εκεί που κάθεται και να εφαρμόσει τον νόμο του. Ο Καραμανλής, βλέπετε, συνήθιζε να διασκεδάζει εκδικούμενος αυτούς που δεν συμπαθούσε. Μόνο που τις περισσότερες φορές το έκανε με έξοδα του κράτους.

Στο μεταξύ, το ελληνικό κράτος δεν προσέρχεται στο Λουξεμβούργο για να υπερασπίσει τον εαυτό του και στις 18 Δεκεμβρίου του 2007 το ΔΕΚ, (Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων), εκδίδει την απόφαση του στην υπόθεση C-481/06. Το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι «η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί ότι η ρύθμιση αυτή (το άρθρο 7.2 του Ν.2955/2001) αποτελεί παρέκκλιση από την υποχρέωση οργάνωσης διαδικασίας διαγωνισμών» και ότι «από την σιωπή της Ελληνικής Δημοκρατίας προκύπτει ότι η τελευταία δεν αμφισβητεί ότι η επίδικη νομοθεσία δεν είναι σύμφωνη με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τους θεμελιώδες κανόνες και τις γενικές αρχές της Συνθήκης, ειδικότερα δε από την αρχή της ίσης μεταχείρισης και την υποχρέωση της διαφάνειας».

Πρωτοφανές!!! Όχι το αποτέλεσμα της δίκης. Αυτό ήταν με βεβαιότητα αναμενόμενο. Το πρωτοφανές είναι ότι ο πρέσβυς Δημήτρης και η ελληνική κυβέρνηση, ακόμη και μετά την απόφαση, δεν καταργούν τον νόμο. Επιμένουν στην διατήρηση του καθεστώτος των υπουργικών αποφάσεων σφυρίζοντας αδιάφορα. Κάποιοι θα μπορούσαν να πουν ότι υπεράσπιζαν με πάθος το δικαίωμα των εταιρειών να κερδοσκοπούν και το δικαίωμα των γιατρών να επιλέγουν ελεύθερα τα καταλληλότερα για τους αρρώστους τους υλικά χρηματιζόμενοι. Εγώ, αν ακούσω κάτι τέτοιο θα θυμώσω.

Ο καιρός περνά δημιουργικά και ανέμελα. Τα χρέη συσσωρεύονται. Ο εκλαμπρότατος Υπουργός ταξιδεύει ακατάπαυστα και ακούραστα σε ξένες πρωτεύουσες. Συμμετέχει σε ουσιαστικές εκδηλώσεις όπου είναι πάντοτε το τιμώμενο πρόσωπο. 

Παραλαμβάνει δεκάδες τιμητικές διακρίσεις, μπρούτζινες πλακέτες για το γραφείο του, παράσημα και χρωματιστές κορδέλες και, ασφαλώς, στα διαλείμματα των τελετών, μεταφέρει την υψηλή τεχνογνωσία του στους ομολόγους του υπουργούς υγείας. Κάθε που επιστρέφει στην Ελλάδα για να ξαποστάσει αναγγέλλει την έλευση της Νέας Εποχής, με την εφαρμογή του νόμου περί προμηθειών και την εξοικονόμηση 500 εκ. €. Πάντα 500 εκ. €. Ποτέ λιγότερα.

 

Κάποτε κάποτε εγκαινιάζει νέες και σύγχρονες εγκαταστάσεις.

 

 

 

 

 



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

Η Επιτροπή Προμηθειών Υγείας άλλοτε υπάρχει και άλλοτε όχι. Άλλοτε έχει πρόεδρο και άλλοτε όχι. Μια απολύτως κωμική βιτρίνα. Ο Δημήτρης συνεχίζει να περιφέρεται στα κανάλια και να μιλάει για τα 500 εκ. €. Κάντε μια δοκιμή. Ζητείστε από το google να σας βρει την σχέση μεταξύ Αβραμόπουλου και 500 εκατομμυρίων. Θα πάρετε 260.000 περίπου απαντήσεις. Δεν άφησε κανέναν ο αθεόφοβος που να μην το πει. Πότε πρόλαβε σε τρία χρόνια;
Στο μεταξύ οι αρμοδιότητες έχουν αφαιρεθεί πλήρως από τα νοσοκομεία και αφού η Επιτροπή υπάρχει μόνον στα χαρτιά δεν έχουν αναληφθεί από κανέναν. Οι διοικητές των νοσοκομείων, οι γιατροί και οι εταιρείες αποκτούν το τέλειο άλλοθι. Η πίεση για την διενέργεια των περιλάλητων διαγωνισμών έχει πλέον μεταφερθεί στο ανύπαρκτο όργανο. Οι άρρωστοι όμως δεν μπορούν να περιμένουν και οι αναθέσεις πλέον, προς χάριν του δημοσίου συμφέροντος, που δεν είναι άλλο από την προάσπιση της υγείας
των ελλήων πολιτών, «νομιμοποιούνται» και ηθικά. Το πάρτυ κορυφώνεται και ο καθένας αρχίζει να παραγγέλνει ότι θέλει, από όπου θέλει και σε όποιες τιμές θέλει. Το σύστημα καταλύεται πλήρως και επικρατεί απόλυτο χάος. Τα ελλείμματα χτυπάνε ταβάνι. Ο Πρέσβυς δεν αφήνει το βιολί με τα 500 εκ. €. Κανένας δεν τον παίρνει στο ψιλό. Λέτε να είναι και ο τύπος στο παιχνίδι; Από καθαρή βλακεία, τσαπατσουλιά και ανεπάρκεια. Όχι
τίποτε άλλο. Στο κάτω κάτω με το πες πες ο κόσμος κάτι πιστεύει. Είναι και η μορφή του πρέσβεως που γεννά αισθήματα εμπιστοσύνης.

Προς το τέλος 2008, η κατάσταση έχει φτάσει στο απροχώρητο. Ο νέος νόμος είναι αδύνατον να εφαρμοσθεί και αποφασίζεται άτυπα η εκ νέου μετάθεση των αρμοδιοτήτων στα νοσοκομεία. Εκδίδεται η εγκύκλιος 12788/16-10-2008 και δίδεται εξουσιοδότηση να κάνουν αυτά τους πολυαναμενόμενους διαγωνισμούς. Τα καρτέλ θορυβούνται και παρεμβαίνουν. Η επιτροπή Προμηθειών φάντασμα αντιλαμβάνεται την αποκοτιά της και στέλνει την «Εξαιρετικά Επείγουσα» και λιτή διορθωτική επιστολή α.π. 14337/6-11-2008 με την οποία εξαιρεί για μία ακόμη φορά τα ορθοπεδικά υλικά, τα φίλτρα τεχνητού νεφρού και τα πάσης φύσεως καρδιολογικά. Είπαμε να εξοικονομήσουμε 500 εκ. € αλλά μην το παρακάνουμε κιόλας!!!

Μίλησε κανείς για μαφιόζικη προστασία; Πιπέρι! Πιπέρι στο στόμα!

Κάποιοι από εσάς που διαβάζετε αυτές τις γραμμές θα έχετε ήδη αναρωτηθεί αν αυτή η χώρα διαθέτει εισαγγελείς. Δυστυχώς, δεν διαθέτει.

Θέλετε μετά από όλα αυτά να συνεχίσουμε;

Μέρος Έβδομον 

ΣΤΟΝ ΚΑΙΡΟ ΤΗΣ ΜΑΡΙΛΙΖΑΣ

Ήταν τότε, στα παλιά χρόνια, μια από τις πιο μεγάλες στιγμές της πατρικής ζωής. Τότε που ερχόταν η ώρα να βρεθεί ο περήφανος γονιός πρόσωπο με πρόσωπο με το γινωμένο βλαστάρι του. Για να του δώσει την μεγαλύτερη, την πολυτιμότερη, την μόνη ίσως συμβουλή που αξίζει τον κόπο να ακολουθήσει κανείς, αν θέλει να βγει αλώβητος από αυτήν την τόσο σκληρή αλλά και τόσο όμορφη περιπέτεια του ενήλικου βίου.

«Παιδί μου, τώρα που γίνεσαι άνδρας, ένα μόνο πράγμα χρειάζεται να ξέρεις. Την
απαυτή σου και την υπογραφή σου πρέπει να σκέφτεσαι και να προσέχεις που την βάζεις.»

Με αυτήν την συμπυκνωμένη κουβέντα, ειπωμένη τελετουργικά και χαμηλόφωνα, άρχιζε και τελείωνε κάποτε η μυσταγωγία της ελληνικής αρσενικής ενηλικίωσης.

Τα κορίτσια βέβαια ποτέ δεν τα συμβούλευαν για τέτοια πράγματα. Όχι μόνο γιατί, όπως όλοι ξέρουν, έχουν τα κακόμοιρα την ατυχία να μην διαθέτουν απαυτή. Αλλά και γιατί στους παλιούς εκείνους καιρούς κανείς δεν σκεφτόταν ότι μπορεί στο μέλλον να έρθει κάποια στιγμή που θα αποκτήσει έστω και την ελάχιστη αξία η υπογραφή τους. Τι αστοχασιά όμως!

Αστοχασιά διότι οι καιροί αλλάζουν. Και τα κορίτσια όλου του κόσμου, οι μικρές Βασούλες, οι Φώφες και οι Μαριλίζες δεν κάθονται πλέον στο σπίτι να γεννοβολούν και να στρώνουν ντιβανοσκεπάσματα. Βγαίνουν στον κόσμο και γίνονται βουλευτές, Γενικοί Γραμματείς και Υπουργοί. Απαυτή εξακολουθούν ακόμη να μην έχουν και μάλλον δεν προβλέπεται να αποκτήσουν. Έχουν όμως υπογραφή.

Που καμιά φορά στοιχίζει δισεκατομμύρια. Και που την βάζουν αστόχαστα επειδή ποτέ, ως εκ του συντηρητισμού της καθυστερημένης κοινωνίας μας, δεν δέχτηκαν τις πολύτιμες πατρικές συμβουλές.

Για μια τέτοια υπογραφή τρέμει τώρα πανικόβλητη η μικρή Μαριλίζα. Και επείγεται
να κλείσει το θέμα της πληρωμής των αλητών, μήπως και σταματήσει ο θόρυβος στα κανάλια και γλυτώσει κι αυτή η φουκαριάρα το μοιραίο. Είναι ωραίο πράγμα που είναι υπουργός. Και αν φύγει τώρα άντε να ξαναγίνει. Ούτε στην άλλη ζωή δεν θα της ξανακληρώσει τέτοιο λαχείο.

Η λογική λοιπόν είναι για μια ακόμη φορά το «ότι έγινε έγινε». Κουκουλώνουμε τις ενοχές, κλείνουμε την τρύπα των ευθυνών με μερικά δανεικά ψωροδισεκατομμύρια σε ομόλογα και συνεχίζουμε ακμαίοι για καινούργια ελλείμματα. Βέβαιοι για το προνόμιο της ατιμωρησίας και στο μέλλον.

Και εμείς; Εμείς προκειμένου να έχουμε την μεγάλη τιμή, χαρά και ικανοποίηση να έχουμε για υπουργό μια Μαριλίζα μπορούμε να πληρώνουμε όσα όσα και επ΄ άπειρον. Να ξοφλάμε τα παλιά και να σφίγγουμε περισσότερο το ζωνάρι για τα καινούργια που μας ετοιμάζουν.

Που έβαλε λοιπόν την υπογραφή της η μικρή Μαριλίζα; Αν δεν το πουν σήμερα-αύριο τα «κανάλια», σας υπόσχομαι να το πω εγώ.

Μέρος Όγδοον

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΚΙΝΗΤΙΚΟ κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΙ κ. ΛΟΒΕΡΔΕ ΜΑΣ;

Έκτακτη ενημέρωση της τελευταίας στιγμής!!! Ξαφνικά και μόλις πριν λίγα λεπτά πήρε χαμπάρι το θέμα και ο ΣΚΑΙ!!! Κάνει λόγο μάλιστα για κάποια πράγματα όπως οι τιμωρίες, που, αλίμονο, συμβαίνουν μόνο στα σοβαρά κράτη. Υπονοώντας μάλλον ότι εμείς δεν είμαστε ένα από αυτά.

Για να μην μένουν λοιπόν οι προβληματισμοί των συντακτών του σταθμού αναπάντητοι θα πρέπει να τους πούμε ότι στα σοβαρά κράτη οι
δημοσιογράφοι ρωτάνε καμιά φορά και μερικά δύσκολα πράγματα στους
καλεσμένους των talk shows τους.
Ο Σκάι ρωτάει; Ας πούμε, τον ρώτησε πριν λίγες μέρες τον Παπαδόπουλο;

Σε κάθε περίπτωση και για όσους βαρέθηκαν να μασάνε χόρτο. Οι άνθρωποι του Σκάι ξέρουν από καιρό και ονόματα και ημερομηνίες και διευθύνσεις. Αλλά, σε αντίθεση με τους συναδέλφους τους των σοβαρών χωρών, τα κρατάνε ως επτασφράγιστα μυστικά. Για λόγους που μόνον ο Παπαχελάς γνωρίζει. Τώρα, όμως, φαίνεται πως ψιλοφοβήθηκαν, μήπως και το θέμα ανοίξει και κινδυνέψουν να χάσουν την αποκλειστικότητα. Και είπαν να μας προετοιμάσουν. Ή μήπως δεν είναι έτσι;

Καλή ανάγνωση της κυρίως ανάρτησης. Που πράγματι είναι πολύ συγκινητική. Μέχρις δακρύων. Γι’ αυτό όσοι δεν αντέχουν σε τέτοια ας μην συνεχίσουν παρακάτω.

Η πολυεθνική εταιρεία Johnson & Johnson, διαχρονικά προτιμώμενος μεγαλοπρομηθευτής του ελληνικού δημοσίου, (κάτι σαν Siemens της Υγείας, μόνο λίγο πιο ακριβή), συμβιβάστηκε τελικά με τις Αρχές Κεφαλαιαγοράς της Νέας Υόρκης (SEC) και το Αμερικανικό Υπουργείο Δικαιοσύνης (US DOJ) και θα καταβάλει πρόστιμο 70 εκ. $ (για την ακρίβεια 70.006.316 $). Θα αποσυρθούν έτσι οι κατηγορίες που είχαν απαγγελθεί εναντίον της για παραβίαση του ομοσπονδιακού νόμου FCPA (Foreign Corrupt Practices Act ή ελληνιστί νόμος για διεφθαρμένες πρακτικές στο εξωτερικό). Η εταιρεία πιστεύει ότι σύντομα θα έρθει σε παρόμοια συμφωνία και με την βρετανική SFO (Serious Fraud Office ή ελληνιστί Υπηρεσία Σοβαρών Απατών) ώστε έναντι κάποιου αντίστοιχου τιμήματος να εξασφαλίσει και εκεί το ποινικό ακαταδίωκτο. Δεν τα λέμε εμείς όλα αυτά. Τα λέει, σήμερα μόλις, η ίδια στην ιστοσελίδα της.

Τι έκανε η φουκαριάρα και έχει τέτοιους μπελάδες; Τίποτε σπουδαίο. Λάδωνε γιατρούς στην Ελλάδα. Και λιγουλάκι στην Ρουμανία. Ώστε να πουλάει τα προϊόντα της λίγο παραπάνω από την πραγματική τους εμπορική αξία. Περίπου 800% παραπάνω. Εδώ, για μας είναι το 800. Όχι για την Ρουμανία.

Ο Ανδρέας, όμως, λέει, (ο Λοβέρδος ο Ανδρέας) ότι έβαζε αυτές τις τιμές η καημένη, από το 2000 τουλάχιστον, επειδή ήξερε ότι θα πληρώνεται με καθυστέρηση από το ελληνικό δημόσιο και έπρεπε να παίρνει κάτι τις παραπάνω για να καλύπτει και τα
χρηματοοικονομικά της.

Βέβαια ο μικρός Ανδρέας δικαιολογείται λίγο. Ως συνταγματολόγος και άνθρωπος των τεχνών που είναι, δεν μπορεί να ξέρει ότι τα κεφάλαια στα οποία είχε πρόσβαση η καλή εταιρεία όλα αυτά τα χρόνια δεν είχαν ετήσιο κόστος πάνω από 3-4%. Και ότι αν έβαζε τα χρήματα της στην τράπεζα (!!!)  εκεί σταματά προφανώς η οικονομική παιδεία του υπουργού μας, στις τραπεζικές καταθέσεις) δεν θα έπαιρνε ούτε 1%. Ε! Από το 1, όμως, ή το 3 ή το 4, μέχρι το 800%, η απόσταση δεν είναι και πολύ μεγάλη. Έβαλε λοιπόν κατιτίς παραπάνω η αναγκεμένη πολυεθνική που της τρώγαν τον κόπο οι τράπεζες. Ούτε γύφτοι θα γίνουμε γι’ αυτό, ούτε παζαρτζήδες. Οι δυνατές φιλίες άλλωστε δεν χτίζονται με τις ματζιριές.

Με την άποψη αυτή φαίνεται να συμφώνησε απόλυτα και ο υπουργός Παπακωνσταντίνου. Ο οποίος, προς χάριν του δημοσίου συμφέροντος ασφαλώς, «έκοψε» τα ομόλογα που λέγαμε και στην προηγούμενη ανάρτηση, χωρίς πολλές και περιττές ερωτήσεις και πλήρωσε την Johnson & Johnson. Και μαζί της και όλο το υπόλοιπο σκυλολόι, που γινόταν τόσα χρόνια θυσία για να εξυπηρετήσει το ελληνικό κράτος για λίγα ψίχουλα. Μόλις 800% ψίχουλα. Ας πούμε πλήρωσε τους μεταπράτες με τα φίλτρα αιμοκάθαρσης. Θέλετε τις δικές τους τιμές σε σχέση με αυτές που πληρώνουν τα γερμανικά νοσοκομεία; Να μερικές, έτσι πρόχειρα. Τις έχουν και οι υπουργοί. Τους ενημέρωσα.

(Τις υπουργικές αποφάσεις τις θυμόμαστε ασφαλώς. Είναι εκείνες που είχαν εκδοθεί μετά το 2001 με τον νόμο Παπαδόπουλου. Τον καλό Ν. 2955/2001 που ο τότε υπουργός και σημερινός Νέστωρ είχε φτιάξει, -και η βουλή είχε ψηφίσει-, για να εξυπηρετηθούν, λέει, κάτι πολύ έκτακτες καταστάσεις σε σπάνιες περιπτώσεις. Αυτές που κρατούσε σε ισχύ με νύχια και με δόντια ο Πρέσβυς Αβραμάπουλος ακόμη και δύο χρόνια μετά την καταδίκη της χώρας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Για να προλάβουν προφανώς να πάρουν οι άνθρωποι κάτι παραπάνω να βγάλουνε του τόκους.)

Σήμερα τα φίλτρα πουλιούνται πάνω κάτω στα ίδια, άντε 20% πιο κάτω, (μετά από κάποιες προσπάθειες που έκανε ένας παλιός Γ.Γ., που μετά τιμωρήθηκε με δυσμένεια γι’ αυτό, ξεχασμένες ιστορίες, αφήστε).

Και πληρώνονται με τα λεφτά της τρόϊκας.

Αυτά, της εκχωρημένης εθνικής κυριαρχίας του ΓΑΠ.

Δεν πρόλαβε βλέπετε ακόμη ο καημένος ο μικρός Ανδρέας να τις κατεβάσει.

Ούτε η Επιτροπή Ανταγωνισμού πρόλαβε να ερευνήσει την σύσταση και λειτουργία του συγκεκριμένου καρτέλ, ενός από τα πολλά.

Παίρνουν καιρό αυτά τα πράγματα.

Στο κάτω κάτω λεφτά έχει ο Παπακωνσταντίνου.

Και όταν δεν έχει λεφτά, σιγά τ’ αυγά.

Κόβει ομόλογα.

Αν υπάρχει πρόσωπο υπάρχουν και τρόποι!

(Bonität το λένε το πρόσωπο οι δανειστές μας οι Γερμανοί. Σήμερα το έχουμε στις
1.000 και κάτι μονάδες και είμαστε και σ’ αυτό οι πρώτοι στην Ευρώπη
).

Δεν ξέρω πως θα την βγάλει τελικά η καλή εταιρεία στην Βρετανία με την εκεί Υπηρεσία κατά της Απάτης. Οψόμεθα και ευχόμαστε να μην πληρώσει πολλά και μετά τα χρεώνει σε μας, που είμαστε γνωστοί χουβαρντάδες.

Ξέρω μόνον ότι σε λίγες μέρες, όσοι ιδιώτες Αμερικάνοι κρατούσαν μετοχές της στο Αμέρικα θα πάρουν με τα ταχυδρομείο από ένα τσεκ που θα περιέχει την αναλογικά μοιρασμένη αποζημίωση τους. Επειδή η εταιρεία που εμπιστεύθηκαν τους εξαπάτησε «παραλείποντας να τους αναφέρει ότι οι πραγματικές αιτίες της μεγέθυνσης της δεν ήταν οι νόμιμες δραστηριότητες της αλλά αυτές που διώκουν οι ειδικές υπηρεσίες καταπολέμησης απάτης στις πολιτισμένες χώρες. Ποιος θα έχει πληρώσει την αποζημίωση; Μα οι Έλληνες φορολογούμενοι φυσικά. Όχι σήμερα, όμως, μην ανησυχείτε. Σιγά σιγά, τα επόμενα 30-40 χρόνια. Οι Έλληνες φορολογούμενοι και τα παιδιά τους. Τα παιδιά μας.

Φυσικά η ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί/θέλει να στραφεί εναντίον της καλής εταιρείας που πουλούσε τα χρυσά ορθοπεδικά, τα διαμαντένια stents και τα μαλαματένια ράμματα. Ούτε εναντίον αυτών με τα καλά τα φίλτρα, που από την Γερμανία μέχρι εδώ εξαπλασίαζαν τις τιμές τους με τα ΦΕΚ της Μαριλίζας. Δεν έχουμε εμείς εδώ νόμους για την καταπολέμηση της απάτης. Έχουμε πρόσωπο και πληρώνουμε. Και μεγάλη καρδιά και συγχωρούμε.

Και κάτι άλλο βέβαια. Αν από κάνα ατύχημα κάνει πως στρέφεται, -λέμε τώρα για να
περνάει η ώρα-, και αρχίσουν και βγαίνουν στον αέρα ανεύθυνες βρωμιές, μπορεί να εκμεταλλευτούν την κατάσταση τίποτε κακοήθεις και να αρχίσουν και συκοφαντούν αδίκως Κακλαμάνηδες, Αβραμόπουλους, Παπαδόπουλους και δεν συμμαζεύεται. Και τα βοθροκάναλα άλλο που δεν θέλουν. Θα πάρουν την τρίχα και θα την κάνουν τριχιά. Αυτούς τους ανθρώπους όμως, σαν τον Αβραμόπουλο ας πούμε, τους χρειαζόμαστε, για να βγούμε από την κρίση και δεν μπορούμε να τους εκθέτουμε στην κάθε φλύαρη γλώσσα. Δεν παίζει κανείς τόσο εύκολα με το μέλλον της χώρας. Κάτι ξέρει λοιπόν ο
Παπακωνσταντίνου που πλήρωσε για να κλείσει τα κακά στόματα. Θα μου πείτε, λίγο ακριβά δεν μας βγαίνουν οι πολιτικοί μας; Τι να κάνουμε όμως. Το καλό πράγμα πρέπει να πληρώνεται. Δεν μπορείς να έχεις και Πρέσβυ και Κακλαμάνη και Λοβέρδο και Μαριλίζα στα τοκ σώου και να την βγάζεις και τζάμπα.

Να μην ξεχάσουμε να επισημάνουμε ότι ο αντίστοιχος Παπακωνσταντίνου στην Αμερική θα ήταν ήδη στην φυλακή. Για να κάνει παρέα στον αντίστοιχο Πρέσβυ Δημήτριο και τον τοπικό Δήμαρχο. Μαζί, παρέα, με τους υπόλοιπους με τις πορτοκαλιές φόρμες και τις ανοξείδωτες αλυσίδες, χέρια, μέση, πόδια. Εξυπηρέτηση παράνομων συναλλαγών με χρήματα των φορολογουμένων, συγκάλυψη διακεκριμένης απάτης, συνέργεια σε ξέπλυμα, κάπως έτσι θα τα λέγανε τα αδικήματα. Διότι οι χώρες που έχουν καλές υπηρεσίες καταπολέμησης της απάτης έχουν και φυλακές φιλόξενες ακόμη και για υπουργούς. Επειδή συνήθως απάτες χωρίς υπουργούς και άλλους υψηλούς προστάτες δεν γίνονται.

Θυμώσατε; Αν ναι, ξύδι να ξεθυμώσετε. Αν όχι, καλύτερα να πάτε να σας δει κάνας
γιατρός. Να σας βάλει κανένα stent της Johnson & Johnson που είναι από τα καλά.

Και που’ στε! Να προσεύχεστε να την βγάλει φτηνά η Johnson & Johnson με την Υπηρεσία Σοβαρών Απατών της Βρετανίας. Γιατί αν το πρόστιμο είναι μεγάλο θα ανέβουν πάλι οι τιμές στα δικά μας. Ο Λοβέρδος δεν είναι άνθρωπος χωρίς κατανόηση.

Μέρος Ένατον

ΠΟΣΑ ΔΙΣ ΜΑΣ ΚΟΣΤΙΖΕΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΧΑΡΜΑ ΟΦΘΑΛΜΩΝ;

Μετά την γνωστή υπόθεση της Johnsοn & Johsnon οι αμερικανικές διωκτικές αρχές, και συγκεκριμένα το FBI, έκλεισαν, με συμβιβασμό και επιβολή προστίμου ύψους 16,8 εκ. $, μια ακόμη μεγάλη υπόθεση δωροδοκίας Ελλήνων γιατρών, από εταιρεία διάθεσης ορθοπεδικώνυλικών.

Η τραγική ειρωνεία είναι ότι, στην σχετική ανακοίνωση του στο διαδίκτυο, το FBI ευχαριστεί τις ελληνικές ανακριτικές αρχές, καθώς και το ΣΔΟΕ, για την συνεργασία και την συνδρομή τους στις σχετικές έρευνες, την στιγμή που στην χρεοκοπημένη και καταρημαγμένη από την διαφθορά Ελλάδα δεν έχει ακόμη απαγγελθεί καμία συναφής κατηγορία και δεν έχει κινηθεί καμία διαδικασία.

Και όχι μόνο. Μετά από φιλότιμες και εργώδεις προσπάθειες των πρώην υπουργών των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ, Γ. Παπακωνσταντίνου και Μαριλίζας Ξενογιαννακοπούλου, αλλά και του νυν υπουργού Υγείας Ανδρέα Λοβέρδου, το σύνολο των επιχειρήσεων εμπορίας ιατρικών υλικών (Johnsοn & Johsnon κλπ), – μεταξύ αυτών και των ορθοπεδικών- ξοφλήθηκε στο ακέραιο το υπόλοιπο των απαιτήσεων του με ομόλογα του ελληνικού δημοσίου.

Και αυτό παρά το γεγονός ότι τόσο οι κ. υπουργοί, όσο και οι διωκτικές και δικαστικές αρχές του τόπου και ο Τύπος, είχαν από καιρό στην διάθεση τους επαρκή στοιχεία, που αποδείκνυαν ότι τα υλικά αυτά είχαν διακινηθεί υπό καθεστώς απάτης και είχαν τιμολογηθεί με τιμές πολλαπλάσιες (έως και 1000% σε αρκετές περιπτώσεις) σε σχέση με τις μέσες τιμές της ευρωπαϊκής και διεθνούς αγοράς.

Μέρος των ομολόγων που δόθηκαν από το ελληνικό δημόσιο στις εταιρείες που, επί μία τουλάχιστον δεκαετία, καταλήστευαν συστηματικά το σύστημα υγείας, πληρώθηκαν ήδη την 23η Δεκεμβρίου του 2011, με την περίφημη 6η δόση του δανείου της κακής Τρόικας, ενώ το ποσό που υπολείπεται θα καταβληθεί σταδιακά τα επόμενα 2 χρόνια, από τα νέα δανεικά της «τοκογλυφικής διεθνούς».

Τα ποσά των υπερτιμολογήσεων είναι της τάξεως των αρκετών δισεκατομμυρίων,
-μόνον ο υπερτιμολογημένος τζίρος των ορθοπεδικών της τελευταίας τριετίας, που διακανονίσθηκε με τα ομόλογα Παπακωνσταντίνου, πλησίαζε το 1 δις €-, και εάν το δημόσιο ήθελε να διεκδικήσει την επιστροφή τους (για όσα ήδη πληρώθηκαν) ή την μη καταβολή τους (για όσα ακόμη οφείλονται) θα μπορούσε θαυμάσια να αποφύγει την επιβολή πολλών από τα αιματηρά εισπρακτικά μέτρα και τα μέτρα περικοπής μισθών και συντάξεων, που λαμβάνει σε βάρος των ανυπεράσπιστων πολιτών, για την δήθεν σωτηρία της χώρας.

Ασφαλώς κάθε νομική ενέργεια κατά των καταχραστών του δημοσίου χρήματος θα πρέπει να συμπεριλάβει και την παράλληλη δίωξη των επιφανών εκείνων μελών του πολιτικού κόσμου, με ενέργειες και αυταπόδεικτα σκόπιμες παραλείψεις των οποίων κατέστη δυνατή η οργάνωση και συντήρηση της απάτης, ακόμη και δύο χρόνια μετά
την καταδίκη της χώρας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και τις απειλές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για επιβολή προστίμων. Κάτι τέτοιο, όμως, φαίνεται να είναι αδιανόητο για την τριτοκοσμική Ελλάδα, όπου το συμφέρον της διεφθαρμένης πολιτικής τάξης προηγείται ακόμη και των στοιχειωδών αναγκών ζωής και επιβίωσης των απλών ανθρώπων του μόχθου.

Πολιτικοί και δημόσιοι λειτουργοί, που σε οποιαδήποτε χώρα του πολιτισμένου κόσμου θα έπρεπε να βρίσκονται ήδη στις φυλακές, ως κοινοί καταχραστές και εγκληματίες, κοσμούν σήμερα τους υψηλούς κρατικούς μας θώκους, προαλείφονται για αρχηγοί κομμάτων και μελλοντικοί κυβερνήτες, απολαμβάνουν τιμών και ξεχωριστών, σκανδαλωδών προνομίων και συνεχίζουν να αποφασίζουν ανενόχλητοι και ανέλεγκτοι για τις τύχες ενός ολόκληρου λαού, που έχει ήδη αρχίσει να νοιώθει τα πρώτα βαριά σημάδια της εξαθλίωσης και της ανέχειας.

Είναι τουλάχιστον ντροπή. Και έσχατη ταπείνωση για όλους εμάς. Που, μάρτυρες ανήμποροι της απίθανης αυτής τραγωδίας, παρακολουθούμε σιωπηλοί τις αλλεπάλληλες πράξεις του κακόγουστου θιάσου των «πολιτικών αρχηγών», που τώρα επείγεται να ολοκληρώσει ένα νέο επεισόδιο του έργου του, καταδικάζοντας σε αργό θάνατο κάποιους ακόμη από τους αθώους γέροντες, που δούλεψαν σκληρά για να στηθεί αυτή η χώρα, και ρίχνοντας στον καιάδα την άτυχη και αθώα νέα γενιά που ετοιμάζεται να ανατείλει.

Το ελληνικό δημόσιο μπορεί ακόμη να διεκδικήσει ένα μεγάλο μέρος των χρημάτων που σπαταλήθηκαν αναίτια και που πρόκειται το επόμενο διάστημα να πληρωθούν από τα νέα δάνεια που θα υποθηκεύσουν σε βάθος δεκαετιών το μέλλον της χώρας. Για να το πράξει, όμως, θα πρέπει πρώτα να τσακίσει κάποιους από τους ανάξιους, ασήμαντους και αχρείους ηγεμόνες. 

Σε εμάς δεν μένει παρά να το απαιτήσουμε.

Πηγή-Φωτογραφίες-Ντοκουμέντα – ΕΡΜΙΠΠΟΣ

 

‘1984’ του Τζ. Όργουελ: το βιβλίο που προφήτευσε τον κόσμο

Ο Τζωρτζ Όργουελ ξεκίνησε να γράφει την δεκαετία του ’40 για το μακρινό τότε 1984, για το μέλλον όπως το φανταζόταν.

Το 1984 σαν χρονολογία μπορεί να ανήκει στο παρελθόν, αλλά το βιβλίο του Όργουελ θα αντιπροσωπεύει για πάντα «Το Μέλλον» μιας και όλα έχουν δρομολογηθεί σχεδόν όπως τα προέβλεψε.

Ξεκινάω με ένα μικρό σπόιλερ για όσους δεν έχουν διαβάσει το βιβλίο, το οποίο είναι απαραίτητο για τη συγγραφή και κατανόηση του κειμένου: το τέλος του δεν είναι χαρούμενο.

Το 1984 δεν είναι μία νουβέλα ή ένα απλό μυθιστόρημα· είναι μία ανατριχιαστικά ακριβής προφητεία για το μέλλον του κόσμου, ένα μανιφέστο, είναι η εξιστόρηση της μοναχικής και διαχρονικής μάχης του ατόμου με το σύστημα, έναν μηχανισμό δομημένο μεθοδικά, σχεδόν άφθαρτου, που αποσκοπεί στον απόλυτο έλεγχο και την κατάργηση κάθε ελευθερίας – κάθε πραγματικής ελευθερίας, αυτής που πηγάζει από την αντικειμενική ματιά και την προσωπική σκέψη.

Το βιβλίο είναι μία προειδοποίηση του συγγραφέα μισό αιώνα και βάλε πριν, την οποία αγνοήσαμε και αντ’ αυτού την κάναμε ριάλιτι και χαζεύαμε με τις ώρες· το σύνθημα Big Brother is watching you, ο Μεγάλος Αδελφός σε παρακολουθεί δηλαδή, δεν ήταν νέα ιδέα των 00’s  αλλά η πρόβλεψη του Όργουελ την οποία ξεπατικώσαμε άψογα, βάζοντας αρχικά 20 ανθρώπους σε ένα σπίτι με πλήρη παρακολούθηση – και με τη θέλησή τους μάλιστα, μες την τρελή χαρά. Πλέον πάμπολλα μέρη του κόσμου παρακολουθούνται 24/7, με την άδεια και τις ευχές μας.

Το πήγαμε μάλιστα και ένα βήμα παρακάτω, αφού οικειοθελώς μεταφορτώνουμε όλες σχεδόν τις προσωπικές μας πληροφορίες σε διαδικτυακές βάσεις δεδομένων, ακόμα και το πού βρισκόμαστε και το τι κάνουμε ανά πάσα στιγμή.
Και μας αρέσει.

Ο πολίτης του 1984, όπως και αυτός του 2018, μπορεί να μην περιορίζεται από αλυσίδες αλλά η πρόσβασή του σε πληροφορίες είναι τόσο ελεγχόμενη και παραποιημένη που υπόκειται σε συνεχή πλύση εγκεφάλου και φοράει παρωπίδες, εν αγνοία του, είναι αναισθητοποιημένος παθολογικά, αρκείται στο να λατρεύει Το Κόμμα, να ασπάζεται κάθε αλήθεια που αυτό τον ταΐζει και να μισεί τους εχθρούς που αυτό του υποδεικνύει.

Η σκέψη στο 1984 είναι έγκλημα που τιμωρείται με θάνατο.
Ο έρωτας είναι έγκλημα που τιμωρείται με θάνατο.
Η γνώση είναι έγκλημα που τιμωρείται με θάνατο.

Ο άνθρωπος ηττάται.
Άδοξα και ασήμαντα.

Δεν ξέρω αν η τελική ήττα του ανθρώπου είναι η ειλικρινής πρόβλεψη του Όργουελ ή αν σκοπός του ήταν να τρομοκρατήσει, για να αφυπνίσει συνειδήσεις και να αποφευχθεί η προφητεία.

Πώς φτάσαμε όμως ως εκεί;

Ο κόσμος της «Ωκεανίας» που είναι μία από τις 3 υπερχώρες που έχουν απομείνει το 1984 διαχωρίζεται σε 3 τάξεις :
Α) Το εσωτερικό κόμμα – η άρχουσα και ευημερούσα τάξη (ποσοστό ~1%)
Β) Το εξωτερικό κόμμα – οι υπάλληλοι του κόμματος και λοιποί εργάτες του (ποσοστό ~20)
Γ) Το προλεταριάτο – το υπόλοιπο συντριπτικό ποσοστό του κόσμου, που ζει υπό συνθήκες απόλυτης εξαθλίωσης με μηδαμινή πρόσβαση σε αγαθά.

Αυτά είναι περίπου και τα ποσοστά των τάξεων του σήμερα:
Η παγκόσμια ελίτ που συσσωρεύει το μεγαλύτερο ποσοστό του πλούτου είναι στο 1-2%.
Τα παρακλάδια τους και όσοι έχουν πρόσβαση σε μεγαλύτερους μισθούς ως υπάλληλοί και στρατηγοί τους αποτελούν περίπου το 20%, ενώ το μεγαλύτερο ποσοστό των σχεδόν 7 δισεκατομμυρίων του κόσμου μας ζει με τον λεγόμενο «βασικό μισθό», αρκείται στο να επιβιώνει για να παράγει ενώ, σε πολλές περιπτώσεις και περιοχές του κόσμου, άνθρωποι ζουν δίχως πόσιμο νερό, φαγητό και στέγη, όπως είναι γνωστό.

Ο ήρωας μας, ο Ουίνστον Σμιθ, ανήκει στους υπαλλήλους του Κόμματος και δουλειά του είναι να παραφράζει και να παραποιεί γεγονότα που είχαν λάβει χώρα στο παρελθόν, έτσι ώστε να βολεύουν τα παροντικά συμφέροντα του κόμματος.

Η νοθεία της ελεύθερης σκέψης πηγάζει από το πρόγραμμα της «γλωσσοκάθαρσης» και την σύσταση της ‘Νέας Ομιλίας’. Αυτό που γίνεται στην ουσία είναι η εκ νέου ερμηνεία των λέξεων ώστε η πραγματική σημασία τους να παραποιείται και να βολεύει ξανά τα συμφέροντα του κόμματος.

Η γλώσσα του 1984 είναι η μόνη που αντί να εμπλουτίζεται μειώνεται έτσι ώστε να μειωθεί η αντιληπτική και επικοινωνιακή ικανότητα του ατόμου.

«…ο σκοπός της Νέας Ομιλίας είναι να στενέψει τα όρια της σκέψης. Στο τέλος θα κάνουμε κυριολεκτικά αδύνατο το έγκλημα της σκέψης, γιατί δεν θα υπάρχουν λέξεις για να το εκφράσει κανείς…»

Λαμβάνει χώρα μία πλήρης αλλοίωση της γλώσσας, έτσι ώστε οι λέξεις αποκόπτονται από την αρχική σημασία τους και αποτέλεσμα αυτού είναι τελικά να σημαίνουν κάτι παντελώς διαφορετικό.

Το σύνθημα του κόμματος είναι :

«Ο πόλεμος είναι ειρήνη, η ελευθερία είναι σκλαβιά, η άγνοια είναι δύναμη»

Αν σου φαίνεται απλά και μόνο σενάριο επιστημονικής φαντασίας, σκέψου την αντήχηση που έχουν λέξεις όπως αναρχικός, ζητιάνος, αφεντικό, κομμουνιστής, πρόσφυγας, αριστερά και τόσες άλλες στην πλειοψηφία της κοινωνίας.

Αντιλαμβάνεται κανείς το πόσο έχει ήδη παραποιηθεί η σημασία αυτών των λέξεων, πώς τα media και οι κυβερνώντες συνδέοντάς τες πολλές φορές με ενέργειες «κατακριτέες» τους έδωσαν μία αρνητική αύρα.

Κι αν όχι πάντα αρνητική, σίγουρα το νόημά τους είναι νοθευμένο, το οποίο μας απομακρύνει από την αντικειμενική αλήθεια.

«Αν θέλεις μία εικόνα του μέλλοντος, φαντάσου μία μπότα να συντρίβει ένα ανθρώπινο πρόσωπο – για πάντα».

Αυτή η μπότα αντιπροσωπεύει όπως καταλαβαίνεις την εκάστοτε εξουσία και τις δυνάμεις καταστολής το οποίο είναι έργο που το ξέρουμε.

Η κλωτσιά στο πρόσωπο όμως δεν αντιπροσωπεύει μονάχα τον πόνο, τον εξευτελισμό και την υποδούλωση του ατόμου, αλλά επιπλέον την κατάλυση της διαφορετικότητας, της ιδιαιτερότητας· η κλωτσιά συνθλίβει το πρόσωπο, το το πιο διακριτό τμήμα του σώματος, όλοι φαίνεται να είναι το ίδιο ασήμαντοι για την εξουσία ώστε δε χρειάζεται καν να ξέρεις το πρόσωπό τους.

Ο άνθρωπος δεν έχει πρόσωπο για την εξουσία.
Δεν έχει ατομικό χαρακτήρα.
Είναι μέρος της μάζας. Είναι όλοι το ίδιο.

Ο Μεγάλος Αδερφός είναι αυτός που βλέπεις παντού, είναι τα μάτια που σε παρακολουθούν συνεχώς μέσα από κάμερες και μικρόφωνα, είναι αυτός που ασκεί τον απόλυτο έλεγχο.

Και ο άνθρωπος τον λατρεύει πεπεισμένος πως όλα αυτά είναι η απόλυτη αλήθεια και αναγκαία για το καλό του.

Κανείς δε ξέρει αν ο Μεγάλος Αδερφός υπάρχει πραγματικά σαν άτομο, σαν ηγέτης με υλική υπόσταση ή είναι μία αόρατη δύναμη που κινεί τα νήματα.

Ο  Ουίνστον Σμιθ προσπάθησε να αντισταθεί. Να ερωτευτεί, να μάθει, να καταγράψει, να καταλάβει σε αντίθεση με την πλειοψηφία των υπνωτισμένων συναδέλφων του.

Τη στιγμή που έπεσε στην παγίδα του μηχανισμού, μπροστά στην κατάρρευση των πάντων του, βρίσκει τελικά το κουράγιο να ρωτήσει για να ικανοποιήσει την περιέργειά του:

-Υπάρχει ο μεγάλος αδερφός;
-Φυσικά και υπάρχει. Το κόμμα υπάρχει. Είναι η ενσάρκωση του κόμματος.
-Ναι, αλλά εννοώ, υπάρχει όπως υπάρχω εγώ;

-Εσύ δεν υπάρχεις.

Η αδυσώπητη αυτή απάντηση φαίνεται να εννοεί πως, μπροστά στη δύναμη του Μηχανισμού, ο άνθρωπος αποτελεί απλώς ένα στατιστικό στοιχείο που αν θελήσει Το Κόμμα μπορεί να το διαγράψει σε ένα κλάσμα του δευτερολέπτου, όπως και παρατηρούμε να γίνεται με πολλούς στην πορεία του βιβλίου.

Κάθε ένας που αντιστέκεται με οποιοδήποτε τρόπο, κάθε ένας που δε χρειάζεται, εξαφανίζεται, διαγράφεται.

Παύει να υπάρχει, έτσι απλά. Τα αρχεία θα παραποιηθούν μάλιστα ώστε να μην φαίνεται πως υπήρξε ποτέ, είτε να παρουσιάζεται ως προδότης του Κόμματος.

Η ανθρώπινη ύπαρξη δεν έχει κανένα βάρος, καμία ουσία, είναι μονάχα ένας αριθμός, είναι το ευτελές τίποτα.

Για να παραλληλιστούμε με το σήμερα, ας δούμε πώς παρουσιάζονται οι νεκροί από κάθε βάρκα προσφύγων που βουλιάζει, οι άνθρωποι που ζουν κάτω από τα όρια της φτώχειας, οι νεκροί από κάθε «τρομοκρατικό» χτύπημα, από κάθε πόλεμο· είναι απλά αριθμοί.

20.000.000 παιδιά χωρίς πρόσβαση σε εμβόλια
400 πρόσφυγες πνιγμένοι.
3.000 στρατιώτες νεκροί.
500 αυτοκτονίες φέτος.

Η αναφορά στα γεγονότα είναι αποστειρωμένη και τυπική.

Κλέβουν το πρόσωπο και το όνομα από τους νεκρούς, σαν να μην έχουν σημασία, σαν να είναι το τίποτα.

Η μπότα συντρίβει το πρόσωπο και το διαγράφει ώστε να μην αντιλαμβανόμαστε το βάρος των γεγονότων και όλοι συνεχίζουμε τη δουλειά μας ατάραχοι από όσα φαινομενικά δεν μας αγγίζουν, μέχρι να έρθει η σειρά μας να γίνουμε αριθμοί και κανείς να μη νοιαστεί με τη σειρά του.

Φαντάσου τον αντίκτυπο που θα είχε η ζωή και ο θάνατος του κάθε ξεχωριστού ανθρώπου στη δική σου ζωή αν ήξερες τα πρόσωπα, τα ονόματα και τα όνειρά τους.

Οδεύουμε σταθερά και τάχιστα στο να γίνουμε οι αναίσθητοι, τυφλοί και αυτοματοποιημένοι πολίτες του 1984, όπως ακριβώς μας φαντάστηκε ο Όργουελ 80 χρόνια πριν, και χωρίς καν να το αντιλαμβανόμαστε μάλιστα, όπως επίσης προέβλεψε. Τα γεγονότα είναι εδώ, οι προφητείες μία μετά την άλλη, επιβεβαιώνονται.

Και είναι τόσες πολλές ακόμα οι ευστοχίες του συγγραφέα που δε χωράνε όλες εδώ.

Το κείμενο θα κλείσει έτσι ωμά και απαισιόδοξα, όπως απαισιόδοξος ήταν και ο Όργουελ.

Αφενός επειδή η απειλή είναι ρεαλιστική και αφετέρου σαν ανανέωση της προειδοποίησης του Βρετανού συγγραφέα.

Του Μιχάλη Καλούπη

πηγή

Δεν είναι δικτατορία, μάτια μου

Ξέχνα τον Κάφκα. Ο Γιόζεφ Κ. είσαι εσύ κι η Δίκη σου έχει ξεκινήσει.

Θα ‘ρθουμε απ’ το σπίτι σου να σε πάρουμε, χωρίς καν να σου απαγγείλουμε κατηγορίες. Δεν τις χρειάζεσαι.

Είσαι ένοχος, το ‘παν στις ειδήσεις, είσαι ένοχος, το ‘γραψαν οι εφημερίδες, είσαι ένοχος, το διέταξε ο πρωθυπουργός, είσαι ένοχος, το λέει η ΕΥΠ, είσαι ένοχος, το ξέρει η αστυνομία κι η γειτόνισσα.

Είσαι ένοχος, και το ξέρουμε καλά αυτό, γιατί παρακολουθούσαμε τα τηλεφωνήματα σου, διαβάζαμε τα σχόλια σου και καταχωρούσαμε τις αναρτήσεις σου.

Είσαι ένοχος και καλύτερα να ετοιμαστείς. Να βγάλεις τις πιτζάμες σου, να φιλήσεις τα παιδιά σου και πρόσεχε να τα κρατήσεις όσο περισσότερο μπορείς στην αγκαλιά σου, γιατί όταν τα ξαναδείς, όταν θα μπορέσεις να τα αγκαλιάσεις ξανά, θα έχουν περάσει πολλά χρόνια.

Είσαι ένοχος, εσύ συνδικαλιστή, εσύ διαδηλωτή, εσύ καταληψία, εσύ μαθητή, εσύ απεργέ, που συνεχίζεις να πιστεύεις ότι με τον αγώνα σου μπορείς να καταστρέφεις το όραμα μιας ελεύθερης οικονομίας, το όραμα ενός κόσμου όπου τίποτα δεν στέκεται εμπόδιο στην απόλυτη και ολοκληρωτική επικράτηση του 1%.

Είσαι ένοχος, εσύ φιλήσυχε και νομοταγή ανθρωπάκο, που νομίζεις ότι αυτή ακριβώς η απάθεια σου είναι τεκμήριο της αθωότητας σου. Γιατί χρωστάς λεφτά κι εσύ, χρωστάς αίμα. Τα βγάζεις πέρα και πληρώνεις τις δόσεις, αλλά σύντομα θα αφήσεις ένα χρέος απλήρωτο, το περιμένουμε με αδημονία αυτό. Τότε θα έρθουμε από το σπίτι σου ή θα σε σταματήσουμε στο δρόμο, και θα πάρεις το δρόμο για το αυτόφωρο, γιατί θα χρωστάς λεφτά, γιατί θα χρωστάς αίμα, εσύ ο τέως νομοταγής και νυν φοροφυγάς.

Ξέχνα τον Ουίνστον Σμιθ του 1984, ο Όργουελ ήταν ένας αφελής.

Δεν χρειάζεται να στήσουμε κάμερες για να παρακολουθούμε την κάθε σου κίνηση ούτε πρέπει να μαντεύουμε τι σκέφτεσαι. Μόνος σου έβαλες τις κάμερες στο σπίτι σου. Μόνος σου αγόρασες το έξυπνο τηλέφωνο για να σ’ ακούμε. Μόνος σου, αυτό είναι το πιο σημαντικό, μας δείχνεις τι σκέφτεσαι.

Τα τραγούδια που ακούς στο youtube, τα μπλογκ και τα σάιτ που διαβάζεις, τα like που κάνεις και οι αναρτήσεις που αναδημοσιεύεις.

Ξέρουμε πότε κοιμάσαι και πότε ξυπνάς, τι τραγουδάς στο σπίτι και τι σου αρέσει να διαβάζεις. Ξέρουμε τις αγαπημένες σου ταινίες και τις σεξουαλικές σου προτιμήσεις. Ξέρουμε τα πάντα για σένα και δεν χρειάστηκε να σ’ αναγκάσουμε να μας τα πεις.

Ξέχνα τον Γκάι Μόνταγκ που έκαιγε τα βιβλία στους 451 φαρενάιτ. Ο Μπράντμπερι ήταν ένας αυτοδίδακτος ερασιτέχνης.

Δεν χρειάστηκε να κάψουμε τα βιβλία. Σε μάθαμε να διαβάζεις σκουπίδια, βιβλία γραμμένα όπως κι οι σαπουνόπερες που βλέπεις. Αυτά προωθούσαμε, αυτά σου άρεσαν. Αυτά σου άρεσαν, αυτά εκδίδαμε. Βιβλία που σε κάνουν να ξεχνιέσαι ή σε κάνουν να ξεχνάς, καθώς δίπλα σου κάποιος φυλακίζεται, κάποιος δολοφονείται, κάποιος οδηγείται στην αυτοκτονία. Αλλά αυτός ο κάποιος δεν είναι εσύ, εσύ ταξιδεύεις μ’ ένα βιβλίο.

Και σύντομα θα καις τα βιβλία μόνος σου, για να ζεσταθείς.

Δεν χρειάστηκε να κάψουμε τις εφημερίδες. Είναι δικές μας, τις πληρώνουμε για να εκδίδουν βιβλία-φαντάσματα και να γράφουν ό,τι ακριβώς χρειαζόμαστε.

Κι αν δε σου φτάνουν αυτές έχεις και τα free press που σε κάνουν να νιώθεις διαφορετικός, ωραίος, μοντέρνος, χίπστερ.

Τα ξέρεις αυτά, τα έμαθες τόσα χρόνια που αγόραζες περιοδικά ιλουστρασιόν, τόσο ιλουστρασιόν όσο θα ήθελες να είναι η ζωή σου, τριάντα χιλιάδες Κλικ πάνω από την πλέμπα όπου ανήκεις.

Ξέχνα τον Μπέρναρντ του “Θαυμαστού Καινούριου Κόσμου”. Ο Χάξλει δεν ήξερε τίποτα από ψυχολογία των μαζών.

Δεν χρειάζεται η γονιδιακή αναβάθμιση για να πιστέψεις ότι είσαι ανώτερος απ’ τους τσιγγάνους, τους Πακιστανούς, τους Αλβανούς και τους Βούλγαρους, τους Τούρκους και τους Κούρδους, τους Σύριους, τους Παλαιστίνιους, τους Αφρικανούς και τους Κινέζους.

Δεν χρειάζεται να γίνεις πολίτης “Α” για να πιστέψεις ότι είσαι ανώτερος απ’ τις πόρνες, τους μετανάστες, τους άνεργους, τους άστεγους, τους αυτόχειρες, τους ομοφυλόφιλους, τους πιο φτωχούς από εσένα.

Δεν χρειάζεσαι το “σόμα”, το μαγικό φάρμακο της ευτυχίας που διατίθεται δωρεάν, για να αφιονίζεσαι.

Έχεις τα αγχολυτικά σου, έχεις την τηλεόραση, που χωρίς αυτήν δεν μπορείς να ζήσεις ούτε μια μέρα, έχεις το ποδόσφαιρο, για να ζητωκραυγάζεις, έχεις τον τζόγο, για να ελπίζεις ότι κάποια μέρα θα γίνεις πλούσιος κι εσύ, όπως αυτοί που βλέπεις στην τηλεόραση, όπως αυτοί που χρωστάνε εκατομμύρια κι επιδοτούνται από το κράτος, απ’ τα λεφτά που δίνεις εσύ, για να συνεχίσουν να γλεντάνε πάνω από τον τάφο σου.

Ξέχνα τους Ελόι και τους Μόρλοκς, της “Μηχανής του Χρόνου”. Ο Ουέλς πίστευε στους εξωγήινους.

Οι δουλοπάροικοι δεν είναι κρυμμένοι στα έγκατα της γης. Είναι δίπλα σου, κλεισμένοι σε στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Είναι δίπλα σου, πτώματα που ξεβράζονται στην αγαπημένη σου παραλία. Είναι δίπλα σου, τους κυνηγάς με τσεκούρια και μαχαίρια.

Οι δουλοπάροικοι είναι τα παιδιά σου. Δίχως σχολεία, δίχως περίθαλψη, δίχως δάση, δίχως πατρίδα, δίχως μέλλον.

Δουλοπάροικος είσαι κι εσύ. Να δουλεύεις χωρίς ν’ ανταμοίβεσαι, ν’ απολύεσαι χωρίς ν’ αποζημιώνεσαι, να σου κάνουν έξωση επειδή σε απολύσανε, να σε κλείνουν φυλακή επειδή διαμαρτύρεσαι.

Όχι, μάτια μου, δεν είναι δικτατορία, δεν είναι χούντα.

Είναι καφκικός εφιάλτης, είναι οργουελικός ολοκληρωτισμός, είναι χαξλεϊκή δυστοπία, είναι ο “Πόλεμος των Κόσμων” κι εσύ είσαι αναλώσιμος, είναι 451 βαθμοί φαρενάιτ όπου καίγεσαι αδιαμαρτύρητα.

Μόνος σου με δημιούργησες και συνεχίζεις να πιστεύεις σ’ εμένα, γιατί ξέρεις ότι εγώ είμαι η μόνη οδός, ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση.

Το ξέρεις ότι είσαι ένοχος, το ξέρεις ότι είσαι εν δυνάμει εγκληματίας, το ξέρεις ότι μια νύχτα θα έρθω για σένα, θα έρθω για το σπίτι σου, θα έρθω για το παιδί σου. Κανείς δε θα σε υπερασπιστεί, γιατί δεν πιστεύεις σε τίποτα πια και κανείς δεν πιστεύει σε σένα.

Τελείωσε η εποχή των οραμάτων και των ιδανικών, επικράτησα απόλυτα.

Είμαι η ΤΙΝΑ, μάτια μου, το τέλος της ιστορίας, το τέλος του ανθρώπου.

Το μόνο που επιτρέπεται να κάνεις εσύ, είναι να υποτάσσεσαι.

There Is No Alternative!

Μάτια μου.

Γελωτοποιός

πηγή

Πραγματικότητα: το ισχυρότερο εργαλείο

Ό,τι δεν κατάφερε ο Πλάτωνας με τις αντιδημοκρατικές του απόπειρες στις Συρακούσες, οι απολυταρχικοί φιλόσοφοι του 16ου και 17ου αιώνα, οι Γάλλοι θετικιστές με τις αντιλαϊκιστικές «θεωρίες του πλήθους» (crowd psychology) αλλά και ο μαρξισμός με τις εξαίσιες και απελευθερωτικές του συνταγές, φαίνεται ότι τελικά θα το καταφέρουν, σε πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο, μέσα στον 21οαιώνα, οι μετα-αλήθειες. Τα τελευταία χρόνια μας διδάσκουν καθημερινά ένα πικρό μάθημα: αφού φτάσαμε στο σημείο η ερμηνεία των γεγονότων να υπερβαίνει τα ίδια τα γεγονότα, η υπέρβαση του «μύθου της αντικειμενικότητας» έχει πλέον ολοκληρωθεί. Μόνο που όλη αυτή η απελευθέρωση από την αλήθεια, την αντικειμενικότητα και τον ρεαλισμό δεν είχε τα χειραφετητικά αποτελέσματα που προφήτευαν οι μεταδομιστές, μεταμοντέρνοι, μετα-θεμελιοκράτες, σχετικιστές, αντιαυταρχικοί της μπλουμσμπεριανής αριστεράς (και της προόδου), μαζί και οι φιλελευθεριακοί διανοούμενοι. Η υπόθεση ότι ο «πραγματικός κόσμος» θα γίνει «ένας ακόμη μύθος» δεν επαληθεύτηκε. Όχι μόνο δεν είδαμε απελευθέρωση από τα δεσμά του στιλ, από μια «καταπιεστική, μονολιθική και κλειστή πραγματικότητα», αλλά μπροστά στα μάτια μας ολόκληρος ο πραγματικός κόσμος καθίσταται αντικείμενο εκπόρνευσης από την ψηφιακή φρενίτιδα και την κατανάλωση χρόνου στα λεγόμενα «social media». Μέσα σε αυτούς τους εικονικούς και μή πραγματικούς χώρους ρευστοποιείται με στόχο να μπορεί να γίνει εκ’ νέου αντικείμενο προς πώληση (ξανά και τούμπαλιν). Επιπλέον, η ιδέα του «όλα είναι σχετικά» που εισήγαγε το ακαδημαϊκό ρεύμα του πολιτικού σχετικισμού δεν θα μπορούσε παρά να καταστεί και αυτή αντικείμενο εκμετάλλευσης από τον ψευτολαϊκισμό των μέσων ενημέρωσης σε ένα σύστημα που όποιος αναλάβει την εξουσία μπορεί να υποδύεται ότι θα καταφέρει να μας κάνει να πιστέψουμε οτιδήποτε και τίποτα την ίδια στιγμή. Παντού στις ειδήσεις, στα τηλεοπτικά προγράμματα και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης «δεν υπάρχουν πλέον γεγονότα, παρά μόνο ερμηνείες». Όλα λοιπόν είναι σχετικά, ανώνυμα, ανώδυνα και ρευστά, εκτός από ένα και μόνο γεγονός, το οποίο δεν δέχεται διαφορετικές ερμηνείες: ο ηγεμονικός λόγος, ο λόγος του ισχυρότερου και του πιο διάσημου που είναι πάντα ο καλύτερος και ο πιο σωστός.

Ενδεικτικά σημεία

Χαρακτηριστικό μιας εποχής που βυθίζεται μέσα στις ίδιες τις αντιφάσεις της είναι η ιλαροτραγωδία του φαινομένου Trump: θα έμοιαζε με υπεραπλούστευση να λέγαμε ότι έχουμε να κάνουμε -απλά και μόνο- με έναν «ανόητο και ξεμωραμένο νάρκισσο» που συνεχώς υπερηφανεύεται για το μεγάλο του κουμπί! Η ουσία του προβλήματος έχει βαθύτερες ρίζες, καθότι η τάση μας να αναπαράγουμε τον Τραμπικό ναρκισσισμό ενισχύει την λουμπενοποίηση του λόγου και της πράξεως. Παρότι ο Trump αποτελεί τρανή απόδειξη τούτης της λουμπενοποίησης με παιδιάστικες δηλώσεις να δίνουν και να παίρνουν, αν την ίδια στιγμή εστιάσουμε βαθύτερα στο πρόβλημα θα δούμε ότι ο ίδιος ο ρευστός ψηφιακός κόσμος από τη μια επιτρέπει τη διάχυση ενός τέτοιου λόγου, και από την άλλη η απομάκρυνση των προτύπων, των standards, των αξιών, των νορμών και του γενικού προσανατολισμού από τον συλλογικό και ατομικό βίο, επιτρέπει την ανάδυση μιας κουλτούρας που φετιχοποιεί την μετριότητα (και όχι τη λαϊκότητα, την ευγνωμοσύνη, την αλληλεγγύη και την ηθική ευπρέπεια). Τούτη η τάση να αναπαράγουμε τέτοια κακέκτυπα αγγίζει αυτό που αποκαλούμε συμπεριφορά (behaviour) που σε αντίθεση με την πράξη (action, κατά την Hannah Arendt) δεν προϋποθέτει σκέψη, παρά μίμηση. Από την άλλη βέβαια, θα πρέπει να είναι κανείς μια άμορφη μάζα βόειου κρέατος για να πιστέψει πως αυτή η ιστορία της υποψηφιότητας της Oprah Winfrey για το 2020, αποτελεί σοβαρό πολιτικό διακύβευμα και όχι μια από τις πολλές α-νοησίες που πρέπει να υιοθετήσουμε ώστε να αισθανθούμε πως επιβεβαιώνεται η οπτιμιστική μας ουτοπία, πως είμαστε με τη σωστή πλευρά και με το καλό που θα νικήσει στο τέλος. Επιβεβαιώνεται, με άλλα λόγια η α-νοησία που χαρακτηρίζει το άλλο στρατόπεδο, αυτό που μας καλεί να ενστερνιστούμε όχι έναν λαλίστατο τιμονιέρη με πορτοκαλί μαλλί, αλλά το ανεστραμμένο του είδωλο. Βεβαίως έχουμε γνώση της δυσκολίας αυτοπεριορισμού· κατανοούμε τη μας ροπή προς τον εγωισμό, όπως θα έλεγε και ο Reinhold Niebuhr. Όμως μόνο ως βιασμό της νοημοσύνης μας μπορούμε να εκλάβουμε το γεγονός ότι άνθρωποι που αναδείχθηκαν μέσα από έναν πολιτικό χώρο που δίδασκε συνεχώς ότι «η αλήθεια είναι σχετική», ξαφνικά προωθούν τον εαυτό τους ως «λάτρεις της αλήθειας» -του «μεγαλύτερου και ισχυρότερου εργαλείου μας» (κατά τα λεγόμενα της Oprah)- που άμεσο στόχο έχουν να προστατέψουν τον Αμερικανό πολίτη «από την πανούκλα των fake news του Trump»!

Αποτελεί ή όχι το γεγονός αυτό από μόνο του δείγμα κατάπτυστου ελιτισμού; Πραγματικά, ποιός επιζητεί την προστασία των Δημοκρατικών και των χίπστερ των Ανατολικών και Δυτικών παραλιακών πόλεων από τον Trump; Η επιτομή της πολιτικής υποκρισίας διαφαίνεται από το γεγονός ότι οι ίδιοι οι άνθρωποι που εκφράστηκαν με τόσο αρνητικό τρόπο για ένα εκλογικό κοινό (που ούτε καν στην πλειοψηφία του δεν επέλεξε τον Trump), βαφτίζοντας συλλήβδην τους μισούς Αμερικανούς ως «σεξιστές» και «οπισθοδρομικούς»» (μην ξεχνάμε, βέβαια, και την περίπτωση Michael Moore, βάσει του οποίου οι λευκοί δυτικοί άνδρες δεν αποτελούν τίποτα άλλο παρά ένα συνονθύλευμα ηλίθιων) την ίδια στιγμή επιθυμούν να γίνουν σωτήρες, να μετατραπούν σε αυτό που ο George Carlin έλεγε, «the white daddy who knows better»! Αν μη τι άλλο, η λογική του «παντοδύναμου σωτήρα» και του «ανίκανου λαού να σωθεί από μόνος του» μάλλον κάποια αποικιοκρατική νοοτροπία ξεθάβει! Ας το ξεχάσουμε όμως αυτό για την ώρα… Κατά την απονομή των Golden Globe, στην ομιλία της, η Oprah Winfrey μας είπε για το Όσκαρ του Sidney Poitier το 1964. Στη συνέχεια, αφιέρωσε αρκετά λόγια στην υπεράσπιση του λατρεμένου της Τύπου και την «ακόρεστη αφοσίωσή της στην ανακάλυψη της απόλυτης αλήθειας». Ιδού λοιπόν η θαρραλέα «αντίσταση» στον «ολοκληρωτικό Τραμπισμό», μεταφερόμενη αυτούσια μέσα από την κωμικότητα που διακατέχει μερικές βαρύγδουπες δηλώσεις, οι οποίες καταλήγουν σε γενικές και αόριστες καταγγελίες εναντίον της βίας των γυναικών (βεβαίως, όχι των γυναικών που ζουν στα γκέτο, στο flyover country και στις αποβιομηχανοποιημένες ζώνες αλλά στον «πρώτο κόσμο» της Αμερικής, στον κόσμο του star system, στις βιτρίνες της Νέας Υόρκης και τη Βοστώνης και στις παραλίες του Los Angeles). Ας πάει, βέβαια, στα κομμάτια η έλλειψη επαφής των Δημοκρατικών με τον απλό κόσμο που τόσο έντονα καυτηριάζει ο Thomas Frank και ας πούμε πως «όλα όσα μας είπε η Oprah είναι καλά και άγια». Συνιστούν, ωστόσο, όλα αυτά κάποια καίρια πολιτική πρόταση; Ενδεχομένως αργά ή γρήγορα κάποιος θα κάνει και τη σύγκριση μεταξύ Oprah Winfrey και Ronald Reagan. Γιατί όχι; Μήπως δεν υπήρξε ηθοποιός και ο Reagan πριν προβληθεί στο Αμερικανικό κοινό για την «κούρσα στην κορυφή», παριστάνοντας μάλιστα δύο φορές τον κυβερνήτη της California. Ασφαλώς για τις show business και τις ελίτ του Καλιφορνισμού, η Oprah είναι μια ιδιαίτερα έξυπνη γυναίκα· σίγουρα πολύ πιο έξυπνη από τον Reagan -ενδεχομένως και από τον Trump). Επομένως αν και όλοι γνωρίζουν ότι η Oprah Winfrey δεν κατέχει την πολιτική, αυτό δεν αποτελεί καν πρόβλημα, αφού ήδη για πολλούς αρκούν μερικές συνεδρίες με τον Joe Biden.

Η αιτία που μας ωθεί να ισχυριστούμε ότι η Oprah δεν είναι πρόσωπο που κατέχει την πολιτική, βασίζεται όχι στην αντίληψη ότι η πολιτική είναι συνώνυμη με τη ειδική γνώση, αλλά στο γεγονός ότι η συγκεκριμένη παρουσιάστρια δεν έχει, έστω και μια φορά, συμμετάσχει σε μια συνέλευση/συνεύρεση με ανθρώπους σε υποβαθμισμένες γειτονιές. Αν και θα μπορούσαμε να δεχτούμε ότι είναι άκρως επιδεκτική μαθήσεως, η αλήθεια είναι η ίδια εμπίπτει στην κατηγορία όλων αυτών των πολιτικών που δεν έχουν -και προφανώς δεν θέλουν να έχουν- επαφή με καμία κοινωνική ομάδα εκτός του αστραφτερού σύμπαντος των διασημοτήτων. Πέρα τούτου όμως, το πραγματικό δράμα βρίσκεται στην κυρίαρχη συλλογική τάση να συγχέονται οι επιθυμίες με την πραγματικότητα, να επεμβαίνει η βούληση -δηλαδή οι εγωιστικές παρορμήσεις- στην κρίση. Αναφερόμαστε, κυρίως, στις μόδες των επαναστάσεων, των «ιπποτών κοινωνικής δικαιοσύνης» και στις φιλοσοφικές φλυαρίες Oprah-ικού τύπου η οποία συνεχώς επικαλείται, και διεγείρει τεχνηέντως, συναισθήματα, μπας και κυλήσει και κανένα τηλεοπτικό δάκρυ. Αναφερόμαστε σε όλες αυτές τις τάσεις των όμορφων, των κουλ, των καλογυαλισμένων και πολιτικά ορθών διάσημων προσώπων του star system, της «πεφωτισμένης» και «πολιτισμένης μειοψηφίας» που μετατρέπεται, ανά τον κόσμο, σε παραδείγματα ιδιαίτερου και αξιέπαινου «πολιτικού» στιλ. Επιστρέφοντας στην πραγματικότητα ας θυμηθούμε πως σύσσωμο το Χόλιγουντ τάχθηκε στο πλευρό της Hillary Clinton (παρότι η υπόθεση Clinton Foundation διερευνάται από το FBI, γεγονός για το οποίο δεν θα δημοσιευτούν χιλιάδες άρθρα). Όμως παρά τη στήριξη αυτή η νίκη της Hillary Clinton ήταν τόσο ισχνή που μάλιστα δεν της επέτρεψε να βρεθεί στο τιμόνι της εξουσίας. Κάτι τέτοιο φανερώνει ότι ένα τεράστιο τμήμα της Αμερικανικής κοινωνίας (παρότι μή πλειοψηφικό) είχε μπουχτίσει με τα γυαλιστερά πολιτικά μοντέλα, φορτωμένα με ποικίλες ιδεολογικές λειτουργίες κοινωνικού ελέγχου, κεντρικού κοινωνικού σχεδιασμού (με την έγκριση και τη βούλα των «ειδικών») και διατήρησης ενός status quo που μιλά στον εαυτό του (echo chamber). Επιπλέον ας θυμηθούμε ότι κανείς δεν διερωτάται σήμερα για το σκάνδαλο στο οποίο επίσης βασίστηκε η Η. Clinton για την εκλογή της, δηλαδή εκείνο της βιομηχανίας της πληροφορικής: τους υπέροχους της Silicon Valley με άλλα λόγια.

Άλλωστε ενδεικτικό της πολιτικής παρακμής του (δεξιού και αριστερού) φιλελεύθερου χώρου είναι το γεγονός ότι βιβλία όπως το «Fire and Fury: inside the Trump White House» που εμπεριέχουν βουνά χυδαίων κουτσομπολιών, και ανούσιες ιστορίες τύπου reality show, αποτελούν πλέον τη μοναδική αντιπολίτευση σε μια ανίσχυρη κυβέρνηση. Με άλλα λόγια, το γεγονός και μόνο ότι ο αντιπολιτευτικός λόγος κατακλύζεται από ειδήσεις που θυμίζουν κιτρινισμένες φυλλάδες και όχι με βάσιμες αντιπροτάσεις, αποτελεί τεκμήριο της παρακμής του στρατοπέδου των αντι-Τραμπιστών, επισφραγίζοντας στην τελική τη νίκη του Trump. Διότι ένας τέτοιος κακής ποιότητας και ευτελής λόγος φανερώνει πλήρη ανικανότητα ανατροπής ενός ήδη αδύναμου αντιπάλου, μιας κυβέρνησης που δεν φαίνεται να είναι και τόσο ισχυρή (τουλάχιστον όχι όσο η ίδια υπαινίσσεται). Υποδεικνύει, βέβαια, πως τούτος ο αντίπαλος έχει ήδη κερδίσει κατά κράτος, διότι επεδίωξε να πετύχει αυτό που εξ’ αρχής (άμεσα ή έμμεσα) στόχευε: να υποβιβάσει τον λόγο σε ένα μέσο ανίκανο να παράξει πολιτικό έργο, όπως είχε ειπωθεί και παλαιότερα. Βέβαια κάτι τέτοιο δεν επιτυγχάνεται μονάχα με δηλώσεις τσογλανίστικου χαρακτήρα, πως η Αϊτή και συγκεκριμένα κράτη της Αφρικής είναι «χώρες υπόνομοι». Το γεγονός ότι παρόμοια σχόλια είχαν γίνει εξίσου και από φιλελεύθερους πολιτικούς -όπως για παράδειγμα, ότι οι χώρες του νότου ξόδεψαν όλα τους τα οικονομικά αποθέματα σε ποτά και γυναίκες (όπως είχε ισχυριστεί και μια αδελφή ψυχή)– οδηγεί ακριβώς στο ίδιο αποτέλεσμα. Πολύ περισσότερο συμβάλλουν οι δηλώσεις, όπως αυτές του πρώην πρωθυπουργού της Βρετανίας, Tony Blair, περί μετάνοιας για τη συμμετοχή του στον Πόλεμο στο Ιράκ, δηλώσεις που αφήνουν να εννοηθεί πως το παιχνίδι έχει εκφυλιστεί και δεν υπάρχει πλέον κανένα κίνητρο να ασχοληθεί κανείς με την πολιτική όντας βουτηγμένη στο βούρκο της υποκρισίας (πέρα από το προσωπικό όφελος).

Στον κόσμο της μετα-αλήθειας και της υποκρισίας η πολιτική ουσία του Γιατί συμβαίνει κάτι δεν έχει πλέον καμία σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι οι μανίες καταδίωξης του Προέδρου που δεν θέλει κανέναν να αγγίζει την οδοντόβουρτσά του γιατί φοβάται ότι θα τον δηλητηριάσουν (και για αυτό πηγαίνει συχνά στα McDonald’s). Το πολιτικό ενδιαφέρον του μέσου Αμερικανού εστιάζεται στο ότι η Πρώτη Κυρία, κοιμάται σε ξεχωριστά κρεβάτια, ενώ ο Πρόεδρος αρέσκεται να πηγαίνει με τις γυναίκες των φίλων της, ή να ακριβοπληρώνει πορνοστάρ. Η διάγνωση ολοκληρώθηκε: πρόκειται για έναν νάρκισσο και μανιακό, για έναν άνθρωπο που θα κάνει οτιδήποτε προκειμένου να τραβήξει τα φώτα της δημοσιότητας (και όπως φαίνεται το πετυχαίνει δίχως ιδιαίτερο κόπο έχοντας βρει το κατάλληλο έδαφος, την φιλελεύθερη υστερία περί «επερχόμενου ολοκληρωτισμού»).

Θεωρητικοί συλλογισμοί

«Ο Diego Marconi χαρακτήρισε την αντιπαράθεση ανάμεσα στους ρεαλιστές και τους αντιρεαλιστές ως μια σύγκρουση ανάμεσα σε δύο διαισθήσεις. Η πρώτη, η ρεαλιστική, πιστεύει ότι υπάρχουν πράγματα (για παράδειγμα βουνά με ύψος πάνω από 4000 μέτρα στη Σελήνη) που δεν εξαρτώνται από τα εννοιολογικά μας συστήματα. Η δεύτερη (την οποία ο Marconi ονομάζει «ερμηνευτική» ή «καντιανή») θεωρεί ότι το γεγονός των βουνών στη Σελήνη, με ύψος 4000 μέτρα, δεν είναι ανεξάρτητο από τα εννοιολογικά μας συστήματα ή απλά από τις λέξεις που χρησιμοποιούμε (θα μπορούσαμε να πούμε ότι υπάρχουν βουνά στο φεγγάρι αν δεν είχαμε τις έννοιες ή τις λέξεις «βουνό», «φεγγάρι», κλπ.;). Η δεύτερη αυτή διαίσθηση μπορεί να ονομαστεί και «εποικοδομητική» ή «κονστρουκτιβιστική», δεδομένου ότι θέλει μεγαλύτερα ή μικρότερα τμήματα της πραγματικότητας να είναι κατασκευασμένα από τα εννοιολογικά σχήματα και από τα συστήματα αντίληψής μας» (Maurizio Ferraris – Manifesto del Νuovo Realismo)

Ας φανταστούμε τώρα έναν τρελό επιστήμονα που τοποθετεί πολυάριθμους εγκεφάλους σε μια δεξαμενή με τα απαραίτητα ζωτικά στοιχεία και τους τροφοδοτεί τεχνητά. Ας φανταστούμε επίσης ότι μέσω της ηλεκτρικής διέγερσης, οι εγκέφαλοι αυτοί έχουν την εντύπωση ότι ζουν σε έναν πραγματικό κόσμο, αλλά στην πραγματικότητα αυτό που βιώνουν είναι η συνέπεια απλών ηλεκτρικών διεγέρσεων. Μέσα από αυτά τα ερεθίσματα απεικονίζονται καταστάσεις που απαιτούν και τις αντίστοιχες ηθικές θέσεις: υπάρχουν εκείνοι οι εγκέφαλοι που κατασκοπεύουν και αυτοί που αγωνίζονται για την ελευθερία, εκείνοι που διαπράττουν υπεξαιρέσεις και άλλοι καλοκάγαθες πράξεις. Μπορούμε να πούμε ότι υπό αυτές τις συνθήκες υπάρχουν και ηθικές πράξεις; Ή μήπως υπάρχει κάποια πολιτική δραστηριότητα; Ασφαλώς και όχι. Στην καλύτερη περίπτωση πρόκειται για παραστάσεις με ένα ηθικό και πολιτικό περιεχόμενο, οι οποίες όμως δεν λαμβάνουν χώρα στον εξωτερικό κόσμο. Η θέση ενισχύεται ακόμη περισσότερο εάν εξετάσουμε το ενδεχόμενο να τροποποιηθούν αυτές οι πράξεις κατά βούληση, για παράδειγμα μέσω κάποιου διαφορετικού τύπου διέγερσης. Αυτό το υποθετικό πείραμα δείχνει ότι η σκέψη από μόνη της δεν αρκεί για να υπάρξει ηθική πράξη και πολιτική δραστηριότητα. Επίσης η οντολογία μας λέει ότι υπάρχει ένας κόσμος στον οποίο οι πράξεις μας είναι πραγματικές και όχι μόνο όνειρα ή φαντασία. Σε ποιον κόσμο βασίζεται λοιπόν μια μελλοντική εκλογή της Oprah Winfrey στον Λευκό Οίκο, μήπως εκεί όπου ο Σάκης Ρουβάς διεκδικεί κάποια αυριανή το Μέγαρο Μαξίμου;

Και για να δώσουμε ένα παράδειγμα φιλοσοφικο-πολιτικής χροιάς, υπενθυμίζουμε ότι δεν έχει νόημα να αναφερόμαστε στην ενδέκατη θέση του Marx για τον Feuerbach, πως «οι φιλόσοφοι έχουν απλώς ερμηνεύσει τον κόσμο µε διάφορους τρόπους· το ζήτημα είναι να τον αλλάξουµε». Όταν, όμως, ξεχνάμε σχεδόν πάντα να αναφέρουμε προηγουμένως την πρώτη: «Ο Feuerbach θέλει αισθητηριακά αντικείμενα – που διαφέρουν πραγματικά από τα νοητά αντικείμενα: αλλά δεν συλλαμβάνει την ίδια την ανθρώπινη δραστηριότητα ως αντικειμενική δραστηριότητα».

Όπως προτείνει ο Maurizio Ferraris: ο συστατικός νόμος των κοινωνικών αντικειμένων είναι Object = Registered Act. Αυτό σημαίνει ότι ένα κοινωνικό αντικείμενο είναι το αποτέλεσμα μιας κοινωνικής πράξης (όπως η συμμετοχή τουλάχιστον δύο ανθρώπων ή μιας εξουσιοδοτημένης μηχανής και ενός ατόμου) που χαρακτηρίζεται από την καταγραφή, σε ένα κομμάτι χαρτί, σε ένα αρχείο υπολογιστή ή ακόμη και στο μυαλό των ατόμων που συμμετέχουν στην πράξη αυτή. Επομένως το να παραδεχτούμε έναν ήπιο «κονστρουκτιβισμό» και, υπό προϋποθέσεις, ορισμένες κοινωνικές κατασκευές, που όμως δεν καθορίζουν και δεν επηρεάζουν την ρεαλιστική μας διαίσθηση, δεν σημαίνει πλήρη παράδοση στην άυλη φύση των πάντων και αποδοχή της θέσης του Ντεριντά ότι «δεν υπάρχει τίποτα έξω από το κείμενο». Πώς μπορούμε να αποκλείσουμε το γεγονός ότι και μή κοινωνικές τάσεις που μας επηρεάζουν και μας διαμορφώνουν (όπως, για παράδειγμα, η οντότητα που αποκαλούμε ψυχή, την οποία καμία κοινωνία δεν μπορεί να δαμάσει πλήρως), και αξίες αναλλοίωτες που κάθε ανθρώπινη κοινότητα αναπαράγει (παρά τη μικρή διαφοροποίησή τους), όπως η ομορφιά και η αλήθεια, έννοιες που με βάση τη Simone Weil συνδέονται μεταξύ τους κάτω από μία κοινή αρχή. Οποιαδήποτε απόρριψη αυτών των σημασιών όχι μόνο αποτελεί πολιτική στρουθοκαμήλου, εφηβική αφέλεια και ένδειξη ανωριμότητας, αλλά μας καθιστά ευάλωτους στις ερμηνείες του κόσμου από τη θέση των fashionable nonsenses. Και τέλος πάντων είναι κατά πολύ προτιμότερο το ενδεχόμενο να εξαπατήσουν την κρίση μας οι αισθήσεις και η βούληση, παρά οι παραισθήσεις -οι δικές μας ή ακόμη χειρότερα κάποιων άλλων.

Γνωστική απομόνωση και κανονικότητα

Στην εποχή της μετα-αλήθειας αποδεικνύεται τεράστια η σημασία του παραδείγματος των δεινοσαύρων: αυτοί υπήρξαν πριν από εκατομμύρια χρόνια, μετά εξαφανίστηκαν και σήμερα τα απολιθώματά τους παραμένουν. Απόδειξη του γεγονότος ότι μπορεί να υπάρχουν ολόκληρα είδη οργανωμένης ζωής που αναπτύσσονται σε μια μορφή εντελώς ανεξάρτητη από τη γλώσσα και τα εννοιολογικά μας σχήματα. Αντίθετα η εποχή μας, προκειμένου να θεωρηθούμε πολιτικά ορθοί και για να μην χαρακτηριστούμε φανατικοί απολογητές του Trump (sic), μας καλεί να «κανονικοποιηθούμε» (να γίνουμε normies), μετασχηματίζοντας το λόγο μας σε μια μαζικά αποδεκτή «ειρωνική και ουτοπική θεωρητικολογία» που θα αναστέλλει (σε ένα άγνωστο μέλλον) κάθε επιτακτικότητα για επιβεβαίωση και που θα αναγνωρίζει στα γεγονότα και στους κανόνες ένα ακόμη κακό. Το μόνο καλό είναι οι αγελαίες συμπεριφορές και οι ομαδικές κραυγές εδώ και τώρα: η πραγματικότητα είναι «ντεμοντέ και παλιακιά» -όπως και το ασορτί. Ο Roland Gérard Barthes αντιπροσώπευσε πολύ καλά το Zeitgeist όταν -αστειευόμενος, αλλά όχι και τόσο- είπε ότι «η γλώσσα είναι φασιστική γιατί έχει σημασιολογία, σύνταξη και γραμματική». Φτάσαμε να επιλέγουμε, να διαβάζουμε και να πιστεύουμε μια σειρά πληροφοριών οι οποίες έχουν ήδη προσαρμοστεί στα γούστα μας, έτσι ώστε η ατομική επιλογή καταλήγει να είναι απλώς μια ψευδαίσθηση. Όλο και περισσότερο τείνουμε να διαβάζουμε τις απόψεις και τα άρθρα που απλά επιβεβαιώνουν τις απόψεις μας. Η ψηφιακή κοινωνία της πληροφορίας τελικά μας οδηγεί σε μια «γνωστική απομόνωση». Μας αφήνει να ζούμε με την ψευδαίσθηση ότι ολόκληρος ο κόσμος βρίσκεται στην διάθεση του υπολογιστή μας, ενώ στην πραγματικότητα ποτέ δεν απομακρυνόμαστε από το προφίλ μας.

Καταλήγοντας, όπως είπαμε, αν o Trump είναι αυτό που είναι, δεν είναι υποχρεωτικό να γίνουμε και εμείς σαν αυτόν, μόνο και μόνο για να συμμετέχουμε στη συλλογική χαρά του κοσμοπολίτικου πανηγυριού που μας θέλει να επικρίνουμε αβλεπί όπως κάνουν -με επιλεκτική σκληρότητα- τα διάφορα ανώνυμα τρολς του διαδικτύου. Ακριβώς όπως δεν είναι υποχρεωτικό να επινοήσουμε κάποια ανύπαρκτα όπλα μαζικής καταστροφής, ώστε να διαπιστώσουμε ότι ο Saddam Hussein ήταν ένας άσχημος και φιλοπόλεμος άνθρωπος. Απ’ την αρχή του κόσμου, εκτός απ’ το δρεπάνι του χάρου, υπάρχουν και τα γεγονότα: το πιο επαναστατικό πράγμα σήμερα, σε πείσμα των καιρών, είναι να καταφέρνουμε να εστιάζουμε σε αυτά και στην πραγματικότητα, διακρίνοντας τα γούστα, τις φαντασιώσεις και τις ερμηνείες ανύπαρκτων κόσμων.

Συνδιαμόρφωση κειμένου: Γιώργος Κουτσαντώνης και Μιχάλης Θεοδοσιάδης 

πηγή

Post-truth: Oι ψεύτικες ειδήσεις δεν θα σταματήσουν ποτέ

Το Βέλες είναι μια ήσυχη κωμόπολη 50 χιλιάδων κατοίκων, χτισμένη στις όχθες του ποταμού Βαρδάρη (ή Αξιού, αν προτιμάτε). Μέχρι πρότινος ήταν λίγο έως πολύ άγνωστη εκτός των ορίων της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας. Κι όμως, οι ιστορικοί του μέλλοντος ενδέχεται να καταγράψουν ότι η συμβολή της (πρώην) φτωχής πόλης στην εκλογή του Τραμπ ίσως και να ήταν σημαντικότερη απ’ ό,τι ολόκληρης της Καλιφόρνια.

Η τελευταία πρόταση ακούγεται τραβηγμένη, αλλά σίγουρα όχι τόσο εξωφρενικά ψευδής όσο οι ειδήσεις που διακινήθηκαν από μια χούφτα εφήβων από το Βέλες. «Η αστυνομία της Νέας Υόρκης συλλαμβάνει τη Χίλαρι για κατηγορίες παιδοφιλίας», έγραφε ένα άρθρο που διαμοιράστηκε εκατοντάδες χιλιάδες φορές μέσω Facebook. «Ο Πάπας Φραγκίσκος στηρίζει τον Τραμπ», έγραφε ένα άλλο, επίσης δημοφιλέστατο, ενώ τα κοντέρ των μετρήσεων κοκκίνισαν όταν ανέβηκε το «Η Μισέλ Ομπάμα είναι άνδρας».

Οι πρώτες αναφορές για την online δράση των «παιδιών του Βέλες» είχαν γίνει στο σχετικό ρεπορτάζ του Guardian τον Αύγουστο του 2016, ενώ μετά τις αμερικανικές εκλογές ακολούθησε σωρεία δημοσιευμάτων που επιβεβαίωναν ότι στην πόλη αυτή στήθηκε το άτυπο στρατηγείο της διαδικτυακής παραπληροφόρησης της καμπάνιας του Ντόναλντ Τραμπ. Ή, τέλος πάντων, ένα από τα στρατηγεία. Εκατοντάδες ιστοσελίδες (η αρχική αναφορά έκανε λόγο για 140, ενώ στη συνέχεια η εκτίμηση ανέβηκε σε 250-300) με έδρα το Βέλες ασχολήθηκαν με την αμερικανική πολιτική σκηνή, υπερπροβάλλοντας τις θέσεις του Τραμπ και κατηγορώντας ή συκοφαντώντας τη Χίλαρι Κλίντον –πρωτύτερα και τους αντιπάλους του Τραμπ στην κούρσα για το χρίσμα του Ρεπουμπλικανικού κόμματος.

Ιστοσελίδες όπως το  WorldPoliticus.com, USAPoliticsToday.comUSAnewsflash.com, TrumpVision365.com και πολλές ακόμη έδιναν τον τόνο της προεκλογικής στρατηγικής, αναπαράγοντας φήμες και ισχυρισμούς που δεν θα μπορούσε να υιοθετήσει ανοιχτά η επίσημη καμπάνια. Μεταξύ αυτών, οι “αποκαλύψεις” για τις σχέσεις της Κλίντον με το ριζοσπαστικό Ισλάμ, την υπεξαίρεση δημόσιου χρήματος, τη δολοφονία μυστικών πρακτόρων εξαιτίας της καριέρας της στο υπουργείο Εξωτερικών ή των όσων έγραφε στα emails που διέρρευσαν στο Wikileaks, και πολλά ακόμη, σαφώς πιο εξόφθαλμα.

Στην εποχή όμως του post-truth, όσο πιο εξόφθαλμα είναι τα ψεύδη, τόσο πιο εύκολα αναπαράγονται.

Ο γύρος του κόσμου με ένα ψεύδος

Η ομάδα του Channel 4 ταξίδεψε στο Βέλες και συνομίλησε με αρκετούς από όσους συμμετέχουν στη διασπορά ψευδών ειδήσεων, προκειμένου να διερευνήσει τα κίνητρά τους. «Κάποιοι κερδίζουν έως και 200.000 ευρώ το χρόνο», αποκάλυψε στην κάμερα νεαρός κάτοικος της περιοχής. Ο δημοσιογράφος του βρετανικού δικτύου συνάντησε τον 16χρονο Βίκτορ, ο οποίος επιβεβαίωσε ότι είναι ο ιθύνων νους ενός site  με εκατοντάδες χιλιάδες followers στα κοινωνικά δίκτυα. «Γιατί υποστηρίζεις τον Τραμπ;», τον ρώτησε ο ρεπόρτερ. «Δεν ξέρω πώς να το θέσω. Δεν υπάρχουν και πολλά να κάνουν εδώ τα παιδιά της ηλικίας μου. Το κάνω μόνο για τα χρήματα. Και τη διασκέδαση», απάντησε ο Βίκτορ. Όταν όμως ο δημοσιογράφος του έδειξε μια αδιαμφισβήτητα ψευδή είδηση που είχε δημοσιεύσει, παραδέχτηκε ότι «νιώθει άσχημα» και υποσχέθηκε να την κατεβάσει.

Αντίστοιχες ήταν οι παραδοχές άλλων νέων της περιοχής, αλλά και του εφήβου Άλεξ από το Βέλες, που είχε μιλήσει στον δημοσιογράφο του Guardian και ισχυρίστηκε ότι ξεκίνησε το πρώτο site γιατί τον ενδιέφερε η πολιτική των ΗΠΑ. Η γιγάντωση της σελίδας του (σύμφωνα με τον ίδιο έχει πάνω από 1 εκατομμύριο μοναδικούς επισκέπτες τον μήνα, και περίπου 500.000 fans στο Facebook) έδωσε την ιδέα και σε πολλούς συνομηλίκους και φίλους του, που δημιούργησαν αντίστοιχα sites. «Όταν είδαν πόσα βγάζω, πολλοί συνομήλικοί μου άρχισαν να αντιγράφουν τη δουλειά μου. Απλά θέλουν να κερδίσουν χρήματα από τα δίκτυα διαφημίσεων». Εντωμεταξύ πολλά από αυτά τα sites είτε έκλεισαν, είτε μεταφέρθηκαν σε άλλα domains –προφανώς οι νεαροί της γειτονικής χώρας αντιλήφθηκαν ότι δεν είναι τόσο καλή ιδέα να καταχωρούν τα domains στο όνομά τους.

Το φαινόμενο βέβαια δεν περιορίζεται στην πΓΔΜ. Οι New York Times αποκάλυψαν προ ημερών ότι ο εμπνευστής μιας δέσμης ιστοσελίδων που κυριάρχησαν στη διασπορά ψευδών ειδήσεων έχει την έδρα του στην Τιφλίδα της Γεωργίας. Ιδιοκτήτης και βασικός διαχειριστής των ιστοσελίδων είναι ένας φοιτητής, ο Μπέκα Λατσαμπίτζε, ο οποίος επίσης ισχυρίστηκε ότι το κάνει μόνο για τα χρήματα. Είχε άλλωστε στήσει sites υπέρ της Κλίντον και του Σάντερς, αλλά όταν ανακάλυψε ότι δεν τράβαγαν επικεντρώθηκε σε ειδήσεις για τον Ντόναλντ Τραμπ. Η –προφανώς ψευδής– είδηση που ανέβασε σχετικά με την πρόθεση της κυβέρνησης του Μεξικού να κλείσει τα σύνορα με τις ΗΠΑ εφόσον εκλεγεί ο Τραμπ, ήταν η τρίτη πλαστή είδηση με τις περισσότερες κοινοποιήσεις το δίμηνο Μαΐου-Ιουνίου, σύμφωνα με τα στοιχεία του Buzzfeed. «Εκείνη την περίοδο έβγαζα ως και $6.000 τον μήνα», δήλωσε ο 22χρονος Γεωργιανός, ο οποίος λίγες ώρες μετά τη δημοσίευση της συνέντευξης “κατέβασε” πολλά από τα sites και τις πολυάριθμες σελίδες που είχε στήσει στο Facebook.

Αλλά εντωμεταξύ η ζημιά είχε γίνει. Για όποιους τέλος πάντων θεωρούν “ζημιά” τη διασπορά ψευδών ειδήσεων.

Με αφορμή τη συγκεκριμένη περίπτωση, αλλά και μερικές ακόμη αντίστοιχες σε πρώην σοβιετικά εδάφη, πολλοί έσπευσαν να αναφερθούν στον ρωσικό δάκτυλο. Οι υποψίες γρήγορα μεταφράστηκαν σε αποδείξεις –ή τουλάχιστον έτσι ισχυρίζεται η ερευνητική ομάδα PropOrNot, η οποία δημοσίευσε μιαν αναλυτική έκθεση σχετικά με την απόπειρα των Ρώσων να επηρεάσουν την εκλογική διαδικασία στις ΗΠΑ. Όπως λένε, εκτός από το hacking και τις διαρροές εμπιστευτικών εγγράφων, περισσότερα από 200 websites, κανάλια στο YouTube και Facebook groups αξιοποιούνται για τη διασπορά της ρωσικής προπαγάνδας. Ισχυρίζονται μάλιστα ότι τα μηνύματά τους έφτασαν σε τουλάχιστον 15 εκατ. Αμερικανούς (για τη μεθοδολογία που ακολουθεί η PropOrNot έχουν εκφραστεί αμφιβολίες.

Η ρωσική απάντηση πάντως ήρθε με μια ειδική εκπομπή του Cross Talk στο Russia Today, σε αρκετά επιθετικό τόνο. Το ρεζουμέ ήταν ότι τα mainstream μέσα διαδίδουν περισσότερα και μεγαλύτερα ψεύδη σε σύγκριση με αυτά που κατηγορούνται σήμερα.

Τα πάντα είναι αλήθεια και τίποτα δεν είναι αλήθεια

Στο πρόσφατο ταξίδι του στο Βερολίνο ο Μπαράκ Ομπάμα, προφανώς απογοητευμένος από το αποτέλεσμα των εκλογών, δήλωσε: «Αν δεν είμαστε σοβαροί με τις πληροφορίες, με το τι είναι αληθές και τι δεν είναι, τότε έχουμε πρόβλημα». Η Άνγκελα Μέρκελ δίπλα του ένευσε με νόημα. Λίγες μέρες αργότεραη Γερμανίδα καγκελάριος έλεγε στη Μπούντενσταγκ: «Κάτι έχει αλλάξει. Με την έλευση της παγκοσμιοποίησης, η πολιτική συζήτηση λαμβάνει χώρα σε εντελώς διαφορετικό μιντιακό περιβάλλον. Οι απόψεις δεν σχηματίζονται, ούτε εκφράζονται όπως 25 χρόνια πριν. Σήμερα έχουμε ψεύτικα sites, bots, trolls, πράγματα που αναπαράγονται ενισχύοντας απόψεις μέσω αλγόριθμων, και σίγουρα θα πρέπει να μάθουμε να τα αντιμετωπίζουμε». Η Μέρκελ ζήτησε μάλιστα την προετοιμασία ενός σχετικού νομοθετικού πλαισίου, χωρίς να κρύβει την ανησυχία της για το online περιβάλλον και στη Γερμανία, εν όψει και των εκλογών του 2017.

Σχεδόν ταυτόχρονα με την ομιλία της Μέρκελ ανακοινώθηκαν τα σχέδια για την επέκταση του Breitbart στη Γερμανία και τη Γαλλία. Το Breitbart.com είναι ένα ειδησεογραφικό site υπερσυντηρητικής κατεύθυνσης που υποστήριξε έντονα τον Τραμπ, ενώ ενεπλάκη και στο υπό συζήτηση σκάνδαλο των fake news.

Στη συνέντευξή του στον Ντέιβιντ Ρέμνικ του New Yorker, ο Ομπάμα μπορεί να μην αναφέρθηκε ονομαστικά στο Breitbart όπως έχει κάνει κατ’ επανάληψη στο παρελθόν, αλλά στάθηκε ιδιαίτερα στον τρόπο διάδοσης των ψευδών ειδήσεων. «Στο νέο οικοσύστημα των μέσων ενημέρωσης τα πάντα είναι αλήθεια και τίποτα δεν είναι αλήθεια», είπε στον δημοσιογράφο ο απερχόμενος πρόεδρος. «Μια ερμηνεία της κλιματικής αλλαγής από έναν νομπελίστα φυσικό δείχνει ακριβώς ίδια στη ροή των ειδήσεων του Facebook, με την άποψη ενός αρνητή της που μισθοδοτείται από τους αδελφούς Κοχ» (μεγιστάνες του πετρελαίου και χρηματοδότες του Ρεπουμπλικανικού κόμματος). «Τους δίνουν επίσης τη δυνατότητα να παραπληροφορούν, να διαδίδουν εξωφρενικές θεωρίες συνωμοσίας χωρίς καμία διάψευση».

Ο ίδιος ο απερχόμενος πρόεδρος των ΗΠΑ έχει κατ’ επανάληψη πέσει θύμα ανάλογων ψευδών διαδόσεων. Ειδήσεις που κραυγάζουν από απόσταση ότι είναι ψεύτικες, αναπαράγονταν πριν και μετά την ανάληψη της προεδρίας: «Ο Ομπάμα είναι μουσουλμάνος», «Ο Ομπάμα είναι ο Αντίχριστος», «Ο Ομπάμα και Οσάμα είναι το ίδιο πρόσωπο» και μια σωρεία αντίστοιχων –λιγότερο ή περισσότερο πιστευτών– θεωριών συνωμοσίας συνεχίζουν να διαδίδονται online, παρά τις επίμονες προσπάθειες να “ξεσκεπαστούν”.

Ακόμα και ο ίδιος ο Τραμπ έχει συμβάλλει στη διάδοσή τους. Μεταξύ άλλων, είχε «ακούσει τη γιαγιά του να λέει ότι ο Ομπάμα γεννήθηκε στην Κένυα», ενώ τον Αύγουστο ισχυρίστηκε ότι ο Ομπάμα «είναι ο ιδρυτής του ISIS». «Ήταν σαρκαστικό το σχόλιο», δήλωσε λίγες μέρες αργότερα, αλλά οι υποστηρικτές του είχαν ήδη διαδώσει χιλιάδες φορές τις σχετικές ειδήσεις, και συνέχισαν να το πράττουν μέχρι τις εκλογές.

Οι επανορθώσεις γενικά δεν εντάσσονται στις πρώτες επιλογές των διακινητών ψευδών ειδήσεων. Κάτι που επιβεβαιώνεται και στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού. Εν όψει του δημοψηφίσματος για το Brexit, πολλά μέσα της χώρας που υποστήριζαν την έξοδο, αλλά και χιλιάδες χρήστες των social media αναφέρονταν διαρκώς στο “γεγονός” ότι μεταξύ των υποχρεώσεων του Ην. Βασιλείου ως μέλους της ΕΕ ήταν η καταβολή 450 εκατομμυρίων ευρώ την εβδομάδα. Όχι μόνο δεν αποδείκνυαν τον έωλο ισχυρισμό, αλλά προχωρούσαν ένα βήμα παρακάτω: «Αν βγούμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, θα διοχετεύσουμε αυτά τα χρήματα στο Εθνικό Σύστημα Υγείας», επαναλάμβαναν οι υποστηρικτές του Leave. «Ήταν ένα λάθος της καμπάνιας», δήλωσε ο Νάιτζελ Φάρατζ λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση του αποτελέσματος. «Δεν μπορώ να εγγυηθώ ότι τα χρήματα αυτά θα κατευθυνθούν στο NHS».

Παρά τις έντονες αντιδράσεις για αυτή τη δήλωση, τα sites που στήριξαν το Brexit και όσοι τη μοιράστηκαν στο Facebook και το Twitter την διατηρούν αναλλοίωτη μέχρι σήμερα. Ίσως ως αντικατοπτρισμό της μεταμοντέρνας αντίληψης για την αλήθεια και το ψέμα.

Πρακτικές Γκέμπελς με το smartphone στο χέρι

«Το φταίξιμο ανήκει στα social media», δήλωσε ο συγγραφέας Τζόναθαν Φράνζεν στον δημοσιογράφο Νικόλα Ζώη στα Νέα. «Χωρίς το Twitter, δεν θα υπήρχε Τραμπ. Το βαθύτερο όμως ζήτημα είναι ότι το Twitter αποτελεί το ακριβώς αντίθετο ενός πολιτικού λόγου με αποχρώσεις και ότι το Facebook αποδείχτηκε ένα θαυμάσιο μέσο για την ενίσχυση και διασπορά ακραίων ιδεολογιών (π.χ. ISIS), για τη διάδοση κακόβουλων ψεμάτων και για τη μόνωση των χρηστών του από τον κόσμο των πραγματικών γεγονότων».

Φταίνε λοιπόν αποκλειστικά τα social media; Ή μήπως βρήκαμε έναν αποδιοπομπαίο τράγο που περιμένει να τον πετροβολήσουμε, γιατί η κατάσταση είναι πολύ πιο περίπλοκη και δυσεξήγητη;

Άλλωστε το φαινόμενο μόνο καινούριο δεν είναι. Η διάδοση ανυπόστατων φημών και ψευδών ειδήσεων είναι συνυφασμένη με τη λειτουργία των μέσων ενημέρωσης. Από την εμφάνιση των πρώτων εφημερίδων παρατηρούνται φαινόμενα προπαγάνδας. Το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, ο βρετανικός Τύπος δημοσίευε συχνά “ρεπορτάζ” για βιασμούς ανήλικων κοριτσιών από Ινδούς προκειμένου να δικαιολογηθούν οι αποικιοκρατικές πρακτικές της χώρας. Η πρακτική αυτή αποκαλύφθηκε μάλιστα από τον νεαρό τότε Καρλ Μαρξ.

Η κατά Γκέμπελς προσέγγιση για το “τερατώδες ψεύδος” συνεχίζει να αποτελεί τη γραμμή πάνω στην οποία χαράσσουν τη στρατηγική τους πολλά μέσα ενημέρωσης ανά τον κόσμο.

Από την εποχή της ναζιστικής προπαγάνδας μέχρι το Facebook και το Twitter έχουν περάσει δεκαετίες που σημαδεύτηκαν από πλαστές ειδήσεις. Η εποχή του ψυχρού πολέμου χαρακτηρίστηκε από κολοσσιαίους μηχανισμούς προπαγάνδας και ισχυρότατα ψεύδη ένθεν κακείθεν. Η 11η Σεπτεμβρίου ακολουθήθηκε από ένα ντεμαράζ πλαστών και κατασκευασμένων δημοσιεύσεων και αποτέλεσε πηγή αναρίθμητων θεωριών συνωμοσίας που διακινήθηκαν ευρέως online. Ο πόλεμος στο Ιράκ εν πολλοίς αποφασίστηκε υπό την πίεση των media –και συνακόλουθα από αυτήν της διεθνούς κοινότητας. Οι ψεύτικες εικόνες των κορμοράνων, οι υποτιθέμενες αναφορές των παρατηρητών του ΟΗΕ για όπλα μαζικής καταστροφής και μια σειρά καλά σχεδιασμένων ψεμμάτων αναπαράχθηκαν από το σύνολο σχεδόν των ΜΜΕ, συμβάλλοντας στην εμπέδωση της άποψης ότι ο Σαντάμ ήταν επικίνδυνος. Όταν αργότερα μάθαμε ότι οι κατηγορίες για πυρηνικά και βιολογικά όπλα δεν ευσταθούσαν, ήταν πια πολύ αργά τόσο για το Ιράκ, όσο και για την ευρύτερη περιοχή. Κάτι αντίστοιχο συνέβη και με τον Καντάφι. Οι εκατοντάδες αναφορές για την προετοιμασία μιας νέας σφαγής αλά Σρεμπρένιτσα στη Βεγγάζη προετοίμασαν το έδαφος για τη διεθνή επέμβαση, με τα γνωστά πλέον αποτελέσματα. Πριν λίγες ημέρες, μια ειδική επιτροπή του βρετανικού κοινοβουλίου απεφάνθη ότι «ο σχετικός ισχυρισμός περί σφαγής δεν υποστηριζόταν από τα διαθέσιμα στοιχεία».

Μαντέψτε πόσα από τα παραδοσιακά ΜΜΕ ή τα new media που είχαν γράψει σχετικά στο χαρτί ή στο διαδίκτυο, έσπευσαν να διαψεύσουν τους ισχυρισμούς τους.

Μπορούν το Facebook και η Google να εμποδίσουν τη διάδοση των ψευδών ειδήσεων;

Στις ΗΠΑ περίπου 6 στους 10 χρήστες καταναλώνουν ειδήσεις που αναπαράγονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι μισοί σχεδόν από τους ενεργούς χρήστες ενημερώνονται αποκλειστικά από το Facebook, ενώ το 64% των ενηλίκων δηλώνουν ότι διαβάζουν ειδήσεις σε ένα μόνο site.

Η σύγκριση με τα αντίστοιχα στατιστικά του 2013 αποδεικνύει αλματώδη αύξηση της ενημέρωσης από τα social media και όλα δείχνουν ότι η αυξητική τάση θα συνεχιστεί και στο μέλλον. Σε λίγα χρόνια είναι πολύ πιθανό η ενημέρωση να ελέγχεται από 4-5 εταιρείες τεχνολογίας (ίσως να λέμε και πολλές). Ο ρόλος των παραδοσιακών media θα περιοριστεί περαιτέρω και ο περιβόητος εκδημοκρατισμός των νέων μέσων ίσως περιορίσει τη δημοκρατική φύση τους. Είναι λοιπόν λογικό τα βέλη για την έντονη διασπορά των ψευδών ειδήσεων, να στραφούν εναντίον τους.

Παρά την προσωπική του στήριξη προς τη Χίλαρι Κλίντον, ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ δέχθηκε έντονη κριτική για την αδυναμία της πλατφόρμας του να φιλτράρει τα fake news, και εν τέλει ενοχοποιήθηκε για την επικράτηση του Τραμπ. Ο CEO του Facebook δεν άργησε να δημοσιοποιήσει τις σκέψεις του σχετικά με τις κατηγορίες.

Η συλλογιστική του βέβαια επικεντρώθηκε στη σημασία της ελεύθερης έκφρασης και στο γεγονός ότι το Facebook προσφέρει ελεύθερο βήμα σε όλους. «Μερικές φορές όμως, οι άνθρωποι χρησιμοποιούν το βήμα για να λένε πράγματα που φαίνονται λανθασμένα ή να υποστηρίζουν ανθρώπους με τους οποίους άλλοι διαφωνούν». Τόνισε πάντως ότι λιγότερο από 1% των ειδήσεων που βλέπουν οι χρήστες στο feed τους είναι ψεύτικες ή κατατάσσονται στα hoaxes. Παρά τα απειροελάχιστα ποσοστά βέβαια, υποσχέθηκε ότι θα βοηθήσει περαιτέρω στον περιορισμό των ψευδών ειδήσεων. Όπως και ο ίδιος παραδέχτηκε, ο διαχωρισμός μιας αληθούς από μια ψευδή είδηση δεν είναι εύκολος. Όπως είπε, συχνά μια είδηση είναι πραγματική, αλλά κάποιες ουσιώδεις λεπτομέρειες είναι ψευδείς ή τεχνηέντως παραλείπονται.

Ο καθηγητής και ερευνητής Τζόναθαν Ολμπράιτ παρουσίασε πριν λίγες ημέρες τα ευρήματα αναλυτικής έρευνάς του με αντικείμενο τα μέσα διασποράς των fake news. Στον χάρτη του «μηχανισμού μικρο-προπαγάνδας» απεικονίζονται οι πηγές και οι ροές των fake news κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου.

Ανακάλυψε λοιπόν ότι περίπου το 60% της εισερχόμενης κίνησης προς τα προπαγανδιστικά ή άκρως μεροληπτικά sites προερχόταν από το Facebook και το Twitter. Το υπόλοιπο 40% ήταν “οργανική” επισκεψιμότητα  –απευθείας επισκέψεις, μηνύματα, newsletters, RSS και μηχανές αναζήτησης. Και μόλις 0,1% της συνολικής κίνησης προερχόταν από πληρωμένες διαφημίσεις.

Ο CEO της Google, Σουντάρ Πιτσάι, παραδέχτηκε σε συνέντευξη στο BBC ότι «οι ψεύτικες ειδήσεις αποτελούν σοβαρό πρόβλημα», χωρίς όμως να εστιάσει στην ευθύνη της εταιρείας του. Έσπευσε πάντως να ανακοινώσει ότι θα διακόψει την πρόσβαση στις υπηρεσίες Google Ads και κατά συνέπεια στη διαφημιστική πίτα σε όλα τα sites που παραπληροφορούν, αλλά και εκείνα που δεν παρέχουν ακριβή στοιχεία για την ταυτότητα του εκδότη. Αντίστοιχη ανακοίνωση για διακοπή των διαφημίσεων έκανε το Facebook, ενώ ο Zuck επανήλθε με νέο διευκρινιστικό post: «Τα προβλήματα αυτά είναι περίπλοκα, τόσο από τεχνική όσο και από φιλοσοφική άποψη. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί ώστε να μην αποθαρρύνουμε την ανταλλαγή απόψεων ή να περιορίσουμε κατά λάθος περιεχόμενο που δεν είναι ψευδές». Ανέπτυξε συγκεκριμένα μέτρα και δράσεις που προτείνει για να περιοριστεί το πρόβλημα, και δεσμεύτηκε ότι θα κάνει «τα πάντα» για το περιορίσει.

Θέλουμε όμως το Facebook να κάνει τα πάντα; Είμαστε διατεθειμένοι να του παραχωρήσουμε τα κλειδιά της παγκόσμιας ενημέρωσης και να το χρίσουμε πυλωρό της ειδησεογραφίας και της αρθρογραφίας; Σκοπεύουμε να ισχυροποιήσουμε ακόμη περισσότερο τα δύο κραταιά μέσα ενημέρωσης (FB και Google), τα οποία όμως δεν παράγουν περιεχόμενο;

Για να απαντήσει στην αυτονόητη ανησυχία πολλών χρηστών, ο Ζάκερμπεργκ πρόσθεσε: «Δεν σκοπεύουμε να γίνουμε κριτές της αλήθειας, αλλά αντιθέτως θέλουμε να βασιστούμε στην κοινότητά μας και τους έμπιστους συνεργάτες». Αντί όμως να λύσει απορίες προσέθεσε και άλλες: Μπορεί η κοινότητα των χρηστών να ελέγξει αδιαμεσολάβητα τη ροή των ψευδών ειδήσεων; (Αδιαμεσολάβητα που λέει ο λόγος, καθώς παντού επεμβαίνουν οι αλγόριθμοι και τα λογισμικά των εταιρειών τεχνολογίας).

Το αναντίρρητο πλεονέκτημα που προσφέρουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και το διαδίκτυο εν γένει, είναι ότι προσφέρουν βήμα στην κοινότητα να σχολιάσει, να αναδείξει τα ψεύδη, να αναφέρει τις αναλήθειες και να εκθέσει τους συστηματικούς ψεύτες και συκοφάντες. Και αυτή είναι μια δυνατότητα που σίγουρα δεν υπήρχε στην εποχή προ social media. Πριν εμφανιστεί το snopes.com ή το ellinikahoaxes.gr στα καθ’ ημάς, τα ψεύδη διαδίδονταν χωρίς δυνατότητα (άμεσης τουλάχιστον) διάψευσης. Το γεγονός όμως ότι θα αφεθούμε στην κοινότητα για το φιλτράρισμα των ψεύτικων ειδήσεων, αντί να περιορίσει, ενδέχεται να διευρύνει τον πυρήνα του προβλήματος. Η ίδια η κοινότητα είναι που τις αναπαράγει, επομένως το ποσοτικό κριτήριο δύσκολα μπορεί να λειτουργήσει. Και οι αλγόριθμοι της Google και του Facebook δεν μετρούν προθέσεις, αλλά ποσότητα και ένταση διάδρασης. Αυτός είναι και ο λόγος που η διάδοση των ψευδών ειδήσεων όχι μόνο δεν θα περιοριστεί, αλλά θα διευρυνθεί, παράλληλα με τη μεγέθυνση του διαδικτύου.

Πρόβλημα στον πομπό ή τον δέκτη;

Τα ευρήματα έρευνας του πανεπιστημίου Stanford σχετικά με την αξιολόγηση των ειδήσεων που δημοσιεύονται online είναι αρκετά πιο ανησυχητικά απ’ ό,τι φανταζόμασταν.

Το 80% των μαθητών και φοιτητών που συμμετείχαν δεν κατάφεραν να ξεχωρίσουν ένα πραγματικό δημοσιογραφικό άρθρο από ένα διαφημιστικό. Επίσης, η συντριπτική πλειοψηφία δυσκολεύτηκε να διαπιστώσει την εγκυρότητα μιας είδησης που διάβασαν στα social media.

Οι 7.800 συμμετέχοντες κλήθηκαν να διαβάσουν δύο διαφορετικά άρθρα από το Facebook, σχετικά με την υποψηφιότητα του Τραμπ. Το ένα ήταν από την επίσημη σελίδα του Fox News με την ένδειξη του «πιστοποιημένου», ενώ το άλλο προερχόταν από μια παραποιημένη σελίδα, που παρέπεμπε στο Fox News. Μόνο το 25% γνώριζε τη διαφορά του «επίσημου λογαριασμού», ενώ ένας στους τρεις αξιολόγησε το δεύτερο ως «πιο αξιόπιστο». Μία από τις ερμηνείες που έδωσαν ήταν ότι η πλαστή δημοσίευση συνοδευόταν από μεγαλύτερη φωτογραφία. Εξάλλου, αρκετοί θεώρησαν την ιστοσελίδα έγκυρη μόνο λόγω του σχεδιασμού, της παρουσίασης της σελίδας «Σχετικά με Εμάς» ή ενός καλού βιογραφικού του συντάκτη.

Γελοιογραφία του Joe Dator για το New Yorker

Οι ερευνητές του Στάνφορντ δήλωσαν «σοκαρισμένοι» με τα αποτελέσματα της έρευνας, η οποία διήρκεσε έναν ολόκληρο χρόνο και απλώθηκε σε μέλη της δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Χαρακτήρισαν μάλιστα το φαινόμενο ως «απειλή για τη δημοκρατία» και καλούσαν τους εκπαιδευτικούς και τους πολιτικούς να δράσουν άμεσα. «Η λύση», όπως σημειώνουν, «είναι να διδάξουν στους μαθητές και εν συνεχεία σε όλους τους χρήστες του Διαδικτύου να διαβάζουν σαν να είναι ελεγκτές των γεγονότων. Να μη διαβάζουν “κάθετα”, σε μία μόνο σελίδα ή να εμπιστεύονται μόνο μια πηγή, αλλά να αναζητούν δευτερογενείς πηγές και να μην εμπιστεύονται τα βιογραφικά και τα “Σχετικά με μας” ως απόδειξη ουδετερότητας. Επίσης να μη θεωρούν ότι η Google κατατάσσει τα αποτελέσματα βάσει αξιοπιστίας».

Όπως είπε επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας, «το καθήκον που κάποτε είχαν οι αρχισυντάκτες των μέσων και παλιότερα οι βιβλιοθηκονόμοι πλέον πέφτει τώρα στους ώμους οποιουδήποτε χρησιμοποιεί μια οθόνη για να ενημερωθεί για τον κόσμο. Η λύση λοιπόν δεν είναι να αφαιρέσουμε δικαιώματα από τους απλούς πολίτες, αλλά να τους διδάξουμε πώς να συμμετάσχουν με περίσκεψη στην αναζήτηση πληροφοριών και την αξιολόγηση της αξιοπιστίας τους σε μια κακόφωνη δημοκρατία».

Fact-checking: ένας νέος δημοκρατικός θεσμός

Η διαπίστωση της έντασης του προβλήματος στους πιο ενεργούς χρήστες του internet, στις τάξεις αυτών που ουσιαστικά μεγάλωσαν μέσα στα sites κοινωνικής δικτύωσης, το καθιστά ακόμη πιο δισεπίλυτο. Πριν όμως βιαστούμε να αναθέσουμε τον ρόλο του «αρχισυντάκτη» στον απλό χρήστη, ίσως θα έπρεπε να αφήσουμε τους επαγγελματίες να κάνουν τη δουλειά. Όχι μόνο στους δημοσιογράφους που καλούνται να προσαρμοστούν στη νέα ψηφιακή πραγματικότητα, αλλά και στους επαγγελματίες fact-checkers. Εκατοντάδες sites σε όλο τον κόσμο αναλαμβάνουν την επίπονη και χρονοβόρα διαδικασία της επαλήθευσης και του ελέγχου των ειδησεογραφικών άρθρων που δημοσιεύονται, σε μια προσπάθεια ενίσχυσης της ελεύθερης διακίνησης της έγκυρης πληροφορίας, καταπολέμησης των πλαστών ειδήσεων και εν τέλει ενδυνάμωσης της ίδιας της δημοκρατίας.

To inside story συζήτησε για το φαινόμενο με τον Αλέξιο Μαντζαρλή, διευθυντή και αρχισυντάκτη του διεθνούς δικτύου Fact-Checking στο Poynter Institute.

inside story: Πόσο σημαντική είναι η διαδικασία του fact-checking στη ψηφιακή σφαίρα; Μπορεί πραγματικά να εμποδίσει τη διάδοση των ψεύτικων ειδήσεων;

A.M.: Το fact-checking είναι θεμελιώδους σημασίας προκειμένου να μειωθεί σε κάποιο βαθμό η εξάπλωση των πλαστών ειδήσεων. Αλλά ας είμαστε σαφείς: η πιστοποίηση της αλήθειας πρέπει να γίνεται από τους αναγνώστες, τους δημοσιογράφους και τα κοινωνικά δίκτυα, παράλληλα με τους fact-checkers πλήρους απασχόλησης, προκειμένου να έχει αποφασιστικό αντίκτυπο.

is: Από τη στιγμή που ο καθένας μπορεί να δημιουργήσει ένα site ελέγχου της εγκυρότητας και της ακρίβειας των ειδήσεων, ποιος θα ελέγχει τους ελεγκτές;

A.M.: Αυτή είναι μια καλή ερώτηση. Στο IFCN, προωθούμε έναν κώδικα αρχών ο οποίος επιτρέπει στους αναγνώστες να ελέγχουν τους ελεγκτές. Αν μη τι άλλο, όλα εκκινούν και καταλήγουν στη διαφάνεια και την αυστηρότητα της μεθόδου ελέγχου.

is: Μπορεί το Facebook, το Twitter και η Google να αναλάβουν τον ρόλο του fact-checking σε μαζική κλίμακα; Ποιες θα είναι οι συνέπειες της δράσης τους για τον περιορισμό των πλαστών ειδήσεων;

A.M.: Δεν χρειάζεται να πάνε τόσο μακριά και να εξελιχθούν σε fact-checkers, καθώς το Facebook και η Google έχουν ήδη τεράστιο ρόλο να παίξουν. Η Google μπορεί να αφαιρέσει τα οικονομικά κίνητρα και να απαγορεύσει στους δικτυακούς τόπους που διακινούν fake news τη χρήση του Ad Sense, κάτι που έχει ήδη αρχίσει να κάνει. Το Facebook μπορεί σίγουρα να περιορίσει την εμβέλειά τους. Φυσικά, πρόκειται για μια ευαίσθητη διαδικασία. Αν γυρίσει το “πλήκτρο” σε εντελώς αντίθετη κατεύθυνση, ενδέχεται να κατηγορηθεί για λογοκρισία.

Η αναγκαιότητα του fact-checking είναι αυτονόητη. Το ζήτημα είναι πόσο πραγματικά επηρεάζει τη διάδοση των ψευδών ειδήσεων. Ειδικά αν στην εξίσωση προσθέσουμε την έλλειψη αξιοπιστίας των παραδοσιακών ΜΜΕ.

Πρόσφατα το Ινστιτούτο Reuters για τη Μελέτη της Δημοσιογραφίας έδωσε στη δημοσιότητα μια εκτενή μελέτη για τα ανεξάρτητα ευρωπαϊκά sites που ασχολούνται με τον έλεγχο της εγκυρότητας των πολιτικών ειδήσεων. «Παρότι οι fact-checkers είναι οι πρώτοι που παραδέχονται ότι η δουλειά τους σπάνια έχει σημαντική επίπτωση στον περιορισμό των ψευδών ειδήσεων, τα στοιχεία δείχνουν ότι ο συστηματικός ανεξάρτητος έλεγχος μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της παραπληροφόρησης και στην αναστολή της διασποράς πολιτικών ψεμάτων», δήλωσε ο επιμελητής της έρευνας Λούκας Γκρέιβς.

Ανεξαρτήτως επιρροής, το fact-checking είναι απαραίτητο για τη σύγχρονη δημοκρατία. Ειδικά στην εποχή του post-truth.

Στην εποχή του post-truth

Στις 9 Νοεμβρίου ένας χρήστης του Twitter με 35 followers ανέβασε μια φωτογραφία στον προσωπικό του λογαριασμό από παρκαρισμένα λεωφορεία που σύμφωνα με τον ίδιο μετέφεραν διαδηλωτές κατά του Τραμπ.

Οι φωτογραφίες αναπαράχθηκαν από 19.000 φορές στο Twitter και 350.000 στο Facebook. Στην πραγματικότητα τα λεωφορεία ήταν νοικιασμένα από εταιρεία που διοργάνωνε συνέδριο πληροφορικής στην πόλη. Πολλοί χρήστες των κοινωνικών μέσων έσπευσαν να ενημερώσουν ότι οι φωτογραφίες δεν ήταν πλαστές, αλλά ότι το συμπέρασμα του ερασιτέχνη φωτογράφου ήταν αυθαίρετο. Το παραπάνω case-study, που περιγράφεται στους New York Times, είναι μία ακόμη ψηφίδα σε αυτό το πολυδαίδαλο ψηφιδωτό που απεικονίζει το ζήτημα των fake news.

Στις 18 Νοεμβρίου, ο ίδιος o Τραμπ έγραψε ένα tweet με το οποίο συνεχάρη τον εαυτό του γιατί το εργοστάσιο παραγωγής των αυτοκινήτων Lincoln παρέμεινε στο Κεντάκι.

Χρήσιμη λεπτομέρεια: η Ford δεν σκόπευε ποτέ να κλείσει το εργοστάσιο, αλλά να μεταφέρει μέρος της παραγωγής των Lincoln σε άλλο εργοστάσιο, προκειμένου να ενισχύσει την παραγωγική ικανότητα της συγκεκριμένης μονάδας για άλλα μοντέλα. Και σε αυτή την περίπτωση, οι χρήστες των κοινωνικών δικτύων φρόντισαν να αποκαταστήσουν την αλήθεια, πριν το κάνουν και τα μεγάλα ΜΜΕ.

Δεν είναι λοιπόν μόνο τα ψέματα, αλλά και οι μισές αλήθειες. Κατά σύμπτωση (;) λίγες ημέρες μετά την εκλογή του Τραμπ το Λεξικό της Οξφόρδης ανακήρυξε ως λέξη της χρονιάς το «post-truth» καθώς η χρήση του όρου (μεταφράζεται αδόκιμα ως «μετά την αλήθεια» ή «πέραν της αλήθειας») αυξήθηκε κατά 2.000% μέσα στο 2016. Αφορμή ήταν η εκλογική διαδικασία στις ΗΠΑ, αλλά και το δημοψήφισμα στη Βρετανία, το αποτέλεσμα του οποίου επίσης καθορίστηκε σε μεγάλο βαθμό από τη διάδοση ψευδών ειδήσεων.

Στην Ιταλία, ο δρόμος προς το χτεσινό δημοψήφισμα, αλλά και τις μελλοντικές πολιτικές εξελίξεις στη χώρα σίγουρα διασταυρώνεται με την οδό των ψευδών και κατασκευασμένων ειδήσεων. Τι οδό δηλαδή; Λεωφόρος είναι, αν κρίνουμε από τη δημοφιλία sites όπως το TzeTze με περισσότερους από 1,15 εκ. ακόλουθους στο Facebook, το λαϊκίστικο La Cosala και βέβαια μια χαοτική συστοιχία blogs και Facebook groups που αναπαράγουν τερατώδη ψεύδη και ενισχύουν τη λαϊκίστικη ρητορεία (κυρίως) του Μπέπε Γκρίλο και της ακροδεξιάς.

Βρισκόμαστε λοιπόν και επίσημα στη δημοσιογραφία και την πολιτική «πέραν της αλήθειας»; Πράγματι, αλλά δεν πέσαμε με αλεξίπτωτο. Η ορολογία post-truth χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά από τον θεατρικό συγγραφέα Στιβ Τέζιτς το 1992, αλλά επανήλθε στο προσκήνιο το 2010, μετά την επικράτηση των Ρεπουμπλικάνων στο Κογκρέσο. Έκτοτε χρησιμοποιείται ευρέως και συνδέεται με την άνοδο των λαϊκιστικών και ακροδεξιών κομμάτων και πολιτικών.

Αλλά όχι μόνο. Μία δήλωση που αποδιδόταν στον Ντόναλντ Τραμπ αναπαράχθηκε χιλιάδες φορές, χωρίς ουδείς να ελέγξει αν ήταν ακριβής. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο Τραμπ είχε δηλώσει σε συνέντευξή του στο People «Αν ποτέ κατέβω για υποψήφιος, θα είναι με το κόμμα των Ρεπουμπλικάνων. Είναι η πιο ηλίθια ομάδα ψηφοφόρων στη χώρα. Πιστεύουν οτιδήποτε λέγεται στο Fox News». Η ομάδα του περιοδικού διέψευσε ότι είχε δημοσιεύσει τέτοια δήλωση, αλλά αυτό δεν εμπόδισε την αναπαραγωγή της. Η ιδεολογική διαφοροποίηση όσων αναπαράγουν ψεύτικες ειδήσεις αναλύεται σε άρθρο του Τόμπι Γιανγκ. Και το συμπέρασμα απέχει αρκετά από αυτό που υποθέτετε: «Μια ερμηνεία της κοινωνικής ψυχολογίας υποδεικνύει ότι οι περισσότερο ενημερωμένοι πολίτες είναι πιθανότερο να είναι ιδεολογικά προκατειλημμένοι, είτε δεξιόστροφα, είτε αριστερόστροφα».

Κύπριος ή Καρδιτσιώτης ο Τραμπ;

Επιστρέφουμε εκεί που ξεκινήσαμε να ξετυλίγουμε το κουβάρι: στο Βέλες της πΓΔΜ. Χρόνια πριν την εμφάνιση των πρώτων trolls, στην πόλη υπηρετούσε, από το 1998 έως το 2002, ως μητροπολίτης της αποκαλούμενης «Μακεδονικής Ορθόδοξης Εκκλησίας» ο Ιωάννης, κατά κόσμο Ζόραν Βρανισκόφσκι. Ο μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Αχρίδας βρισκόταν σε σύγκρουση με την κυβέρνηση της πΓΔΜ λόγω της σχέσης του με την εκκλησία της Σερβίας. Αργότερα οι αρχές τον κατηγόρησαν ότι την περίοδο που ήταν μητροπολίτης Βελεσσών και Παραβαρδαρίου υπεξαίρεσε το ποσό των 240.000 ευρώ, το οποίο αργότερα “ξέπλυνε” μέσω τοπικού θρησκευτικού συλλόγου. Το δικαστήριο του Βέλες τον καταδίκασε σε 30 μήνες φυλάκιση. Εκείνος διέφυγε στο εξωτερικό, εκδόθηκε εναντίον του διεθνές ένταλμα σύλληψης και τελικά συνελήφθη στη Βουλγαρία το 2010. Έκτοτε παραμένει στις φυλακές των Σκοπίων.Η υπόθεσή του επανήλθε πρόσφατα στη δημοσιότητα μέσω αρκετών εγχώριων sites που αναπαράγουν το ίδιο post με ελάχιστες παραλλαγές. Ο τίτλος δίνει τον τόνο: «Φυλακισμένος Αρχιεπίσκοπος στα Σκόπια επειδή φώναξε “η Μακεδονία είναι ελληνική”!». Η εισαγωγή του άρθρου υπερθεματίζει: «Απειλούν να τον σκοτώσουν αν δεν ανακαλέσει τα όσα υποστηρίζει για την ελληνικότητα της Μακεδονίας. Ο μαρτυρικός Αρχιεπίσκοπος Αχρίδας Ιωάννης τόλμησε να πει την αλήθεια κι αμέσως οι Σκοπιανοί του πρόσαψαν τον χαρακτηρισμό προδότη του έθνους. Αν και τα τρία τελευταία χρόνια ταλαιπωρείται στην φυλακή δεν ήταν λίγα αυτά που πέρασε και τα προηγούμενα χρόνια. Συνεχείς φυλακίσεις, βασανισμοί, διώξεις, εξορίες. Όλα αυτά γιατί ο Αρχιεπίσκοπος δεν φοβόταν να πει στους Σκοπιανούς ότι δεν είχαν καμία δουλειά με τον Μέγα Αλέξανδρο και την Μακεδονία».

Στο κείμενο δεν υπάρχει η παραμικρή νύξη για τις κατηγορίες οικονομικής φύσης, ούτε κάποια πηγή που να πιστοποιεί τα περί υπεράσπισης της ελληνικότητας της Μακεδονίας. Αυτό όμως δεν πτοεί τους εμπνευστές του να επιμένουν να το διακινούν (το εντοπίσαμε σε δεκάδες παραλλαγές μετά το 2010), ούτε πολυάριθμους χρήστες να το αναπαράγουν στα social media.

Δεν είναι βέβαια ούτε η πρώτη ούτε η μοναδική σχετική περίπτωση. Σε παλιότερο κείμενό μας για τα hoaxes είχαμε αναφερθεί εκτενώς στις παθογένειες του ελληνόφωνου web.

Η αλήθεια πάντως είναι ότι η εγχώρια ψευδής αρθρογραφία επικεντρώνεται σε σεισμούς, λιμούς, ακραία καιρικά φαινόμενα, ιατρικά θέματα –με έμφαση στα θανατηφόρα εμβόλια, αλλά και στους λατρεμένους αεροψεκασμούς. Οι αναφορές στην πολιτική σπανίζουν, ίσως γιατί δεν προσκομίζουν άφθονα clicks, και όταν κάνουν την εμφάνισή τους συνδυάζονται με θεωρίες συνομωσίας. Το τελευταίο διάστημα πάντως παρατηρούνται αρκετές ψευδείς ειδήσεις που αφορούν στο προσφυγικό και αναπαράγονται από συγκεκριμένα ακροδεξιάς φοράς sites και blogs. Η στόχευση τους προφανής. Διόλου τυχαίο ότι τα ίδια sites σχεδόν στο σύνολό τους αναπαρήγαγαν μεταφρασμένες τις ψευδείς ειδήσεις που βοήθησαν τον Τραμπ στο δρόμο του για την προεδρία.

Μεταξύ όλων ξεχωρίσαμε ένα, το πιο ξεκαρδιστικό και ταυτόχρονα το πιο απογοητευτικό αν δει κανείς τον αριθμό των shares και likes που το συνόδευσαν.

«Γιατί ο Ντόναλντ Τραμπ κρύβει τις κυπριακές του ρίζες;» έλεγε ο βαρύγδουπος τίτλος. Οι αναπαραγωγές, ακόμα και από μεγαλύτερης εμβέλειας sites, ήταν αναρίθμητες. Υποψιαζόμαστε ότι ουδείς μπήκε στον κόπο όχι μόνο να ελέγξει την ποιότητα της αρχικής πηγής, αλλά και να διαβάσει το κείμενο που αντέγραψε. «Ο Τραμπ κατάγεται από Κύπριους μετανάστες που έφτασαν στην Αμερική άφραγκοι. Τα κατάφεραν γρήγορα με σκληρή δουλειά, ακόμη σκληρότερο οπορτουνισμό και αμφίβολες πρακτικές. Ο παππούς του Τραμπ, Δανιήλ Τράμπας, έφτασε στην Αμερική από το χωριό Λευκόνοικο της Κύπρου το 1885, σε ηλικία 16 ετών…» Το κείμενο έκανε την πρώτη του εμφάνιση στο κυπριακό σατιρικό site xerotanea.com, το οποίο εικονογράφησε την είδηση με ένα εξόφθαλμα ερασιτεχνικά φωτοσοπαρισμένο πορτρέτο του Τράμπα.

Υπερεπενδύοντας στο χιούμορ των Κυπρίων, ένας άλλος χρήστης έχρισε τον νέο πρόεδρο Καρδιτσιώτη, διατηρώντας τον κορμό του κειμένου. «Ο παππούς του Τραμπ, Δανιήλ Τραμπάκουλας, έφτασε στην Αμερική από το χωριό θέα της Καρδίτσας το 1885, σε ηλικία 16 ετών», έγραψε. Οι αναπαραγωγές δεν ήταν ισάριθμες, αλλά και πάλι ήταν αρκετές για να μας βυθίσουν ακόμη πιο βαθιά στην απελπισία.

Ίσως λοιπόν τη λύση να δώσει η κλασική ρήση του Μπέρτραντ Ράσελ, που γράφτηκε με αφορμή την επικράτηση των Ναζί στη Γερμανία: «Η βασική αιτία του προβλήματος είναι ότι στο σύγχρονο κόσμο οι ηλίθιοι είναι υπερβολικά σίγουροι, ενώ οι έξυπνοι είναι γεμάτοι αμφιβολία».

Ο Γιάννης Γορανίτης σπούδασε στο τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Εργάστηκε ως συντάκτης, αρχισυντάκτης και διευθυντής σε περιοδικά, εφημερίδες και websites. Σήμερα ξεκινά το πρώτο του startup και τελειώνει το πρώτο του μυθιστόρημα.

πηγή